metallurgiyaning rivojlanishi tarixi

PPTX 13 pages 1006.0 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1006.0 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

metallurgiyaning rivojlanish tarixi metallurgiyaning rivojlanish tarixi reja: miloddan avvalgi davrdagi metallar. metallar dastlabki tarixiy davrlarida rudalardan metallarni ajratib olishning qadimiy usullari hozirgi zamonni metallsiz tasavvur qilib bo‘lmaydi. zamonaviy dunyoda hech qanday rivojlanish metallsiz yuz byera olmaydi, jumladan temir yo‘l sanoati, kemasozlik, ko‘prik qurilishlari, suvosti tunellari va mashinasozlik va boshqa sanoat turlarini metallsiz tasavvur qilish imkonsiz. insoniyat tarixida 1 asrdan kamroq vaqt oralig‘ida metalldan strukturaviy xomashyo sifatida foydalanish eng muhim e’tibor molik dalil hisoblanadi. zamonaviy metallurgiya ajdodlarimizning yuz yillik tajribasi va ilmiy izlanishlari asosida shakllangan. ko‘p hollarda metallurgiyada yangi kashfiyotlar va jarayonlar tasodifiy yuz byergan. ammo xviii asrda fizika va kimyo fanlarining keskin rivojlanishi metallurgiyadagi yangi jarayonlarning tez o‘sishiga zamin yaratdi. miloddan avvalgi davrdagi metallar. insoniyat bir necha minglab yillar oldin metall bilan tanish edi. yunon shoiri gesiod (milod. av. 700 gacha) o‘zining ishlarida insoniyatning boshlang‘ich tarixini quyidagi davrlarga bo‘lgan. oltin davri kumush davri bronza davri temir davri minerallar arxeologik tadqiqotlar …

2 / 13

sak, fakt shuni ko‘rsatadiki, oson kamayuvchi temir rudalari yyer yuzasi bo‘ylab keng tarqalgan bo‘lib, metall temir mahsulotlari boshqalariga nisbatan solishtirganda, shaklga solishlarida sodda hodisa, temir gubka olish uchun past tempyeraturada va juda jo‘n pechlarni talab qilgan sulfid mis rudalarini kamayishi, naf byeruvchi mahsulotlarni ishlab chiqarishda juda katta qiyinchiliklarga sabab bo‘lgan. ba’zi arxeologlar va antropologlarning tosh asri bronza yoki mis hamda temir davri tufayli muvafaqqiyatga yerishilgan, degan taxminlari yo‘q emas, biroq temir va mis tabiiy ruda qoldiqlari mavjudligiga ko‘ra dastlab keng foydalanilgan bo‘lishi kyerak degan farazlar ham bor. savolga iqtisodiy geologiya va metallurgik nuqtayi nazari bilan qaraydigan bo‘lsak, fakt shuni ko‘rsatadiki, oson kamayuvchi temir rudalari yyer yuzasi bo‘ylab keng tarqalgan bo‘lib, metall temir mahsulotlari boshqalariga nisbatan solishtirganda, shaklga solishlarida sodda hodisa, temir gubka olish uchun past tempyeraturada va juda jo‘n pechlarni talab qilgan sulfid mis rudalarini kamayishi, naf byeruvchi mahsulotlarni ishlab chiqarishda juda katta qiyinchiliklarga sabab bo‘lgan. metallar dastlabki tarixiy davrlarida …

3 / 13

abab bo‘lgan. mis qadimiy vaviloniyaning (chalden) vayronalarida tilla bezaklar bilan yonma-yon tarzda hamda tosh ish qurollari bilan birga topilgan. ag - samorodnoe serebro ag2s – argentit agcl – kerargirit ag2sbs3 – pirargirit ag2ass3 – prustit qo‘rg‘oshindan yasalgan eng qadimgi taqinchoqlar kichik osiyoning chatal – xyuyuk va shimoliy mesopotamiyaning yarim – tepa qazilmalaridan topilgan. chatal – xyuyukda topilgan temir bo‘laklari ham o‘sha davrga tegishliligini tadqiqotchilar aniqladi. qadimgi kumush buyumlar eron va anatoliya tyerritoriyalarida topilgan. eronning tepe – sialk degan joyida topilgan kumush tugmalar yeramizdan oldingi 5 ming yillikka tegishli edi. anatoliya va beydje sultandan topilgan kumush uzuk esa o‘sha ming yillikning oxiriga tegishliligini olimlar aniqlashgan. bronzani hunarmandchilik yo‘li bilan olish texnologiyasini yaratish uchun insoniyatga 2 ming yildan kam bo‘lmagan, temir uchun esa 3 mingdan 5 ming yilgacha vaqt kyerak bo‘ldi. bundan kelib chiqib, ko‘pgina olimlar temir asrining boshlanishini yeramizdan oldingi 1200 yil deb belgilaydi. topilgan tarixiy materiallarning qaysi davrga tegishliligini aniqlashda …

4 / 13

umda kuydirish. kuydirilgan rudani yeritish pechida yeritib, shlak va shteyn olish. birlamchi shteynni uyimda kuydirish. sinflangan shteynni domna pechida yeritish. shteyn tarkibidagi barcha oltingugurtni tozalash. “xomaki mis” olgunga qadar shteynni yeritish. olovli tozalash pechida xomaki misni tozalash. etiboringiz uchun rahmat image1.png image2.png image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.png image7.png /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 13

metallurgiyaning rivojlanishi tarixi - Page 5

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "metallurgiyaning rivojlanishi tarixi"

metallurgiyaning rivojlanish tarixi metallurgiyaning rivojlanish tarixi reja: miloddan avvalgi davrdagi metallar. metallar dastlabki tarixiy davrlarida rudalardan metallarni ajratib olishning qadimiy usullari hozirgi zamonni metallsiz tasavvur qilib bo‘lmaydi. zamonaviy dunyoda hech qanday rivojlanish metallsiz yuz byera olmaydi, jumladan temir yo‘l sanoati, kemasozlik, ko‘prik qurilishlari, suvosti tunellari va mashinasozlik va boshqa sanoat turlarini metallsiz tasavvur qilish imkonsiz. insoniyat tarixida 1 asrdan kamroq vaqt oralig‘ida metalldan strukturaviy xomashyo sifatida foydalanish eng muhim e’tibor molik dalil hisoblanadi. zamonaviy metallurgiya ajdodlarimizning yuz yillik tajribasi va ilmiy izlanishlari asosida shakllangan. ko‘p hollarda metallurgiyada yangi kashfiyotlar va jaray...

This file contains 13 pages in PPTX format (1006.0 KB). To download "metallurgiyaning rivojlanishi tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: metallurgiyaning rivojlanishi t… PPTX 13 pages Free download Telegram