o‘zbek yozma matnining shakllanish davrlari

PPTX 15 pages 1.3 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

o’zbek yozma matnining shakllanish davrlari “o’rta osiyo xattotlik san’ati tarixidan” kitobiga ilmiy obzor o‘zbek yozma matnining shakllanish davrlari ”o‘rta osiyo xattotlik san’ati tarixidan” kitobiga ilmiy obzor 1. arab xat turlari haqida ma’lumot. 2.temuriylar davrida xattotlik maktabining shakllanishi. 3. xat tozaligi ruh tozaligidir. reja: 28 harfdan iborat bo’lgan arab alifbosining dastlabki shakli xatti ma’qaliy deb atalgan. ma’qaliy xati kufiy xatigacha bo’lgan qadimiy yozuvlardan bo’lib, uning harflari butunlay tekis – yoyiq, tik chiziqlar bilan ifodalanganligi, hech bir harfida dumaloq shakl bo’lmaganligi bilan kufiy xatidan ajralib turadi. vii asrdan boshlab uning o’rnini arab yozuvining eng qadimiysi va eng mashhuri hisoblangan xatti kufiy egallaydi. kufiy xati. arablar fath qilangan yerlardagi devonlarni arablashtiruv va tartibga solishdan avval barcha musulmonlar uchun o’qishga oson bo’lgan yozuvni tanlash ustida bosh qotiradilar. oqibatda kufa ahli o’rgangan xat turning aniq va chiroyliroq bo’lgani sabab boshqa shaharlarda joriy xat turlaridan ko’ra ushbu xat turini tanlaydilar. bu xat nuqtalardan xoli bo’lib, o’zining …

2 / 15

irochisi mashhur san’atkor xattot ibn muqla hisoblanadi (qissa va xabarlarda); muhaqqaq – bir bo’lak qismi tekis bo’lib, qolgan bo’laklari yumaloq shakldadir (qasida va she’rlar yozishda); rayhoniy xati – muhaqqaqdan kelib chiqqan. muhaqqaq va rayhoniy xatining ixtirochisi ibn bavvob bo’lgan. tavqe’ xati – yarim tekis, yarim yumaloq chiziqdan tashkil topgan. (buyruq va farmonlarda); riqo’ xati – ko’pchilik harflari bir-biriga qurama qilib yoziladi (maktublarda) ishlatiladi. kufiy 3 suls 4 nasx 6 riqo’ 1 muhaqqaq 2 rayhoniy 5 tavqe’ 7 ta’liq movarounnahr tarixida arab alifbosi, garchi bu o’lkalarda ungacha amal qilgan sug’d, xatti kufiy, six yozuvlari umrini qisqartgan bo’lsa-da, asrlar osha avlodlarimiz tomonidan yaratilgan ganjinalarning bizgacha yetib kelishida asosiy vosita xizmatini o’tadi. bu xat tarixini o’rganish, turli davrlarda allomalar va tarixnavislarning unga munosabati, unga asoslangan xattotlik san’atining yuksalgani bizning qadriyatlarimiz, tariximizga ham daxldor. o’zbekiston mustaqillikka erishgandan so’ng, ayniqsa, keyingi 3-4 yilda “o’zbekiston madaniyat va san’at forumi” jamg’armasi tashabbusi bilan arab grafikasining turli xat …

3 / 15

manba sifatida xizmat qiladi. temuriylar davriga kelib adabiyot va boshqa san’atlar qatori kotiblikka ham e’tibor kuchayadi. bu davrda xoja mir ali tabriziydan tashqari mashhadiy, mavlono simoy nishopuriy kabi xattotlar kotiblik maktablarining asoschilari sifatida taniladilar. o’tgan asrning ikkinchi yarmida o’z.fa abu rayhon beruniy nomidagi sharqshunoslik institutining xodimi abduqodir murodov mazkur ilm dargohidagi nodir kitoblarni ta’mirlash ishlarini olib borishi bilan birga juda mohir kotib ham edi . abdulqodir murodov qo’li bilan bitilgan nasx, nasta’liq, kufiy, xatti shikasta kabi arab alifbosi namunalaridagi yozuvlar bugun ham institutning qo’lyozmalar xazinasini bezab kelmoqda. domlaning “o’rta osiyo xattotlik san’ati tarixidan” risolasida xat va xattotlikka doir qimmatli ma’lumotlar bor. ikkinchidan, bu maktabning faoliyati, tarixiy ahamiyati haqida to’g’ri tasavvur hosil etishga imkon beradi. muallif risolada kotiblikni maktablarga ajratadi. bu, 1-dan, o’quvchini mazkur maktablarning yetuk vakillari, ish yo’nalishlari, san’ati va tarixi bilan tanishtirishga ko’maklashadi. “o’rta osiyo xattotlik san’ati tarixidan” risolasi ahamiyati shuningdek risolada hirot, buxoro, samarqand, xorazm, farg’ona va toshkent …

4 / 15

oshkent: movarounnahr, 2008. 3.ma’ruza matni. 4.google.uz. e’tiboringiz uchun rahmat!!! image3.jpg image1.jpeg

5 / 15

o‘zbek yozma matnining shakllanish davrlari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbek yozma matnining shakllanish davrlari"

o’zbek yozma matnining shakllanish davrlari “o’rta osiyo xattotlik san’ati tarixidan” kitobiga ilmiy obzor o‘zbek yozma matnining shakllanish davrlari ”o‘rta osiyo xattotlik san’ati tarixidan” kitobiga ilmiy obzor 1. arab xat turlari haqida ma’lumot. 2.temuriylar davrida xattotlik maktabining shakllanishi. 3. xat tozaligi ruh tozaligidir. reja: 28 harfdan iborat bo’lgan arab alifbosining dastlabki shakli xatti ma’qaliy deb atalgan. ma’qaliy xati kufiy xatigacha bo’lgan qadimiy yozuvlardan bo’lib, uning harflari butunlay tekis – yoyiq, tik chiziqlar bilan ifodalanganligi, hech bir harfida dumaloq shakl bo’lmaganligi bilan kufiy xatidan ajralib turadi. vii asrdan boshlab uning o’rnini arab yozuvining eng qadimiysi va eng mashhuri hisoblangan xatti kufiy egallaydi. kufiy xati. arablar fath qi...

This file contains 15 pages in PPTX format (1.3 MB). To download "o‘zbek yozma matnining shakllanish davrlari", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbek yozma matnining shakllan… PPTX 15 pages Free download Telegram