ritorika — notiqlik va so‘z san’ati esse

DOCX 3 pages 19.4 KB Free download

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇
1 / 3
media savotxonlik va axbarot madaniyati fanidan mustaqil ishi esse mavzu: arestotilning "ritorika" so’z sanati tushunchalari bajardi: qabul qildi: ritorika — notiqlik va so‘z san’ati insoniyat tarixida so‘z va nutq madaniyati har doim muhim o‘rin tutib kelgan. chunki so‘z orqali odamlar o‘z fikrini bildirgan, jamiyatni birlashtirgan, kishilarni ishontirgan va tarbiyalagan. ana shu jarayonning eng muhim fani sifatida ritorika, ya’ni notiqlik san’ati shakllangan. ritorika so‘zi yunon tilidan olingan bo‘lib, “rhetorike” atamasi “notiqlik san’ati” degan ma’noni bildiradi. biroq bu fan faqatgina notiqlikning tashqi qiyofasini emas, balki umuman badiiy nasrning ichki qonuniyatlari, uslubiy imkoniyatlari haqida ham so‘z yuritadi. ritorika qadimgi yunonistonda miloddan avvalgi v–iv asrlarda yuzaga kelgan. dastlab u sud jarayonlari va siyosiy yig‘inlarda kishilarni ishontirish, ularning qalbiga ta’sir etish uchun zarur bo‘lgan nutq tuzish qoidalari sifatida shakllangan edi. vaqt o‘tishi bilan bu san’at o‘z ichiga kengroq bilimlarni qamrab oldi va miloddan avvalgi iii–ii asrlarga kelib, tizimli fan darajasiga ko‘tarildi. keyinchalik rimda ham ritorika …
2 / 3
adga muvofiq biriktirish va uslubiy figuralardan foydalanish. ana shu qonuniyatlar ritorikaning nazariy asosini tashkil qilgan. qadimgi davr mutafakkirlari bu fanga alohida e’tibor qaratgan. masalan, aristotel ritorikaning ilmiy asoslarini ishlab chiqib, uni mantiq va falsafa bilan chambarchas bog‘lagan. keyinchalik rim notiqlari – sitseron va kvintilian ham ritorika nazariyasini boyitib, uni mukammallashtirdilar. o‘rta asrlarda va yangi davrda ritorika an’anasi davom etdi. masalan, rossiyada lomonosov notiqlik san’atiga katta hissa qo‘shgan olimlardan biri bo‘ldi. xix asrga kelib, ritorika asta-sekin adabiyot nazariyasi bilan qo‘shilib ketdi. endilikda u badiiy ijodning bir bo‘lagi sifatida qaraladigan bo‘ldi. shunga qaramay, tarix davomida ritorika jamiyat hayotida muhim rol o‘ynab keldi va insoniyat tafakkurining shakllanishiga katta ta’sir ko‘rsatdi. biroq vaqt o‘tishi bilan “ritorika” atamasining ma’nosi ham o‘zgarib bordi. avvallari u yuksak nutq san’ati sifatida qadrlangan bo‘lsa, keyingi davrlarda ba’zi hollarda “dabdabali, quruq so‘zbozlik” ma’nosida ishlatila boshlandi. shunday bo‘lsa-da, ritorikaning asl mohiyati va qadriyat sifatidagi o‘rni tarix sahnasida saqlanib qoldi. xulosa qilib …
3 / 3
ritorika — notiqlik va so‘z san’ati esse - Page 3

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ritorika — notiqlik va so‘z san’ati esse"

media savotxonlik va axbarot madaniyati fanidan mustaqil ishi esse mavzu: arestotilning "ritorika" so’z sanati tushunchalari bajardi: qabul qildi: ritorika — notiqlik va so‘z san’ati insoniyat tarixida so‘z va nutq madaniyati har doim muhim o‘rin tutib kelgan. chunki so‘z orqali odamlar o‘z fikrini bildirgan, jamiyatni birlashtirgan, kishilarni ishontirgan va tarbiyalagan. ana shu jarayonning eng muhim fani sifatida ritorika, ya’ni notiqlik san’ati shakllangan. ritorika so‘zi yunon tilidan olingan bo‘lib, “rhetorike” atamasi “notiqlik san’ati” degan ma’noni bildiradi. biroq bu fan faqatgina notiqlikning tashqi qiyofasini emas, balki umuman badiiy nasrning ichki qonuniyatlari, uslubiy imkoniyatlari haqida ham so‘z yuritadi. ritorika qadimgi yunonistonda miloddan avvalgi v–iv asrlarda yuzaga...

This file contains 3 pages in DOCX format (19.4 KB). To download "ritorika — notiqlik va so‘z san’ati esse", click the Telegram button on the left.

Tags: ritorika — notiqlik va so‘z san… DOCX 3 pages Free download Telegram