jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti

DOCX 202 pages 5,4 МБ Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 202
o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi «___________________________» kafedrasi «__________________________ » fanidankurs ishi bajardi: _____________________ guruh talabasi rahbar: _____________________ toshkent 2025 mavzu: jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti reja: 1. jamiyat tushunchasi va uning falsafiy tahlili. 2. jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti 3. inson falsafiy tahlil ob'ekti sifatida. 4. ongning kelib chiqishi, mohiyati tuzilishi, shakllari va funktsiyalari. 1. jamiyat tushunchasi va uning falsafiy tahlili. jamiyat nima? insoniyat azal-azaldan jamoa bo'lib yashaydi. er sayyorasi uning abadiy makoni, umumiy vatanidir. quyosh tizimidagi ana shu mitti sayyorada yashayotgan odamlar oilasini jamiyat deb atash odat tusiga kirgan. demak, umumbashariy ma'noda jamiyat odamzodning umri, hayoti o'tgan hamma davri, joy va hududi bilan bog'liq barcha o'zgarish va jarayonlarni ifoda etadi. shu bilan birga, biror davlat hududidagi odamlar hayoti, tsivilizatsiyaning muayyan davrlaridagi turmushga nisbatan ham ushbu tushuncha qo'llanadi. jamiyat — tabiatning bir qismi, ya'ni ijtimoiy borliq bo'lib, odamlar uyushmasining …
2 / 202
ar e'tiborini jalb etgan. bu masalani diniy tushunish — uni ilohiy kuch, xudo bilan bog'lab izohlashdir. dunyoviy qarashlarga ko'ra, odamlar o'zlarining moddiy va ma'naviy extiyojlarini qondirish uchun birgalikda yashashga, jamoa bo'lib birlashishga ko'nikkan. kishilar hayotiy tajriba, aql va tafakkur tufayli jamiyat bo'lib yashashning qulay, afzal va zarurligini tushungan. bu jarayonda o'zaro munosabatlarga kirishgan kishilar ana shu munosabatlarni takomillashtirish, yanada rivojlantirish orqali ma'naviy kamolotga erishgan. bu kishilarni bir-biri bilan yaqinlashtirgan, moddiy va ma'naviy ehtiyojlarini qondirish imkonini bergan. ijtimoiy munosabatlarning amal qilish jarayonida odamlarni uyushtirishning tarixiy shakllari — oila, davlat, jamoa (qishloq, shahar) vujudga kelgan. odamlar o'rtasida amal qiladigan axloqiy, diniy, ilmiy, falsafiy, huquqiy, iqtisodiy, mafkuraviy kabi munosabatlarning barchasi bir so'z bilan ijtimoiy munosabatlar deyiladi. ijtimoiy uyushmalar kishilarning moddiy va ma'naviy ehtiyojlarini qoldirishga yordam beradi. ular mohiyatan inson va jamiyat mavjudligining zarur sharti hisoblanadi. masalan, oila, davlat, ta'lim-tarbiya, mahalla, vatan kabi qadriyatlarsiz inson va jamiyat o'z mohiyatini yo'qotadi. jamiyat haqidagi qarashlar birdaniga …
3 / 202
listik talqini keyinchalik arastu asarlarida o'z aksini topdi («siyosat», «etika» va b.). u ijtimoiy tuzumning uch bosqichini ko'rsatib berdi: a) oila; b) jamoa; v) davlat. ularning hammasi bir-biri bilan ierarxik munosabatdadir. jamoa – oilalar majmuasi; davlat esa jamoalar yig'indisidan iboratdir. jamiyatning bunday an'anaviy talqiniga sharq mutafakkirlari ham o'z hissalarini qo'shganlar. bunga forobiyning «fozil odamlar shahri», beruniyning «o'tmish xalqlardan qolgan yodgorliklar», yusuf xos xojibning «qutadg'u bilig», navoiyning «payg'ambarlar va donishmandlar tarixi», amir temurning «tuzuklari», a.jomiyning «iskandarning donishmandlik kitobi» va boshqa asarlarni misol qilib keltirishning o'zi kifoya qiladi. bundan sharq mutafakkirlarining antik davr falsafasi vorislari ekanliklari ko'rinib turibdi. masalan, ibn sinoning fikricha, jamiyat uch sinfga bo'linishi kerak: boshqaruvchilar, lashkar (harbiy), ishlab chiqaruvchilar. bu esa, aflotunning qarashlarini tasdiqlaydi. falsafiy tafakkur tarixida jamiyatning mohiyati va rivojlanishiga oid turli nazariyalar mavjud. xususan, nemis faylasufi hegel jamiyatning shakllanishi va rivojlanish sabablarini mutlaq ruhning rivojlanishi bilan, l. feyerbax din bilan bog'lagan, ijtimoiy taraqqiyot sabablarini diniy ong taraqqiyotidan …
4 / 202
lasufi o. toffler tomonidan ilgari surilgan. bunday qarashga ko'ra jamiyatlar taraqqiyotiga binoan, agrar jamiyat, industrial jamiyat, postindustrial jamiyatga ajratilgan. adabiyotlarda jamiyat taraqqiyoti borasida tsivilizatsiyali yondashuv g'oyasi ilgari surilmoqda. bunday yondashuvga ko'ra har bir xalq o'zining betakror, noyob, o'ziga xos va o'ziga mos turmush tarzini saqlab qolgan holda, boshqa xalqlar tajribalaridan ijodiy foydalanish orqali ijtimoiy taraqqiyotning o'ziga xos modelini yaratadi. jamiyat hayotiga barqarorlik va beqarorlik ham xos. har bir inson o'z oldiga qo'ygan maqsadlariga erishish uchun osoyishtalik va tinchlikka muhtoj bo'lgani kabi, jamiyat ham o'z oldiga qo'ygan vazifalarni ado etishi uchun ijtimoiy-siyosiy barqarorlikka ehtiyoj sezadi. barqarorlik - jamiyat taraqqiyotining tadrijiy rivojlanishi, ijtimoiy tizimning muayyan darajadagi bir tekis faoliyat ko'rsatish imkoniyatidir. u turg'unlik tushunchasidan keskin farqlanadi. ijtimoiy-siyosiy turg'unlik tushunchasi jamiyatdagi mavjud siyosiy, iqtisodiy, ma'naviy tizimning tanazzuli alomatidir. jamiyatda barqarorlik beqarorlik bilan, inqiroz gullab-yashnash bilan almashib turishi ham mumkin. jamiyatning ma'naviy, iqtisodiy, siyosiy, huquqiy sohalarida muayyan yutuqlarga erishilgach, ijtimoiy imkoniyatlar ruyobga chiqarilib bo'lgach, …
5 / 202
ar psixologiyasidagi salbiy o'zgarishlarda, qonunlarning ishlamasligida, ijtimoiy burchning ado etilmasligida, ijtimoiy ideallarning yo'qolishida, g'oya va mafkuraga loqaydlikning kuchayishida, turli jinoiy guruhlarning paydo bo'lishida, ijtimoiy adolat mezonlarining buzilishida, davlat idoralarining aholini boshqarish qobiliyati kuchsizlanishida, turli ziddiyatlarning keskinlashuvida o'z ifodasini topadi. jahon tajribasi har bir mamlakat va xalqning o'z taraqqiyot yo'lini tanlash huquqiga ega bo'lishi umumiy xavfsizlik va ijtimoiy barqarorlikni ta'minlash garovi ekanini ko'rsatdi. o'zbekiston milliy mustaqillikka erishganidan keyin o'z milliy davlatchilik asoslarini mustahkamlash, o'ziga xos va mos taraqqiyot yo'lini tanlash, rivojlanishning o'zbek modelini yaratish imkoniga ega bo'ldi. jamiyat va oila. jamiyat va oila mohiyatan bir-biri bilan uzviy bog'liq. oilada jamiyatning tub mohiyati o'z aksini topadi. shu ma'noda, oilani kichik jamiyat deyish mumkin. har bir jamiyat a'zosi oila bag'rida voyaga etadi, ijtimoiy munosabatlarni o'zlashtiradi va insoniy fazilatlarni namoyon etadi. barkamol insonni shakllantirish, uni hayotga, mehnatga tayyorlash oilaning muqaddas vazifasidir. oilani mustahkamlash jamiyat barqarorligi va qudratining muhim shartidir. shu boisdan ham davlat oilani …

Want to read more?

Download all 202 pages for free via Telegram.

Скачать полный файл

About "jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti"

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi «___________________________» kafedrasi «__________________________ » fanidankurs ishi bajardi: _____________________ guruh talabasi rahbar: _____________________ toshkent 2025 mavzu: jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti reja: 1. jamiyat tushunchasi va uning falsafiy tahlili. 2. jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti 3. inson falsafiy tahlil ob'ekti sifatida. 4. ongning kelib chiqishi, mohiyati tuzilishi, shakllari va funktsiyalari. 1. jamiyat tushunchasi va uning falsafiy tahlili. jamiyat nima? insoniyat azal-azaldan jamoa bo'lib yashaydi. er sayyorasi uning abadiy makoni, umumiy vatanidir. quyosh tizimidagi ana shu mitti sayyorada yashayotgan odamlar oilasi...

This file contains 202 pages in DOCX format (5,4 МБ). To download "jamiyatning moddiy va ma'naviy hayoti", click the Telegram button on the left.

Tags: jamiyatning moddiy va ma'naviy … DOCX 202 pages Free download Telegram