o'zbekiston tarixining manbalari va asoslari

PPTX 29 sahifa 4,8 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 29
mir glazami istorika o'zbekiston tarixining manbalari va asoslari moddiy va arxeologik manbalar reja: 01 folklor yoki xalq ijodiyoti 05 yozma manbalar 02 etnografik manbalar 03 lingvistik manbalar 04 o'zbekistonda gender tengligini ta'minlash bo'yicha konstitutsiyaviy norma va 2 ta maxsus qonun amaliyotda ushbu normalarni qo'llash va hayotga tatbiq qilishda jiddiy kamchiliklar hamda bo'shliqlar mavjud. shu sababli, hozirgi kunda aholi orasida xotin-qizlarning kamsitilish holatlari keng uchramoqda. buni o'tkazilgan so'rov va statistik ma'lumotlar ham tasdiqlaydi. 2. gender tengsizligi bo'yicha global reyting (global gender gap index) ko'rsatkichlariga(sog'liqni saqlash,ta'limdarajasi, iqtisodiy ishtirok va siyosiy huquqlar kengaytirilishi) ko'ra, dastlabki o'rinlarda to'rtta shimoliy evropa davlatlari (islandiya, norvegiya, finlyandiya va shvetsiya) hamda bitta lotin amerikasi davlati (nikaragua, 5-o'rin) o'rin olgan. mintaqaviy nuqtai nazaridan, g'arbiy evropa etakchi o'rinda bo'lsa, oxirgi o'rinda markaziy osiyo va shimoliy afrika mintaqasi joylashgan. eng achinarlisi, o'zbekiston respublikasi the global gender gap index ga kiritilmagan. gender tengligi bo'yicha xalqaro reyting va indekslarda o'zbekistonning o'rnini ko'tarish bo'yicha …
2 / 29
riy qilish zaruratini oldimizga qo'ymoqda. 4. o'zbekistonda va ko'plab boshqa mamlakatlarda oilaviy zo'ravonlik, shilqimlik va zo'ravonlik qurbonlarini o'zini ayblash va ushbu zo'ravonlikda mas'ul qilish tendentsiyasi keng tarqalgan. ammo bu tushunchalar qonunchilikda yo'q. bu orqali jamiyatimizda “zo'ravonlik madaniyati” shakllangan bo'lib, zo'ravonlik uchun javobgar shaxs chetda qolib, jabrlanuvchi ayollarga ayb qo'yish muammosi keng tarqalgan. 5. bugungi kunda jamiyatimizda erkaklar va ayollar o'rtasidagi farqlar, ayollarni kamsitish va an'anaviy rollarda namoyon qilish, shuningdek, erkaklarning ustunligini va gender tengsizlikni targ'ib qilishga qaratilgan salbiy gender stereotiplar oav maxsulotlarida keng tarqalganligi muammosi mavjud. 6. o'zbekistonda gender statistikasini turlari tor doirada berilgan. bu esa, gender tengligi haqida aniq taasurotni shakllanishiga to'sqinlik qiladi. masalan, gender.stat.uz saytida ayollarga qarshi sodir etilgan zo'ravonlik haqida statistika mavjud emas. 7. xotin-qizlarni ishga kirish jarayonida diskriminatsiyaga uchrashi dolzarb muammo sanaladi. xotin-qizlarni asosan oilaviy sharoiti, yoshi, farzand ko'rish bo'yicha rejalari, homiladorligi kabi omillarni ro'kach qilgan holda, ishga qabul qilish yoki qilmaslik bo'yicha ish beruvchi tomonidan …
3 / 29
'lumot olish uchun foydalaniladigan maqsadli inson faoliyati mahsulidir. inson va jamiyat taraqqiyoti tarixini aks ttiruvchi moddiy va am’naviy boyliklar. tarixiy manbalar tarixiy manbalar - bizga odamlarning o'tmishi haqida so’zlab berishi mumkin bo'lgan barcha narsa. olimlar tarixiy manbalarni: moddiy, og‘zaki, yozma, badiiy asarlar va boshqalarga bo‘lishadi. etnografik lingvistik yozma og’zaki tarixiy manbalar turlari ashyoviy kino-, foto-, fono hujjatlar tarixiy manbalarning tarixiy voqeaga yaqinligi bo‘yicha turlari birlamchi manbalar tarixiy manbalar bo'lib, ular birinchi qo'l deb ataladi. masalan, arxeolog qazishmalar paytida qayin po'stlog'i xatini topadi - uning ixtiyorida materialning o'zi va undagi yozuv bor. bular. uning qo'lida nusxasi emas, balki mutlaq asl nusxasi. tarixiy manbalarning tarixiy voqeaga yaqinligi bo‘yicha turlari ikkilamchi mannbalar – manbaning yorqin misoli - ilgari sodir bo'lgan va yilnoma muallifi bevosita ishtirok etmagan voqea haqida xabar beruvchi xronika. ya'ni, u tadbir ishtirokchilarining hikoyalaridan va asosiy materiallarni qayta ishlash va tushunish haqiqatidan foydalangan. ashyoviy yozma manbalarni shartli ravishda quyidagilarga bo'lish mumkin: …
4 / 29
yumlarning, naqsh va bezaklaring, kishilar ongida, shuningdek og‘zaki va yozma adabiyotida saqlanib qolgan ma’lumotlar (an’analar, urf–odatlar), kishilarning turmush tarzi etnografik manba hisoblanadi. etnografik manbalar xalqlarning kelib chiqishiga oid maʼlumotlar, yaʼni xalq, qabila va urugʻ nomlari, inson qoʻli va aqli bilan yaratilgan qurol-yarogʻ va buyumlar, naqsh va bezaklar, odamlar ongida, shuningdek, ogʻzaki adabiyotda saqlanib qolgan maʼlumotlar. (urf-odatlar, urf-odatlar), xalq hayoti etnografik manba hisoblanadi. lingvistik manbalar lingvistik manbalar lotincha “lingua” – til so‘zidan olingan. tilimizdagi, uning leksik tarkibida uzoq o‘tmishdan qolgan ijtimoiy–iqtisodiy, ma’muriy va huquqiy atamalar: chokar (ilk o‘rta asrlarda katta er egasinining molu jonini qo‘riqlab, uni ichki va tashqi yovlardan muhofaza qilgan), kashovarz (qishloq jamoalarining oddiy mehnatkash a’zosi), kadivar (katta yer egalariga qaram bo‘lib qolgan qishloqning ziroatkor aholisi); vag‘nze (ibodatxona tasarrufidagi yerlar) va boshq.,; joy, xalq, qabila va urug‘ nomlari: do‘rmon, qo‘ng‘irot, mang‘it, jaloir, qatag‘on, ming,chig‘atoy va boshqalar ko‘p uchraydi. shu va shunga o‘xshash terminlar shubhasiz qimmatli tarixiy material bo‘lib, uzoq …
5 / 29
sidandir. folklor og‘zaki adabiyot madaniyatning eng qadimgi sohalaridan bo‘lib, uning ildizi qadim zamonlarga borib taqaladi. og‘zaki adabiyotning ayrim namunalari qadimgi yunon tarixchilari, shuningdek, sharq olimlarining asarlari orqali bizgacha etib kelgan. kaykovus, jamshid va siyovush, to‘maris va shiroq haqidagi qissalar shular jumlasidandir. “alpomish”, “go‘ro‘g‘li” kabi dostonlar, shuningdek, xalq ertaklari, marosim qo‘shiqlari, matal va topishmoqlarning o‘z davri ijtimoiy munosabatlari tarixini o‘rganishdagi o‘rni beqiyosdir. yozma adabiyotdan avval paydo bo‘lgan bu xalq durdonalari turli ijtimoiy tabaqaga mansub kishilarning turmushi, ma’naviy qiyofasi, urf–odati, shu davrda hukm surgan ijtimoiy munosabatlar haqida qiziqarli ma’lumotlar beradi. minglab yillar davomida yaratilgan ushbu tarixni o‘qitish va o‘rganishda yordamchi fanlarning ahamiyati beqiyosdir. chunonchi, o‘zbekiston tarixini o‘rganishda tarix fanining paleografiya, epigrafika, numizmatika, geraldika, sfragistika, diplomatika, xronologiya, metrologiya kabi yordamchi fanlar qo‘lga kiritgan yutuqlarga tayaniladi. og'zaki manbalar afsonalar dostonlar miflar qo'shiqlar marosimlar hikmatlar maqollar kino foto hujjatlari foto kino hujjatlari fotosuratlar hujjatli filmlar badiiy filmlar oilaviy videolar fonohujatlar audio hujjatlar - ovozli ma'lumotlarni …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 29 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o'zbekiston tarixining manbalari va asoslari" haqida

mir glazami istorika o'zbekiston tarixining manbalari va asoslari moddiy va arxeologik manbalar reja: 01 folklor yoki xalq ijodiyoti 05 yozma manbalar 02 etnografik manbalar 03 lingvistik manbalar 04 o'zbekistonda gender tengligini ta'minlash bo'yicha konstitutsiyaviy norma va 2 ta maxsus qonun amaliyotda ushbu normalarni qo'llash va hayotga tatbiq qilishda jiddiy kamchiliklar hamda bo'shliqlar mavjud. shu sababli, hozirgi kunda aholi orasida xotin-qizlarning kamsitilish holatlari keng uchramoqda. buni o'tkazilgan so'rov va statistik ma'lumotlar ham tasdiqlaydi. 2. gender tengsizligi bo'yicha global reyting (global gender gap index) ko'rsatkichlariga(sog'liqni saqlash,ta'limdarajasi, iqtisodiy ishtirok va siyosiy huquqlar kengaytirilishi) ko'ra, dastlabki o'rinlarda to'rtta shimoliy evropa...

Bu fayl PPTX formatida 29 sahifadan iborat (4,8 MB). "o'zbekiston tarixining manbalari va asoslari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o'zbekiston tarixining manbalar… PPTX 29 sahifa Bepul yuklash Telegram