urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari

PPT 27 pages 5.7 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.7 MB

File type PPT

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari 1.urug’doning tuzulishi 2.egri-bugri urug' naylari 3.urug’doning biologik vazifasi 4. urug’ hujayraning tuzulishini o’rganish 5. urug’ hujayraning biologik hususiyati reja urug’don— yorg‘oq ichida joylashgan , oval shaklli juft a’zo. har bir moyak yetti qavat bilan o‘ralgan bo‘lib, urug‘ tizimchasiga osilgan tarzda turadi. urug‘ tizimchalari orqali esa urug‘ chiqaruv yo‘lagi, qon, limfa tomirlari, asab va mushak tolalari o‘tadi. urug’donlar ichida uzun, ingichka o‘ram tarzidagi urug‘ kanalchalari mavjud. ular hajman urug’donning yarmidan ko‘prog‘ini tashkil etadi. urug’doning tuzulishi urug’don. urug'don yoki moyak ovalsimon tanachadan iborat bo'lib, ikkita xususiy parda bilan qoplangan: 1. seroz parda mezotehy hujayralaridan tuzilgan bo'lib, urug'donning asosiy qismini qoplab turadi 2. zich biriktrruvchi to'qimadan iborat bo'lgan oqsil pardada qon tomirlar ko'p bo'lib, u tomirli parda ham deb ataladi. urug’doning tuzulishi oqsil parda urug'donning bir tomonida qalinlashadi va urug'don oralig'i deb nomlanadi. uning ichida kapillyar qon …

2 / 27

lardan iborat bo'lib, devori tayanch vazifani bajaruvchi sustenotosit (sertoli) hujayralaridan va ular orasida joylashgan spermatositlardan iborat. bu hujayralar plastinkasirnon biriktiruvchi to'qima va bazal membrana bilan qoplangan. . egri-bugri urug' naylarining tuzilishi sertoli hujayralari yirik, konus shaklida bo'lib, uchlari bilan urug' nayining bo'shlig'iga yo'nalgan. ularning keng asosi bazal membranaga yotadi. sertoli hujayrasining tanasidan har tomonga sitoplazmatik o'simtalar chiqadi. bu o'simtalar, qo'shni hujayralarning shunday o'simtalari bilan tutashadi. bu hujayralarning sitoplazmasida yog'lar, lipidlar, oqsillar va boshqa trofik kiritmalar bo'lib, ular spermatositlarining oziqlanishini ta'minlaydi, metobolizm chiqindilarini yutadi va yo'qotadi urug' olib chiquvchi yo'llar. urug'donning to'g'ri naylaridan boshlanib, urug'don oralig'ida joylashgan urug'don to'riga o'tadi. bu yerdan 12-15 ta urug' olib chiquvchi naylar boshlanadi. bu naylar yig'ilib, urug'don ortig'ining boshchasini hosil qiladi va undan urug'don ortig'i nayi boshlanadi. bu naylar ko'plab burmalar hosil qilib, urug'don ortig'ining tana va dum qismini tashkil etadi. urug'don ortig'ining kanali urug' olib chiquvchi to'g'ri yo'lga o'tadi va urug' otuvchi yo'l bilan …

3 / 27

larda ozroq miqdorda ayollarga xos gormon — estrogenlar ham asosan estradiol shaklida ishlab chiqiladi. testosteron faol androgen gormon hisoblanib, moyaklar interstitsial to‘qimasida yakka yoxud g‘uj bo‘lib joylashgan glanduloditlarda, ya’ni leydiga hujayralarida ishlab chiqiladi. bu gormon hisobiga rasidalik alomatlari va jinsiy mayl vujudga keladi. odatda, 25-40 yoshdagi erkaklar organizmida, sutka davomida 4-7 mg testosteron ishlab chiqiladi urug’doning biologik xususiyati testosteron urug‘ pufakchalarida fruktozaning, prostata bezida fosfataza va limon kislotasining, moyak ortiqlarida kornitin moddasining paydo bo‘lish jarayonini kuchaytiradi. urug‘ kanalchalarida spermatogenez jarayoni erkaklarning xos gormonlari — androgenlar ta’sirida 74 kun davom etadi. urug’doning biologik xususiyati urug’ hujayra- spermatazoidning tuzulishini o’rgnish uchun sperma surtmasidan tayyorlangan preparatdan foydalaniladi. spermatazoidlar juda mayda hujayra bo’lganligi uchun , ular katta obektiv ostida o’rganiladi . urug’ hujayraning tuzulishini o’rganish spermatozoid boshchasi, bo`yni, tana qismi va dumchasi tafovut qilinadi. urug’ hujayra-spermatazoid spermatozoidning boshchasi uncha katta bo`lmagan zich yadro va sitoplazmaning yupqa qavatidan tashkil topgan. urug’ hujayra-spermatazoid boshchaning oldingi yarmida …

4 / 27

`lakdan iborat. uning tayoqchasimon ko`rinishga ega bo`lgan birinchi yarmi bo`yin chegarasini hosil qiladi va undan spermatozoidning tanasi orqali dumchasiga o`tuvchi o`q ip boshlanadi. 19 distal sentriolaning halqasimon shaklga ega bo`lgan ikkinchi bo`lagi esa tana oxirida joylashadi. shunday qilib, spermatozoidning tanasi distal sent-riolaning tayoqchasimon va halqasimon bo`laklari orasida joylashgan tuzilmalardan iborat.. bu yerda o`q ip atrofida spiral holatda mitoxondriyalar joylashadi. spermatozoidning tana qismida oksidlanish fermentlarining yuqori aktivligi aniqlangan. bu qismda glikogen, fosfatlar, shuningdek, ko`p miqdorda atf saqlanadi. atfning bo`lishi va mitoxondriyalarning ko`pligi tana qismining spermatozoidni energiya bilan ta’minlab turishidan dalolat beradi spermatozoidning dumchasi asos va oxirgi bo`laklarga bo`linadi. dumchaning asosi faqatgina o`q iplardan va uni o`rab turuvchi adenozintrifosfataza (atf-aza) fermentini tutuvchi sitoplazmadan iborat. bu ferment mitoxondriyalarda sintezlangan atf ni parchalaydi va shu yo`l bilan energiya ajralishini ta’minlaydi. sitoplazmada o`q ip atrofida spiralsimon ko`rinishda nozik nplar joylashib, ularni kortikal spiral deb nomlashadi. uq ip kiprikchalarning o`q ipiga o`xshash bo`lib, klassik tuzilishga ega. …

5 / 27

iradi; 3) tuxum hujayraga urug`langan tuxum hujayraning bo`linishi uchun zarur bo`lgan sentrosomani olib kiradi. turli hayvonlarning spermatozoidlari bir-biridan kattaligi va asosan boshchasining tuzilishi bilan farq qiladi. odam spermatozoidining uzunlgi 60 mkm ga teng.spermatozoidning siljishi uning dum harakati bilan bajariladi. odam spermatozoidn minutiga 1-2 mm tezlik bilan harakat qiladi. bachadon bo`ynidan to tuxum yo`lining oxirigacha bo`lgan oraliqni spermatozoid taxminan 3 soat mobaynida bosib o`tadi. spermatozoid yashashga o`ta chidamliligi bilan ajralib turadi. urug`donda va uning ortig`ida ular oylab tirik saqlanadi, murdada esa ular o`zining harakatchanligini 2-3 kungacha saqlab qoladi. tanadan tashqarida, ya’ni termostatda urug`lantirishga qobiliyatli holatda bir haftadan ortiq saqlash mumkin. ularning uzoq muddat yashashi muhitning phiga, temperaturaga, urug` suyuqlig`idagi spermatozoidlarning kontsentratsiyasiga va boshqa shu kabi faktorlarga bog`liq. gistokimyoviy usullar yordamida s. tanasida oksidlanish-kaytarilish fermentlari, glikogen, fosfolipidlar va atf borligi aniqlangan. bu hol s. tanasi energiya manbai ekanligidan dalolat beradi. muhit harorati, osmotik bosimi, kislotaliligining oʻzgarib turishi s. faoliyatining buzilishi va tezda …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari"

urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari 1.urug’doning tuzulishi 2.egri-bugri urug' naylari 3.urug’doning biologik vazifasi 4. urug’ hujayraning tuzulishini o’rganish 5. urug’ hujayraning biologik hususiyati reja urug’don— yorg‘oq ichida joylashgan , oval shaklli juft a’zo. har bir moyak yetti qavat bilan o‘ralgan bo‘lib, urug‘ tizimchasiga osilgan tarzda turadi. urug‘ tizimchalari orqali esa urug‘ chiqaruv yo‘lagi, qon, limfa tomirlari, asab va mushak tolalari o‘tadi. urug’donlar ichida uzun, ingichka o‘ram tarzidagi urug‘ kanalchalari mavjud. ular hajman urug’donning yarmidan ko‘prog‘ini tashkil etadi. urug’doning tuzulishi urug’don. urug'don yoki moyak ovalsimon tanachadan iborat bo'lib, i...

This file contains 27 pages in PPT format (5.7 MB). To download "urug’don va urug’ hujayralarining tuzulishi va biologik xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: urug’don va urug’ hujayralarini… PPT 27 pages Free download Telegram