xviii asr buyuk fransuz inqilobi matbuoti

PPTX 52 pages 8.9 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 52
xviii asr buyuk frantsuz inqilobi matbuoti xviii asr buyuk frantsuz inqilobi matbuoti 1470-yili professor iogann xeylin nemis matbaachilarini sorbonna universitetida bosmaxona ochib berishga ko'ndiradi. hamkorlar uch yil mobaynida olim buyurtmachilarning asarlarini lotin tilida chop etish bilan mashg'ul bo'ladilar. keyinchalik bu davrga kelib frantsuzlarning o'zlari ham bosmaxonalar ocha boshlagan. birinchi frantsuz gazetasi 1604 yilda chiqqan «gazett fransuaz» («frantsuzskaya gazeta») hisoblanadi. lekin u muntazam chiqmagan. 1611 yili jan rishar tomonidan birinchi rasmiy gazeta «mercure français» («frantsuzskiy merkuriy», 1611–1644) chop etiladi. u birinchi rasmiy siyosiy adabiy gazeta edi. 1624 yilda kardinal rishele frantsiyaning birinchi ministri bo'ladi. u o'zining ishonchli odami padre jozefni gazetani boshqarishni topshiradi. lekin kichik tirajda bir yilda bir marta chiqadigan gazeta rishelening siyosiy vazifalarini bajarolmasdi. kardinal muntazam gazeta chiqarish imkoniyatlarini qidiradi 1631 lyudovika xiii ning onasi mariya medichi rishele siyosatini obro'sizlantirishga qarshi xatlar ko'rinishida ish boshlaydi. tajribali pomfletchi mate de morg tomonidan anonim ravishda yozilgan pamfletlar risheleni yangi yo'l qidirishga …
2 / 52
gazette») chiqadi. «la gazette» qirol o'qib boradi va redaktorni pul bilan taqdirlaydi. gazetaga hukumat organi sifatida qaraladi. 1762 yildan «la gazette de france» nomi bilan chiqa boshlaydi. gazeta uzoq rossiyadan ham axborotlar olgan. 1635 yili renodoning qo'liga «mercure français» gazetasi ham o'tdi. renodo: “men sizga aytishim kerakki, tarix haqiqiy voqealar haqidagi hikoyadir. gazeta mish-mishlardan ham foydalanadi. tarix har doim haqiqatni aytadi. gazeta, agar aldovning oldini olsa, etarlicha ish qilgan bo'ladi”. "la gazette" yordamida rishele axborotga davlat monopoliyasini o'rnatishga harakat qildi. u mamlakatga faqat hukumat uchun foydali bo'lgan va uning siyosati manfaatlariga javob beradigan ma'lumotlarni yoritish kerakligiga amin edi. ichki xronika ham, boshqa mamlakatlarning hisobotlari ham eng ehtiyotkorlik bilan qayta ishlanardi. jurnal de savan» 1665 yili chop etildi. 18 asr boshiga kelib mamlakatda matbuotga oid keng qo'lamdagi avtoritar qonunchilik shakllanib ulgurgan edi. lyudovik 14 zamonida (1643—1715) matbuotni nazorat qilish borasida boshlangan siyosat lyudovik 15 (1715—1774) davrida o'zining eng yuqori cho'qqisiga chiqdi. …
3 / 52
bo'lishi lozim edi. yakshanba hamda bayram kunlari har qanday bosmaxonaning ishlashi va bosma mahsulotlarning tarqatilishi mutlaqo taqiqlab qo'yildi. nashriyot va bosmaxonalarning barcha ishchilari (ularning soni ham qonunan chegaralangan edi), kitob savdogarlari va gazeta tarqatuvchilarning ismi va yashash manzili mahalliy hpolisiyada ro'yxatdan o'tkazilishi shartligi qat'iy belgilandi. bundan tashqari, bosmaxona va nashriyotlar ishi har uch oyda bir marta qirollikning bosma ishlari bo'yicha maxsus xizmati — sindik tomonidan taflish qilinardi. suiiste'molchilikning oldini olish maqsadida sindik a'zolarining o'z mansablariga har yili qaytadan saylanishlari joriy etildi. hammadan ham og'iri — politsiya leytenanti va tsenzoming ruxsatisiz birorta kitob yoki bosma mahsulot chop etilmas edi. oddiy bir kitobni chiqarish uchun oylab ijozat kutishga to'g'ri kelardi. din, davlat va qirolga, ma'naviyatga nisbatan tanqidiy ruhdagi asarlar, shaxsning obro'si va qadr-qimmatiga putur etkazadigan kitoblarning chop etilishi hamda tarqatilishi qattiq jazolashga sabab bo'lardi. har qanday bosma mahsulotning asl dasxatlari sindikda saqlash uchun topshirilar va ular o'zlarining bosma variantlari bilan to'la mos …
4 / 52
t va matbaachilik shu qadar siquvga olingan bo'lishiga qaramay, lyudovik 15 xalqaro hamjamiyat oldida odil hukmdor sifatida ko'rinishga intilar edi. u «bosmaxonalar faoliyatini yanada takomillashtirish va sohani rivojlantirish maqsadida* 1739-yili yana bir reglamentga imzo chekib, butun mamlakatdagi bosmaxonalar soni 250 tadan oshmasligini buyurdi. unga ko'ra, parijda 36 ta, ruan va lionda 24, bordo va tuluzada 10, strasburg va lilda 6 tadan, qolgan shaharlar uchun esa bittadan bosmaxonaga ega bo'lish me'yori belgilandi. qolgan barcha bosmaxonalar yopib qo'yildi. nashriyot va bosmaxonalar ustidan nazorat kuchaytirilgani sayin qirollik tsenzorlarining soni ham oshib bordi, agar 1742-yili ular 79 kishidan iborat bo'lsa, 1774-yilga kelib 119 kishiga etdi. mavjud qonunqoidalarning aksariyati matbuotning rivojiga to'sqinlik qilar edi. qirolning 1773-yilgi buyrug'i esa matbuotga qaratilgan eng og'ir moliyaviy zarba bo'ldi. shu paytdan e'tiboran matbuot nashri yoki kitobni tarqatishga imtiyoz beradigan oltin muhrni olish uchun 40 livr va gazetaning har sonini chiqarishga beriladigan ruxsat uchun esa 12 livr to'lash majburiyati belgilandi. …
5 / 52
ni, demokratiya uchun keskin kurash insoniyatning keyingi madaniy taraqqiyotiga kuchli ta'sir etdi. butun evropada yangi siyosiy jurnalistikaga asos soldi. gazetalar, jurnallar, pamfletlar, risola va kitoblar o'sha davrning qaynoq nafasini bizgacha olib keldi. bu inqilobni uch bosqichda ko'rish mumkin. ya'ni konstitutsiyachilar, jurjonlar, yakobinchilar hukmronlik davri. birinchi bosqich monarxiyaning ag'darilishi – 1789 yil may oyidan 1792 yilning avgustigacha. demokratik matbuot zodagonlarga qarshi shavqatsiz kurash olib bordi. ilk bor 1789 yil 26 avgustda “inson va fuqaro huquqlari deklaratsiyasi” qabul qilindi. ikkinchi bosqich 1792 yil 10 avgustdan 1793 yil 2 iyungacha – bunda jurjonlar va yakobinchilar partiyasi o'rtasida keskin kurash davom etdi.ushbu kurashda jan pol marat, jak rene eber, maksimilan robesper va prudom, kamil demulen kabi publitsistlar – o'z gazeta va risolalari bilan inqilob jangchilariga aylanishdi. uchinchi bosqich 1793 dan 1794 yilgacha yakobinchilar hamda yangi partiya termidorlar o'rtasida kuchli raqobat frantsiyani tang ahvolga solib qo'ydi. frantsiya inqilobi tufayli demokratik matbuot keskin rivojlandi. dastlab 60 …

Want to read more?

Download all 52 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xviii asr buyuk fransuz inqilobi matbuoti"

xviii asr buyuk frantsuz inqilobi matbuoti xviii asr buyuk frantsuz inqilobi matbuoti 1470-yili professor iogann xeylin nemis matbaachilarini sorbonna universitetida bosmaxona ochib berishga ko'ndiradi. hamkorlar uch yil mobaynida olim buyurtmachilarning asarlarini lotin tilida chop etish bilan mashg'ul bo'ladilar. keyinchalik bu davrga kelib frantsuzlarning o'zlari ham bosmaxonalar ocha boshlagan. birinchi frantsuz gazetasi 1604 yilda chiqqan «gazett fransuaz» («frantsuzskaya gazeta») hisoblanadi. lekin u muntazam chiqmagan. 1611 yili jan rishar tomonidan birinchi rasmiy gazeta «mercure français» («frantsuzskiy merkuriy», 1611–1644) chop etiladi. u birinchi rasmiy siyosiy adabiy gazeta edi. 1624 yilda kardinal rishele frantsiyaning birinchi ministri bo'ladi. u o'zining ishonchli odami pad...

This file contains 52 pages in PPTX format (8.9 MB). To download "xviii asr buyuk fransuz inqilobi matbuoti", click the Telegram button on the left.

Tags: xviii asr buyuk fransuz inqilob… PPTX 52 pages Free download Telegram