to`lov tizimi va uning strukturasi

DOC 56.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1710355594.doc to`lov tizimi va uning strukturasi reja: 1. to`lov tizimi va uning elementlari. 2. makro va mikrodarajadagi to`lov tizimi. 3. respublika to`lov tizimi va uni tashkil etilishi 4. tijorat banklarining to`lov tizimlari. tayanch iboralar: bank tizimi, to`lov tizimi elementlari, to`lovlarni o`tkazish tartibi, mexanizm, markaziy bank, tijorat banki, to`lov tizimi, xavfsizlikni ta’minlash, makrodarajadagi to`lov tizimi, chakana to`lov tizimi. hisob-kitob, texnik standartlar, to`lov summasi, to`lov vositasi. to`lov tizimi va uning elementlari. respublikamizda bank tizimi va uning faoliyati jahon andozalariga tobora yaqinlashib bormoqda. bank tizimini erkinlashtirish va erkin raqobat sharoitiga moslashtirish ko`zda tutilgan bir qator hujjatlar qabul qilindi. xususan, o`zbekiston respublikasi prezidentining «bank tizimini yanada erkinlashtirish va uni isloh qilish chora-tadbirlari to`g`risidagi» farmoni chiqarilib, unda «moliya-bank tizimini isloh qilish siyosatini takomillashtirish, uning ko`proq aniq-oydinligini ta’minlash, iqtisodiyotda to`lovlar va hisob-kitoblar mexanizmini mustahkamlash bo`yicha tavsiyalar ishlab chiqishi» lozimligi belgilab berilgan edi. bu vazifaning bajarilishi aynan to`lov tizimi bilan bog`liqdir. shuning uchun, avvalo, to`lov tizimi tushunchasini …

malar turli bank xizmatidan foydalansalar, u holda, to`lovni bir bankdan ikkinchi bankka o`tkazish uchun ma’lum bir to`lov tizimidan foydalanishga to`g`ri keladi. bu to`lov tizimi arzon, qulay shu bilan birga xavfsiz ham bo`lishi lozim. agar to`lov tizimi rivojlangan bo`lsa, undan foydalanish sur’ati ham oshib boradi. to`lov tizimlari turli shakllarda tashkil etiladi, lekin ularning maqsadi doimo bitta, ya’ni aholiga va xo`jalik subyektlariga o`z pul mablag`larini bir bankdagi hisobvaraqdan boshqa bank hisobvarag`iga tez o`tkazib berishni ta’minlashdir. to`lovchi va to`lovni oluvchi uchun, muqobil yo`l bo`lib naqd pul orqali hisob-kitob qilish, yoki barter bo`lishi mumkin. lekin bunday hisob-kitoblar ko`p hollarda cheklangan bo`ladi. to`lov tizimidan banklar ham foydalanadilar. banklar to`lov tizimidan o`z faoliyatlari bilan bog`liq operatsiyalar bo`yicha pul o`tkazishda, shu bilan birga mijozlarning operatsiyalari bo`yicha pul o`tkazishda foydalanadilar. qanday shaklda foydalanishdan qat’iy nazar to`lov tizimi o`z ichiga 4 bosqichni oladi. 1-bosqich - to`lovning boshlanishi, ya’ni to`lovchi o`z bankiga pulni o`tkazib berish to`g`risida topshiriq beradi. 2-bosqich - …

bu talqinda asosiy o`rin mablag`larga berilayapti, buning uchun naqd hamda naqdsiz pullardan foydalaniladi. yuqoridagi talqindan yana shunday xulosaga kelish mumkinki, to`lov tizimi majburiyatlarni ushlab turish imkoniyatini beradi. naqdsiz pullardan foydalaniladigan to`lov tizimida ma’lum bir to`lov vositalari ishlatiladi, ya’ni mablag`larni o`tkazish uchun qog`oz hujjatlar, yoki elektron hujjatlar ishlatiladi. jahon banki mutaxassislaridan yana biri o.margaret to`lov tizimiga quyidagicha ta’rif bergan. «to`lov tizimi bu - pul mablag`larini o`tkazish mexanizmidir». to`lov tizimiga yana bir ta’rif rossiyaning iqtisodchisi m.p. beryozina tomonidan berilgan bo`lib, unga ko`ra «mamlakatning to`lov tizimi - bu iqtisodiy faoliyat natijasida yuzaga keluvchi qarz majburiyatlarining bajarilishini ta’minlovchi, qonuniy boshqariluvchi elementlar yig`indisi». bu ta’rif mazmunan bryus sammers ta’rifiga yaqinroq ekanligini ko`rish mumkin, ya’ni bu ikki ta’rifda «... yuzaga kelgan majburiyatlar...» degan tushuncha ishlatilgan. demak, bu ta’riflarda tovar va xizmatlar qiymatini to`lash bilan bog`liq bo`lgan majburiyatlar, shu bilan birga moliyaviy majburiyatlar ham ko`zda tutilgan. moliyaviy majburiyatlar davlat budjeti oldidagi yuridik va jismoniy shaxslarning majburiyatlari deb …

bo`ladi. makro va mikrodarajadagi to`lov tizimi. to`lov tizimini biz ikkita kata guruxga bulishimiz mumkin: 1. makrodarajadagi to`lov tizimi; 2. mikrodarajadagi to`lov tizimi. butun dunyo mikyosida oladigan bulsak makrodarajadagi to`lov tizimiga misol tarikasida biz butun dunyo to`lov tizimini va mikrodarajadagi to`lov tizimiga esa bir mamlakatning to`lov tizimini keltirishimiz mumkin. bir mamlakat mikyosida mikrodarajadagi to`lov tizimiga esa bir mamlakatning to`lov tizimi makrodarajadagi to`lov tizimi va mamlakat ichidagi ichki to`lov tizimini misol keltirishimiz mumkin. mikrodarajada to`lov tizimi bir bank va banklar urtasidagi uzaro to`lovlar tizimini misol tarikasida olishimiz mumkin. to`lov tizimining ishtirokchilari jismoniy shaxslar, yuridik shaxslar, hukumat, banklar va boshqa moliyaviy institutlar bo`lishi mumkin. jismoniy shaxslar to`lov tizimini boshqarib turuvchi markaziy bank bilan bevosita aloqada bo`lmasalarda ular to`lov tizimida qatnashadilar. bu qatnashuv bilvosita bo`ladi, ya’ni yuridik va jismoniy shaxslar o`zlariga xizmat ko`rsatuvchi bankka o`z hisobvaraqalaridagi pul mablag`larini boshqa bankka o`tkazib berish bo`yicha topshiriq beradilar. bu topshiriqni bajarish uchun tijorat banklari to`lov tizimiga bog`lanadi. …

i huquqiy tomondan belgilangan bo`lishi lozim, ya’ni qonun bilan mustahkamlangan tartiblar amaliyotga to`la tadbiq etilishi lozim; uchinchidan, ko`pchilik tomonidan qabul qilingan bo`lishi kerak; to`rtinchidan, kam xarajatli bo`lishi, tannarx hisobga olinishi lozim; beshinchidan, yo`qotishlar va qonunbuzarliklarning oldini olish imkoniyatiga ega bo`lishi lozim. agar yuqoridagi sanab chiqilgan talablarga javob bersa, bunday to`lov tizimi muvaffaqiyatli faoliyat ko`rsatishi mumkin. to`lov tizimini mexanizm sifatida qaraganimizda uning yana bir harakatga keltiruvchi elementi sifatida to`lov vositasi yoki to`lov qurollarini ko`rishimiz mumkin. to`lovni o`tkazishni boshlash aynan, to`lov vositalarini tanlashdan boshlanadi. to`lov vositalariga kredit instrumentlari sifatida to`lov talabnomasi, to`lov topshiriqnomasi, inkasso topshiriqnomasi, akkreditiv ochish uchun ariza, debet instrumentlari sifatida esa cheklarni kiritish mumkin. hozirgi kunda magnit, plastik kartochkalar ham to`lov vositalari sifatida keng ishlatilmoqda. ko`pgina chet davlatlarda to`lov instrumentlarini tanlashdan avval bir qator savollar o`ylab ko`riladi. har bir konkret operatsiya bo`yicha alohida savollar yechimi topiladi. masalan: 1. bu operatsiya shu yerning o`zida (do`kon, supermarket) bajariladimi yoki operatsiyani yakunlash uchun …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "to`lov tizimi va uning strukturasi"

1710355594.doc to`lov tizimi va uning strukturasi reja: 1. to`lov tizimi va uning elementlari. 2. makro va mikrodarajadagi to`lov tizimi. 3. respublika to`lov tizimi va uni tashkil etilishi 4. tijorat banklarining to`lov tizimlari. tayanch iboralar: bank tizimi, to`lov tizimi elementlari, to`lovlarni o`tkazish tartibi, mexanizm, markaziy bank, tijorat banki, to`lov tizimi, xavfsizlikni ta’minlash, makrodarajadagi to`lov tizimi, chakana to`lov tizimi. hisob-kitob, texnik standartlar, to`lov summasi, to`lov vositasi. to`lov tizimi va uning elementlari. respublikamizda bank tizimi va uning faoliyati jahon andozalariga tobora yaqinlashib bormoqda. bank tizimini erkinlashtirish va erkin raqobat sharoitiga moslashtirish ko`zda tutilgan bir qator hujjatlar qabul qilindi. xususan, o`zbekiston resp...

DOC format, 56.5 KB. To download "to`lov tizimi va uning strukturasi", click the Telegram button on the left.

Tags: to`lov tizimi va uning struktur… DOC Free download Telegram