fransuz inqilobi (1789–1799)

PPTX 16 pages 24.4 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 24.4 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

fransuz inqilobi (1789–1799) fransuz inqilobi (1789–1799) ek-2-23-guruh talabasi nematjonova dilnavoz kirish inqilob — bu mavjud siyosiy, ijtimoiy yoki iqtisodiy tuzumni tubdan o‘zgartirishga qaratilgan keskin va ommaviy harakatdir. 18-asr oxirida fransiyada chuqur siyosiy va iqtisodiy tanglik yuzaga kelgan edi. qirol hokimiyatining cheklanmaganligi, aholining tengsizlik asosida tabaqalarga bo‘linishi, soliq yukining asosan oddiy xalq zimmasida bo‘lishi, mamlakat byudjetining tanazzulga uchrashi va non kabi asosiy mahsulotlarning narxi oshib ketishi xalqqa og‘ir bosim bo‘lib tushgan. aynan shu omillar natijasida fransiyada inqilobiy harakatlar boshlanadi. fransuz inqilobi nafaqat fransiya, balki butun yevropa va jahon tarixiga katta ta’sir ko‘rsatgan. u ozodlik, tenglik va birodarlik g‘oyalarini ilgari surdi va ko‘plab davlatlarda demokratik islohotlarga yo‘l ochdi. inqilobning asosiy sabablari fransuz inqilobining yuzaga kelishiga bir nechta muhim omillar sabab bo‘lgan. eng avvalo, mamlakatda chuqur ijtimoiy tengsizlik mavjud edi. aholi uchta tabaqaga — ruhoniylar (birinchi tabaqa), zodagonlar (ikkinchi tabaqa) va oddiy xalq, ya’ni dehqonlar, hunarmandlar, savdogarlar (uchinchi tabaqa)ga bo‘lingan bo‘lib, faqat uchinchi …

2 / 16

muhim siyosiy qarorlarni xalq vakillari bilan maslahatlashmasdan qabul qilgan. shu bilan birga, mamlakat iqtisodiy jihatdan og‘ir ahvolda edi. davlat byudjeti katta qarzga botgan, ayniqsa, amerika mustaqillik urushiga berilgan moliyaviy yordam bu kamomadni yanada chuqurlashtirgan. soliq tushumlari asosan oddiy xalqqa yuklatilgan bo‘lsa-da, boy tabaqalar soliq to‘lashdan ozod bo‘lgan. eng oddiy mahsulot – non narxi ham keskin oshib, oddiy xalq uni xarid qila olmaydigan holatga kelib qolgan. bu esa xalq orasida norozilik va g‘azabning kuchayishiga sabab bo‘lgan. shu siyosiy va iqtisodiy beqarorlik inqilobni muqarrar qildi. inqilobning boshlanishi 1789-yil 14-iyul kuni parijda joylashgan bastiliya qamog‘i xalq tomonidan bosib olindi. bu voqea fransuz inqilobining ramziga aylandi va mutlaq monarxiyaning zaiflashganini ochiq ko‘rsatdi. bastiliya qamog‘i qirol hukmronligining zo‘ravonlik timsoli sifatida qaralgan va uni egallash orqali xalq qirol zulmiga qarshi isyon ko‘tarayotganini namoyon etdi. bu vaqtda mamlakat bo‘ylab norozilik kuchayib, dehqonlar va shaharliklar boylarga qarshi chiqdi, zamindorlar mulklari vayron qilindi. qirol lyudovik xvi esa yuzaga kelgan …

3 / 16

cheklab, uni parlamentga bo‘ysundirgan konstitutsion monarxiya tizimini joriy etdi. qirol endi yagona hokim bo‘lmay, qonun chiqaruvchi majlis bilan birga ishlashga majbur edi. bu o‘zgarishlar fransiyada ilk siyosiy o‘zgarishlarning boshi bo‘lib xizmat qildi. respublika e’lon qilinishi inqilob kuchaygani sari qirol lyudovik xvi va uning oilasi o‘z hayotlaridan xavotir ola boshladilar. 1791-yilda ular yashirincha mamlakatdan qochishga harakat qildilar, biroq varennes shaharchasida qo‘lga olinib, parijga qaytarildilar. bu voqea xalq orasida qirolga bo‘lgan ishonchni butunlay yo‘qqa chiqardi. natijada 1792-yil 21-sentabrda fransiyada monarxiya rasman bekor qilinib, respublika e’lon qilindi. bu tarixiy burilish mamlakatda yangi siyosiy tuzumning boshlanishi edi. qirol lyudovik xvi davlatga xiyonatda ayblanib sudga tortildi va 1793-yil 21-yanvarda gil’yotin qilindi. oradan ko‘p o‘tmay, uning rafiqasi mariya antuanetta ham xuddi shu taqdirga uchradi. monarxiyaning tugatilishi fransiyani yevropadagi boshqa qirolliklardan farqlovchi yangi respublikachilik davriga olib kirdi. jakobinlar va terror davri fransiyada respublika e’lon qilingach, siyosiy kurashlar yanada keskin tus oldi. bu davrda hokimiyat tepasiga maksimilian robespierre …

4 / 16

rakkab bosqichi hisoblanadi. robespierre va gil’yotin robespierre jakobinlar hokimiyati davrida siyosiy islohotlar orqali inqilob g‘oyalarini mustahkamlashga intildi. u fuqarolik tengligi, umumiy ta’lim, din va davlatning ajratilishi kabi g‘oyalarni ilgari surdi. biroq, u boshchilik qilgan rejim o‘z raqiblariga nisbatan juda qattiqqo‘l bo‘lib, terror siyosati orqali minglab odamlarning qatl etilishiga sabab bo‘ldi. vaqt o‘tishi bilan robespierre o‘z hokimiyatini haddan ortiq mustahkamlab, hatto sobiq ittifoqchilarini ham dushman sifatida yo‘q qila boshladi. bu esa parlamentdagi boshqa guruhlarning noroziligiga sabab bo‘ldi. 1794-yil 27-iyulda (9-thermidor sanasi bo‘yicha) robespierre va uning eng yaqin tarafdorlari hibsga olinib, 28-iyulda gil’yotin qilindilar. uning qatl etilishi bilan “qo‘rqinchli terror” davri yakunlandi va fransiyada siyosiy vaziyat nisbatan barqarorlasha boshladi. bu voqea inqilobning yangi bosqichiga yo‘l ochdi. direktorlar davri robespierre qatl etilgach, fransiyada yangi siyosiy tuzum – direktorlar boshqaruvi o‘rnatildi. bu davr 1795-yildan 1799-yilgacha davom etdi va respublika konstitutsiyasining yangi shakli asosida ish olib borildi. besh kishidan iborat direktorlar kengashi ijro hokimiyatini amalga …

5 / 16

aqaviy ijtimoiy tizim bekor qilindi. inqilob xalq uchun teng huquqli jamiyat qurish yo‘lida muhim qadam bo‘ldi. har bir fuqaro qonun oldida teng deb e’tirof etildi, shaxsiy erkinliklar va mulk huquqi qonuniy jihatdan kafolatlandi. ijtimoiy adolat va tenglik g‘oyalari keng tarqaldi, milliy fuqarolik tuyg‘usi shakllandi. eng muhim natijalardan biri — monarxiya tugatilib, fransiyada respublika tuzumi o‘rnatildi. bu respublika garchi barqaror bo‘lmagan bo‘lsa-da, butun yevropa uchun yangi siyosiy yo‘nalishning boshlanishi bo‘ldi. fransuz inqilobi natijalari nafaqat fransiyada, balki boshqa davlatlarda ham ijtimoiy va siyosiy islohotlarga turtki berdi. fransuz inqilobining jahon tarixiga ta’siri fransuz inqilobi butun jahon tarixida chuqur iz qoldirgan voqealardan biridir. inqilob jarayonida shakllangan asosiy g‘oyalar – ozodlik, tenglik va birodarlik – butun dunyodagi xalqlar ongida uyg‘onish jarayonini boshlab berdi. bu g‘oyalar yevropaning boshqa davlatlariga ham tarqalib, ko‘plab siyosiy harakatlar, islohotlar va qo‘zg‘olonlarga turtki bo‘ldi. feodalizmga asoslangan jamiyatlar inqilobiy g‘oyalardan ta’sirlanib, o‘z tuzilmalarini qayta ko‘rib chiqishga majbur bo‘ldilar. ayniqsa, inqilobdan keyingi yillarda …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fransuz inqilobi (1789–1799)"

fransuz inqilobi (1789–1799) fransuz inqilobi (1789–1799) ek-2-23-guruh talabasi nematjonova dilnavoz kirish inqilob — bu mavjud siyosiy, ijtimoiy yoki iqtisodiy tuzumni tubdan o‘zgartirishga qaratilgan keskin va ommaviy harakatdir. 18-asr oxirida fransiyada chuqur siyosiy va iqtisodiy tanglik yuzaga kelgan edi. qirol hokimiyatining cheklanmaganligi, aholining tengsizlik asosida tabaqalarga bo‘linishi, soliq yukining asosan oddiy xalq zimmasida bo‘lishi, mamlakat byudjetining tanazzulga uchrashi va non kabi asosiy mahsulotlarning narxi oshib ketishi xalqqa og‘ir bosim bo‘lib tushgan. aynan shu omillar natijasida fransiyada inqilobiy harakatlar boshlanadi. fransuz inqilobi nafaqat fransiya, balki butun yevropa va jahon tarixiga katta ta’sir ko‘rsatgan. u ozodlik, tenglik va birodarlik g‘oya...

This file contains 16 pages in PPTX format (24.4 MB). To download "fransuz inqilobi (1789–1799)", click the Telegram button on the left.

Tags: fransuz inqilobi (1789–1799) PPTX 16 pages Free download Telegram