polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash
Page preview (5 pages)
Scroll down 👇![toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu:polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash plastik ifloslanish — atrof-muhitda yovvoyi tabiatga, yovvoyi hayvonlar va odamlarning yashash joylariga salbiy taʼsir koʻrsatadigan plastik mahsulotlarning toʻplanish jarayoni[1]. atrof-muhitga katta miqdorda plastik chiqindilar tashlanmoqda. tadqiqotlar koʻrsatishicha, 90 foiz dengiz qushlari tanasida maʼlum miqdorda plastik jismlar borligi aniqlangan[2]. plastik ifloslanishning koʻplab tur va shakllari mavjud. plastmassaning ifloslanishi yer yuzasiga, suv yoʻllari va okeanlarga yomon salbiy taʼsir koʻrsatadi. ayni paytda plastik ifloslanishni kamaytirish boʻyicha turli mintaqalarda choralar koʻrilmoqda va bu bir martalik plastik buyumlar isteʼmolini kamaytirish, ularni qayta ishlashni ragʻbatlantirish borasidagi saʼy-harakatlardan iborat. plastik ifloslanishning tarqalishi plastmassa arzonligi va chidamliligi, shuningdek, hozirgi vaqtda baʼzi hududlarda ushbu material oʻrnini bosadigan muqobil yoʻqligi sabab odamlar undan haddan ziyod foydalanayotgani …](/media/previews/pages/p1_200040.webp "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash - Page 1")
![igi 10 ta daryo orqali dunyo okeaniga kelib tushadi. bular osiyoda yanszi, hind, xuanxe, amur, mekong, gang, chjujiang va xayxe, afrikada esa niger va nil[11] daryolaridir plastik ifloslanish hayvonlarni zaharlashi, bu esa oʻz navbatida insonning oziq-ovqat taʼminotiga salbiy taʼsir koʻrsatadi[12]. plastik ifloslanish yirik dengiz sutemizuvchilarga juda zarar koʻrsatishi aniqlangan va bu „dengiz biologiyasiga kirish“ kitobida ular uchun „eng katta tahdid“ deb baholangan. dengiz toshbaqalari kabi baʼzi dengiz turlarining oshqozonida katta miqdorda plastmassa borligi isbotlangan. oʻsimliklardagi plastik axlatplastik ifloslanish suv havzalarining (daryolar, koʻllar, dengizlar, okeanlarga chiqindilarni tashlash sabab) tiqilib qolishi, suvda plastmassa zarralari, plastik toʻrlar va hk. bilan ifloslanish kabi koʻplab koʻrinishlarda namoyon boʻlmoqda. har yili ishlab chiqarilayotgan koʻplab miqdordagi plastik mahsulotlardan bir marta foydalaniladi[4]. mikroplastik zarralar plastik qoplar va shisha parchalanishi oqibatida, asosan, yuvish paytida, sintetik kiyim tolalari yuvilib, atrofga tarqalib ketganda yoki kanalizatsiyaga tushganda paydo boʻladi; keyin mikroplastik chiqindilar qishloq xoʻjaligi dalalariga uchib keladi, yuvilib dengizlarga tushadi va hk. …](/media/previews/pages/p2_200040.webp "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash - Page 2")
![chilik nafaqat aqshda, qolaversa, boshqa mamlakatlarda ham kuzatilmoqda plastik ifloslanish baʼzan plastik yomgʻir — kislotali yomgʻirning yangi turini keltirib chiqarmoqda (bunday zaharli yogʻingarchilik nafaqat aqshda, qolaversa, boshqa mamlakatlarda ham kuzatilmoqda aqshning atrof-muhitni muhofaza qilish agentligi maʼlumotiga koʻra, 2011-yilda plastmassa qattiq maishiy chiqindilarning 12 foizdan koʻprogʻidan iborat boʻlgan[6] (1960-yillarda plastmassa qattiq maishiy chiqindilarning 1 foizdan kamrogʻini tashkil etgan, xolos). plastik ifloslanish dunyodagi katta chiqindilarni boshqarish muammosining bir qismidir. tahliliy hisobotlarga koʻra, har yili dunyo boʻyicha 2 milliard tonna qattiq maishiy chiqindi atrof-muhitga tashlanadi. jami chiqindilarning deyarli yarmi, yaʼni 44 foizini organik va oziq-ovqat chiqindilari, 17 foizini qogʻoz va karton, 12 foizga yaqinini esa plastik chiqindilar tashkil etadi. shotlandiyaning zero waste scotland ekologiya tashkiloti hisob-kitoblariga asosan, oziq-ovqat chiqindilaridagi uglerod hissasi plastikdan yuqori boʻlishi mumkin turli texnologiyalar yordamida yaratilgan plastik mahsulotlarning oʻrtacha parchalanish vaqti 400 yildan 700 yilgacha ekani aniqlangan. odamlar har kuni ishlatadigan plastik qoplar tabiatda 100 yildan 200 yilgacha boʻlgan muddatda …](/media/previews/pages/p3_200040.webp "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash - Page 3")
![tdan parchalanganda, ulardan global isishga sabab boʻladigan metan gazi ajralib chiqadi[7]. poligonlarga olib kirilgan plastmassa hech qanday xavf tugʻdirmaydi, chunki poligon atrof-muhit va inson salomatligini muhofaza qilish uchun yaratilgan,yana u tuproq va yer osti suvlari ifloslanishi oldini olish uchun yaratilgan maxsus muhandislik inshooti hamdir[8]. zararlanishning koʻp qismi odamlar uni tashlash uchun moʻljallanmagan joylarga tashlab yuborishi yoki tabiiy poligonlarda qolib ketayotgan plastikdan kelib butunjahon yovvoyi tabiat jamgʻarmasi (wwf) maʼlumotiga koʻra, har yili okeanlarga 5 — 12 million tonna plastik tushadi[9]. 2012-yilda ularda taxminan 165 million tonna plastik qoldiq boʻlgan. 2014-yilgi hisob-kitoblarga koʻra, okean yuzasida 268 940 tonna plastmassa mavjud boʻlib, plastik qoldiqlarning umumiy miqdori 5,25 trillion donani tashkil qiladi. jorjiya universiteti olimasi jenna jembek (jenna jambeck) 2015-yilda oʻtkazgan tadqiqotdan ma’lum boʻlishicha, plastik chiqindilar ularni (asosan, osiyo mamlakatlarida) notoʻgʻri chiqitga chiqarish oqibatidadaryolar orqali yiliga oʻrtacha 9 million tonnasi okeanlarga borib tushadi. jembek bildirishicha, 2010-yilda plastik chiqindilarning yarmi faqat beshta osiyo mamlakati: xitoy, …](/media/previews/pages/p4_200040.webp "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash - Page 4")
![joylarni „plastik shoʻrva“ deb ataydi[10]. bu koʻzga koʻrinmas maydalangan qoldiqlar minglab kilometrlar suv ostida suzadi, koinotdan emas, faqat suv ostidan yoki suvosti kemasidan koʻrinadi. muammo shunchalik chigalki, unga qarshi kurashish juda ham qiyin. 260 dan ortiq hayvon turlari, jumladan, umurtqasiz jonzotlar plastikni tasodifan yutib yuborishi yoki plastik chiqindilarga oʻralib qolishi xabar qilingan. biror jonzot ularga oʻralashib qolsa, harakati keskin cheklanadi, bu esa unga oziq-ovqat topishni juda qiyinlashtiradi. oʻralib qolish odatda oʻlimga yoki ogʻir tana jarohati va yaralarga sabab boʻladi[13]. hisob-kitoblarga koʻra, har yili 400 000 dan ortiq dengiz sutemizuvchisi okeanlarning plastik ifloslanishi oqibatida nobud boʻladi. 2004-yilda shimoliy dengizdagi chagʻalaylar oshqozonida oʻrtacha oʻttiz donadan plastik buyum borligi hisoblab chiqilgan. plastik plastmassa turiga qarab, turli xil kimyoviy moddalarni oʻz ichiga oladi. kimyoviy moddalar qoʻshilishi plastmassaning koʻp maqsadli boʻlishi asosiy sababidir, shu sabab u bilan bogʻliq muammolarni ham keltirib chiqaradi. plastmassa ishlab chiqarishda ishlatiladigan ayrim kimyoviy moddalar teri orqali odam tanasiga soʻrilishi mumkin. …](/media/previews/pages/p5_200040.webp "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash - Page 5")
About "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash"
toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti toshkent tibbiyot akademiyasi termiz filiali pediatriya fakulteti tibbiy profilaktika yo’nalishi 101”a”- guruh talabasi boybo’riyev farruxning tibbiy kimyo fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu:polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash plastik ifloslanish — atrof-muhitda yovvoyi tabiatga, yovvoyi hayvonlar va odamlarning yashash joylariga salbiy taʼsir koʻrsatadigan plastik mahsulotlarning toʻplanish jarayoni[1]. atrof-muhitga katta miqdorda plastik chiqindilar tashlanmoqda. tadqiqotlar koʻrsatishicha, 90 foiz dengiz qushlari tanasida maʼlum miqdorda plastik jismlar borligi aniqlangan[2]. plastik iflosla...
This file contains 19 pages in PPTX format (373.9 KB). To download "polimer moddalardan atrof-muhitni muhofazalash", click the Telegram button on the left.
PPTX
PPTX
PPTX
DOCX
PPTX
PPTX
PPTX
DOCX
DOCX
DOCX
DOCX
DOCX