evolyutsion nazariya fani

PPTX 24 стр. 2,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 24
prezentatsiya powerpoint termiz – 2022 mavzu: evolyutsion nazariya faniga kirish. evolyutsion nazariyasining kursi, mazmuni va vazifalari.tabiat haqidagi ilk tasavvurlarning shakillanishi.uyg'onish davrida tabiat fanlarining taraqqiyoti. termiz davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi reja: 1. evolyutsiya nazariyasining rivojlanishi 2. evolyutsion nazariya kursining mazmuni va vazifalari 3. evolyutsion biologiyaning yaratilish yo'llari 4. selektsiya va evolyutsion ta'limot. bilimni mustahkamlash uchun savollar! nechta planeta bor? iqlim mintaqalarini sanab bering? er sharida nechta materik mavjud? futurologiya bu … kreatsionizm bu… teleologiya bu... foreziya bu... limnologiya bu... litologiya bu... kreatsionizm barcha olam, shu jumladan, organik olam vakillari — o'simliklar, hayvonlar va odam xudo tomonidan yaratilgan, ular o'zgarmas, qotib qolgan, deb uqtiruvchi reaktsion ta'limotdir. teleologiya oqimi esa organizmlar tuzilishidagi moslanuvchanlik xudo tomonidan yaratilgan, chunki u olamni yaratishda ma'lum maqsadlarni ko'zlagan, deb ta'kidlaydi. limnologiya– er yuzidagi mavjud ko'llarning tuzilishini, xossalarini o'rganuvchi fan. litologiya– cho'kindi tog' jinslarini o'rganadi. futurologiya– er va inson kelajagini ilmiy bashorat qiluvchi fan. inson qadim …
2 / 24
himoliy o'lkalarda yashaydigan hayvonlar oq rangda, cho'l zonasidagi hayvonlar er rangida ekanligi, baliq tuzilishiga ko'ra suv muhitiga, qushlar esa havo muhitiga moslashganligi bunga yaqqol misoldir. organik olam qotib qolmaganligi, o'zgarishi to'g'risida bir qancha nazariyalar vujudga kelib, bu nazariyalarga ko'ra, organik olamning evolyutsiyasi biror omilning ta'siri natijasidir. organik olamning evolyutsiyasi organizmlarning takomillashishga intilishi (j.b. lamark), alohidalanishi (vegener), mutatsion o'zgaruvchanlik (de friz), muhitga nisbatan adekvat moslashuvchi o'zgaruvchanlik (t.d .lisenko) asosida amalga oshadi, degan g'oyalar shular jumlasidandir. evolyutsion nazariya organik dunyoning tarixiy taraqqiyot qonuniyatlarini o'rganadi. bu fanning nomi xix asr o'rtalarida hayvonot va o'simliklarning evolyutsiyasi to'g'risida izchil ta'limot yaratgan mashhur ingliz olimi ch.darvin sharafiga qo'yilgan. darvinning buyuk xizmati shundan iboratki, u “hayvon va o'simliklarning turlarini hech narsa bilan bog'lanmagan, ta'sodifiy paydo bo'lgan, o'zgarmaydigan deb qarashga xotima berdi va turlarning o'zgaruvchanligini va ular o'rtasidagi irsiyatni isbot qilib, biologiyani birinchi marta tamomila ilmiy asosga qo'ydi”. evolyutsiya nazariyasi fani organik olamning kelib chiqishi, tarixiy taraqqiyoti va …
3 / 24
ixiy taraqqiyoti bo'lib, buning natijasida populyatsiyalarning (tur) genetik tarkibi, moslanish (adaptatsiya)ning shakllanishi, turlar vujudga kelishi va qirilib ketishi, biogeotsenoz va biosferaning bir butun holda o'zgarish jarayonlari ro'y beradi. zoologiyada hayvonni tuzilishi, ko'payishi, biologiyasi, sistemasi o'rganiladi. botanikada o'simlikning tuzilishi, ko'payishi, biologiyasi, sistemasini o'rganiladi. evolyutsiya nazariyasining boshqa fanlar bilan aloqasi evolyutsiya nazariyasi biologiya fanlarining falsafasi, matematikasi hisoblanadi. bu fan biologiyaning boshqa sohalari o'rtasidagi sababiy bog'lanishlarni o'rganadigan fandir. shunga ko'ra, evolyutsiya nazariyasi barcha botanika, zoologiya, anatomiya, fiziologiya, gistologiya, embriologiya, tsitologiya, genetika selektsiya, bioximiya, biofizika. paleontologiya, biogeografiya, entomologiya, chorvachilik, o'simlikshunoslik, parazitologiya, mikrobiologiya va boshqa biologiya fanlari bilan bog'liqdir. evolyutsiya nazariyasining bu fanlar bilan bog'liqligi ikki tomonlamadir. bir tomondan evolyutsiya nazariyasi xususiy biologiya fanlarida to'plagan dalillarini xulosalab, umumbiologik qonuniyatlarni yaratadi. ikkinchi tomondan bu umumbiologik qonuniyatlar biologiyaning boshqa sohalari uchun nazariy asos hisoblanadi. k.a.temiryazov o'simliklar bilan hayvonlarning hayoti to'g'risidagi fanlar faqat evolyutsion ta'limot asosida ijobiy rivojlanish mumkin, degan edi. i.i.mechnikov shamollash jarayoni va immunitet tabiatini tushunish …
4 / 24
qilgan holda evolyutsiya nazariyasi o'rganadi. shuning uchun ham evolyutsiya nazariyasi biologiya fanlarining metodologik asosi, matematikasi hisoblanadi. organizmlarning turli-tumanligi va moslanish sabablarini tushuntirishda idealistik va materialistik oqim tarafdorlari o'rtasida ko'p asrlar davomida keskin kurash davom etmoqda. idealistik oqim tarafdorlari ruh (ong) birlamchi, materiya (borliq) ikkilamchi, deb tushuntiradilar. shunga ko'ra, fan va praktikaga asoslanib tabiat qonunlarini bilib bo'lmaydi, bu qonunlar faqat xudoga ma'lum, deydilar. materialistik oqim tarafdorlari esa buning aksini tushuntiradi. bu oqimlar o'rtasida keskin kurash ko'pchilik hollarda idealistlar foydasiga hal bo'lib kelgan. ch.darvinning “turlarning kelib chiqishi” nomli asarini 1859 yilda bosmadan chiqishi tabiatshunoslik fanlari sohasida revolyutsiya bo'ldi. shuning uchun ham bu fan uning sharafiga uzoq yillar “darvinizm” deb atalib kelindi. keyingi paytlarda darvinizm nomini o'zgartirib “evolyutsion ta'limot” yoki “evolyutsiya nazariyasi” deb atash kerak, degan fikrlar aytilmoqda. har uchala nom ham faqat terminni qo'llash ustida bormoqda. chunki mazmuni, o'rganilayotgan mavzu bir narsa-organik olamning kelib chiqishi va tarixiy taraqqiyoti masalasidir. evolyutsion nazariyasining o'rganish …
5 / 24
ishning kalitidir. 2. tarixiylik. hozirgi voqea va hodisalarni bilishning kaliti o'tmishini anglashdadir. evolyutsiya nazariyasida ana shu 2 ta printsip birgalikda qo'shib olib boriladi. evolyutsiya nazariyasining muammolari hozirgi zamon evolyutsion ta'limotining qo'yidagi muammolari mavjud. 1. erda hayot paydo bo'lishining evolyutsiyasi bunda ana shu jarayonga ta'sir etgan turli-tuman faktorlar ham o'rganiladi. 2. evolyutsiya jarayonining shart-sharoitlari. biologik evolyutsiya orqaga qaytmaydi, u to'xtovsiz jarayondir. buning ham sabablarini o'rganadi. 3. evolyutsiyani harakatlantiruvchi kuchlar-o'zgaruvchanlik, irsiyat, yashash uchun kurash, tabiiy tanlanish ekanligi. bular tufayli tirik organizmlarda sodir bo'ladigan o'zgarishlar tadqiq qilinadi. 1. tur va tur paydo bo'lish muammosi. 2. yangi tur paydo bo'lish mexanizmi, yo'llari o'rganiladi. 3. tirik tabiatdagi progressiv taraqqiyot qonuniyatlari. 4. odamning paydo bo'lishi va evolyutsiyasi. 5. evolyutsion jarayonni boshqarish, ya'ni yangi zot, nav va shtamm chiqarish. selektsiyani paydo bo'lishi va uning inson hayotidagi ahamiyati. bu mavzular bo'yicha ko'plab ilmiy natijalar olingan bo'lsada, hali hal etilmagan juda ko'p muammolar mavjud. ana shular hisobga olingan holda …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 24 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "evolyutsion nazariya fani"

prezentatsiya powerpoint termiz – 2022 mavzu: evolyutsion nazariya faniga kirish. evolyutsion nazariyasining kursi, mazmuni va vazifalari.tabiat haqidagi ilk tasavvurlarning shakillanishi.uyg'onish davrida tabiat fanlarining taraqqiyoti. termiz davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi reja: 1. evolyutsiya nazariyasining rivojlanishi 2. evolyutsion nazariya kursining mazmuni va vazifalari 3. evolyutsion biologiyaning yaratilish yo'llari 4. selektsiya va evolyutsion ta'limot. bilimni mustahkamlash uchun savollar! nechta planeta bor? iqlim mintaqalarini sanab bering? er sharida nechta materik mavjud? futurologiya bu … kreatsionizm bu… teleologiya bu... foreziya bu... limnologiya bu... litologiya bu... kreatsionizm barcha olam, shu jumladan, organik olam vakillari — o'si...

Этот файл содержит 24 стр. в формате PPTX (2,2 МБ). Чтобы скачать "evolyutsion nazariya fani", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: evolyutsion nazariya fani PPTX 24 стр. Бесплатная загрузка Telegram