maksvell nazariyasi

DOCX 16 стр. 472,0 КБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 472,0 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

mavzu: maksvell nazariyasining sodda ko’rinishi reja: 1. maksvellning differensial va integral ko’rinishidagi tenglamalari. 2. maksvellning tenglamalarning mohiyati. tayanch iboralar: magnitoelektrik induksiya, elektromagnit induksiya, o`tkazuvchanlik toki va zichligi, elektr induksiya vektori, induksion e.yu.k, maksvell nazariyasi, to`liq tok zichligi, elektromagnit to`lqin tenglamasi, energiya zichligi, energiya oqimi zichligi, umov-poynting vektori, lorens almashtirishlari, maxsus nisbiylik nazariyasi, inertsial sanoq sistemasi, elektromagnit maydon invariantlari, parametrlari, tebranishlar, so’nuvchi tebranishlar, majburiy tebranishlar, rezonansi. maksvellning differensial ko’rinishidagi tenglamalari. vektor analizdagi stoks va gauss teoremalaridan foydalanib maksvell tenglamalarini quyidagicha differentsial ko`rinishda ifodalash mumkin: div =  div = 0 bu tenglamalarni yechishda ularda qatnashgan va , va kattaliklar o`rtasidagi quyidagi moddiy munosabatlardan (izotrop muhit uchun) foydalaniladi: = 0 ; = 0; bu yerda, 0 - elektr doimiy; -muhitning dielektrik singdiruvchanligi;  - moddaning solishtirma elektr o`tkazuvchanligi. maksvell tenglamalari nyuton mexanikasining qonunlari, termodinamika bosh qonunlari kabi katta ahamiyatga ega bo`lgan tabiat qonunlaridir. maksvell nazariyasining eng muhim natijalaridan biri elektromagnit to’lqinlarining ko`ndalang …

2 / 16

in(t-kx+0), =msin(t-kx+0). bunda m va m- mos ravishda va vektorlarning amplituda qiymatlari, k = /v=2/ - to`lqin soni, 0 - koordinatasi x = 0 nuqtadagi tebranishlarning boshlang’ich fazasi. maksvellning integral ko’rinishdagi tenglamalari. maksvell siljish toki tushunchasini qo’llab, elektr va magnit hodisalarining yagona nazariyasini yaratdi. maksvell nazariyasining asosini to`rtta tenglama tashkil etadi. 1) qo`zg’almas zaryad q o`z atrofidagi fazoda elektr maydonini vujudga keltiradi. bu maydon potensial maydondir. shuning uchun bu maydon kuchlanganlik vektori ning ixtiyoriy berk kontur bo`yicha sirkulyatsiyasi (ya`ni elektrostatik maydon kuchlarining berk yo`lda bajargan ishi) nolga teng: = 0 uyurmaviy elektr maydon kuchlanganligi vektorning ixtiyoriy berk kontur bo`yicha sirkulyatsiyasi (7) ga asosan noldan farqli: umumiy holda elektr maydon va maydonlarning yig’indisidan iborat bo`lishi mumkin, ya`ni deb belgilab, tenglamalarni qo`shsak: maksvellning integral ko`rinishdagi birinchi tenglamasi kelib chiqadi. chap tomonidagi integral ixtiyoriy berk kontur bo`yicha, o`ng tomondagisi esa shu kontur chegaralab turgan ixtiyoriy sirt bo`yicha olinadi. har qanday elektr tok atrofida …

3 / 16

kopik va siljish toklarining algebraik yig’indisiga tengligini ko`rsatadi. ixtiyoriy berk sirt orqali chiqayotgan elektr siljishi vektori ning oqimi shu sirt ichidagi barcha erkin zaryadlarning algebraik yig’indisiga teng: , bunda  - berk sirt ichida uzluksiz ravishda joylashgan zaryadlarning hajmiy zichligi. maksvellning uchinchi tenglamasi deb ataladigan, qo`zg’almas zaryadlar tufayli vujudga kelgan potensial elektr maydon va o`zgaruvchan magnit maydon tufayli vujudga kelgan uyurmaviy elektr maydonlar yig’indisidan tashkil topgan elektr maydon uchun ham o`rinlidir. magnit maydon qanday usul bilan vujudga keltirilganligidan qat`iy nazar magnit induksiya chiziqlari doimo berk bo`ladi. shuning uchun umumiy holda bu ifoda b vektor uchun gauss teoremasidir. uni maksvellning to`rtinchi tenglamasi deyiladi. tenglamalar integral ko`rinishdagi maksvell tenglamalaridir. 2. maksvellning tenglamalarning mohiyati. yuqoridagi kattaliklarni invariantligidan, maydon vektorlariga tegishli quyidagi xulosalar kelib chiqadi: 1. agar biror sistemada s2v2 >e2 va  bo`lsa, shunday sistema tanlash mumkinki, unda =0, 0 bo`ladi: agar vektor ga perpendikulyar bo`lmasa, bunday sistema mavjud emas; 2. agar biror …

4 / 16

siljish toki va ular yuzaga keltirgan magnit maydoni orasidagi bog‘lanishni aniqlaydi. ikkinchi tenglama d vektorining kuch chiziqlari zaryaddan boshlanib, zaryada tugashi mumkin ekanligini ko‘rsatadi. (10)-(13) tenglamalar maksvellning integral shakldagi tenglamalaridir. ular e yoki b ning biror kontur bo‘icha olingan qiymatlari bilan b mos holda d ning sirtning konturga tegib turgan nuqtadagi qiymatlari orasidagi bog‘lanishni beradi. vektorlar analizi teoremalaridan foydalanib integral shakldagi tenglamalaridan differensial shakldagi tenglamalarga o‘tish mumkin. differensial shakldagi tenglamalar biror nuqtadagi e yoki b ning qiymati bilan fazoning shu nuqtasidagi b mos holda d ning qiymati orasidagi bog‘lanishni beradi. (10) formulaning chap tomoni uchun stoks teoremasini qo‘llaymiz. u holda (10) tenglama quyidagi ko‘rinishni oladi: (14) har ikkala integral ham bitta sirt bo‘yicha olinmoqda. shuning uchun olingan tenglikni quyidagi ko‘rinishda yozish mumkin: (15) shunday qilib, fazoning har bir nuqtasida (16) tenglik bajariladi. (12) formulaga stoks teoremasini qo‘llab, quyidagini topamiz: (17) (13) formulaning chap qismiga ostrogradskiy-gauss teoremasini qo‘llaymiz. natijada quyidagi tenglamani …

5 / 16

xos xususiyatlarini harakter-laydigan kattaliklarini qo‘shish kerak. muhitni xos xususiyatlarini harakterlaydigan kattaliklarini bog‘lanishlari moddiy tenglamlar deyiladi. moddiy tenglamalar quyidagiga teng: (25) (26) (27) bu yerda ε, μ, - muhitning elektromagnit xususiyatlarini harakterlaydigan kattaliklar. yettita tenglamlar, ya’ni (21)-(27) ning jami tinch holatdagi muhit elektrodinamikasining asosini tashkil qiladi. zamonaviy aloqa texnologiyasida ko'plab yuqori chastotali texnik qurilmalarning ishlashini elektromagnit to'lqin apparati ishlatmasdan baholash mumkin emas. agar ular fazoning ma'lum bir hududida elektromagnit maydonning tuzilishi ma'lum deb aytishsa, demak, bu fazoning har bir nuqtasida quyidagi to'rtta vektor ma'lum. vektor elektr maydon kuchini xarakterlaydi va ma'lum bir nuqtada bu maydonning intensivligini (kuchini) o'lchovi bo'lib xizmat qiladi: , bu erda statsionar kichik zaryadga ta'sir qiluvchi kuch.elektr maydonining kuchlanish vektorining amplitudasi volt bilan o'lchanadi. metrga [v/m]. elektr induksiya vektorining amplitudasi kvadrat metrga [c/m2] kulonlarda o'lchanadi. , , bu yerda muhitning mutlaq dielektrik o‘tkazuvchanligi, 8,85 - vakuumning dielektrik o‘tkazuvchanligi. magnit induksiya vektori magnit maydonning harakatlanuvchi musbat zaryadga kuch ta'sirini …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "maksvell nazariyasi"

mavzu: maksvell nazariyasining sodda ko’rinishi reja: 1. maksvellning differensial va integral ko’rinishidagi tenglamalari. 2. maksvellning tenglamalarning mohiyati. tayanch iboralar: magnitoelektrik induksiya, elektromagnit induksiya, o`tkazuvchanlik toki va zichligi, elektr induksiya vektori, induksion e.yu.k, maksvell nazariyasi, to`liq tok zichligi, elektromagnit to`lqin tenglamasi, energiya zichligi, energiya oqimi zichligi, umov-poynting vektori, lorens almashtirishlari, maxsus nisbiylik nazariyasi, inertsial sanoq sistemasi, elektromagnit maydon invariantlari, parametrlari, tebranishlar, so’nuvchi tebranishlar, majburiy tebranishlar, rezonansi. maksvellning differensial ko’rinishidagi tenglamalari. vektor analizdagi stoks va gauss teoremalaridan foydalanib maksvell tenglamalarini qu...

Этот файл содержит 16 стр. в формате DOCX (472,0 КБ). Чтобы скачать "maksvell nazariyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: maksvell nazariyasi DOCX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram