institutsional iqtisodiyot

PPTX 24 pages 3.6 MB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.6 MB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

slayd 1 oliy ta'lim, fan va innovatsiyalar vazirligi axborot texnologiyalari va menejment universiteti j.n.uzoqov institutsional iqtisodiyot qarshi-2024 1-mavzu. “institutsional iqtisodiyot” fanining predmeti va mazmuni, tamoyillari reja institutsional nazariyalarning paydo bo'lishi va rivojlanishi tarixi 2. institutsionalizmning metodologik asoslari va institutsional tahlilda boshlang'ich nuqta masalasi 3. neoinstitutsional nazariyaning asosiy yo'nalishlari 4. institutsional iqtisodiyotning rivojlanish xususiyatlari institutsional "institutsional" (institutional) — bu so'z o'zbek tilida odatda "institut" yoki "institutsiya" bilan bog'liq ma'noda ishlatiladi. u turli sohalarda turli ma'nolarni anglatishi mumkin: institutsional (institutsionallashgan) tuzilmalar: bu mafhum ko'pincha davlat, kompaniyalar yoki boshqa tashkilotlar tomonidan yaratilgan va amalga oshirilayotgan qoidalar, ko'nikmalar va sistemalarni anglatadi. institutsional yo'l tutishi: bu turdagi qo'llanish biror tashkilot yoki tizimning aniq va belgilangan qoidalar asosida ishlashini nazarda tutadi. institutsional nazariya: bu ijtimoiy fanlarda, ayniqsa, iqtisodiyot va siyosatda ko'p uchraydigan tushuncha bo'lib, u muammolarning hal etilishida institutlar va ularning roliga alohida e'tibor qaratishni bildirishi mumkin. shuningdek, "institutsional" so'zi faqat ishlab chiqarish yoki tadbirkorlikda emas, …

2 / 24

mlar o'rtasidagi munosabatlarni tashkil etuvchi qoidalar, normalar, huquqiy tizimlar va madaniy qoidalar. institutsional iqtisodiyot bu institutlarning iqtisodiy qarorlarga, xususan, ishlab chiqarish va almashinuv jarayonlariga ta'sirini tahlil qiladi. texnologiya va resurslarning taqsimlanishi: institutlar resurslarni qanday taqsimlash va qanday iqtisodiy qarorlar qabul qilishda muhim rol o'ynaydi. institutsional iqtisodiyotda texnologik o'zgarishlar, moliyaviy tizimlar va bozorlar ham institutsional muhitga moslashgan holda ko'rib chiqiladi. ijtimoiy tanlov: institutsional iqtisodiyotda odamlar o'rtasidagi ijtimoiy tanlovlar (masalan, kimga qanday resurslar yoki imkoniyatlar berish kerakligi) va shu tanlovlarning iqtisodiy natijalari olib boriladi. qonunlar va huquqiy tizimlar: qonunlar va huquqiy tizimlar ham iqtisodiy natijalarga ta'sir ko'rsatadi. masalan, mulk huquqi, bozorlardagi raqobat qoidalari va xususiy mulkning muhofaza qilinishi iqtisodiy qarorlar va ularning natijalarini shakllantiradi. asosiy nazariyotchilar: duglas nort: institutsional iqtisodiyotning asosiy nazariychilaridan biri. u, asarlarida, institutlar iqtisodiy o'sish va rivojlanishda muhim rol o'ynaydiganligini va ularning samaradorligi iqtisodiy faoliyatning natijalariga qat'iy ta'sir qilishi haqida gapirgan. oskar lanj va ronald kouz institutsional iqtisodiyotga o'z …

3 / 24

'lgan ta'sirini ham o'rganadi, chunki qonunlar, normalar va boshqa institutlar davlatning iqtisodiy qarorlariga ham ta'sir qiladi. shunday qilib, institutsional iqtisodiyot, iqtisodiy jarayonlarning to'liq tushunishini ta'minlash uchun muhim bo'lgan institutlarning ijtimoiy va iqtisodiy rivojlanishdagi rolini aniqlashga yordam beradi. institutsional iqtisodiyotning asosiy g'oyalari va qo'llanilishi: institutlar va ixtiyoriy munosabatlar: institutlar — bu odamlar o'rtasidagi ijtimoiy va iqtisodiy munosabatlarni tashkil etuvchi normalar, qoidalar, huquqiy tizimlar va madaniyat. institutsional iqtisodiyot u yoki bu ko'rinishdagi insonlarning bo'lajak iqtisodiy tanlovlarini tartibga soladi va ayrim tanlovlarni amalga oshirishda muammolarni hal etadi. tashkilotlar va aniqlashgan mexanizmlar: institutsional iqtisodiyotda institutsional mexanizmlar — iqtisodiy jarayonlarni tashkil etish va muvofiqlashtirish uchun tashkilotlar va yo'l tutishlarining o'zaro ta'sirini ko'rsatadi. masalan, kompaniyalar, davlat organlari, profsoyuzlar va boshqa tashkilotlar iqtisodiy qarorlarning natijalarini o'zgartirishi mumkin. mulk huquqi va bozorlar: institutsional iqtisodiyot mulk huquqi (ya'ni, kimga qanday aktivlar tegishli ekanligi) va bozorlar orqali mulk almashinuvi bilan bog'liq masalalarni o'rganadi. to'g'ri va aniq mulk huquqi tashkil etish, …

4 / 24

lib kelish uchun samarali institutlar zarur. nort institutsional o'zgarishlarni izohlab, institutsional muhitning iqtisodiy o'sishdagi roliga e'tibor qaratadi. ronald kouzning "kouz teoremasi": ronald kouz bozordagi vositalarni birlashtirish va muammolarni ishonchli ravishda hal qilish uchun institutlarning o'rni va huquqiy ramkalarning aniqligini ta'kidlaydi. u shuningdek, "tashkilotlar xarajatlari"ni tushunishda muhim ahamiyatga ega. - insonlar tomonidan barpo etiladigan va o'zaro hamkorlikni tarkiblovchi siyosiy, iqtisodiy hamda ijtimoiy me'yorlar va qoidalar. predmeti maqsadi –faoliyat ko'rsatayotgan iqtisodiyotning rivojlanish qonuniyatlarini bilish, uni modernizatsiya qilish yo'llarini tanlash va xavf-xatarning oldini olishning samarali vositalarini tanlash xisoblanadi. institutsional nazariyalarning paydo bo'lishi va rivojlanishi tarixi – iqtisodiyotining rivojlanishi, talab va taklif qonunlarining ishlashi, xo'jalik yurituvchi sub'ektlarning hulq-atvori, bozor va ma'muriy mexanizmlarning faoliyat ko'rsatishi, iqtisodiy o'sish va shu kabi boshqa bir qator jarayonlar va hodisalarni o'rganishdan iborat. vazifalari “eski” tamoyillar bozorda hamma vaqt muvozanat mavjud 10 bozorda individlar tomonidan oqilona tanlov amalga oshiriladi individlarga tashqi omillar ta'sir ko'rsatmaydi, ularning biror holatni afzal bilishi barqaror …

5 / 24

veblen, j.r.kommons, u.mitchellar, y.shumpeter, j.k.gelbreyt, f.nayt, k.polani, k.ayres, g.myurdal. “yangi” institutsional maktab vakillari r.kouz, d.nort, o.uilyamson, r.pozner, m.olson, f.xayek. 2. institutsionalizmning metodologik asoslari va institutsional tahlilda boshlang'ich nuqta masalasi individlar va institutlarning o'zaro bog'liqligini tahlil etishda boshlang'ich nuqtaga nisbatan ikkita tamoyil mavjud metodologik individualizm metodologik xolizm metodologik individualizm metodologik xolizm individlar va institutlarning o'zaro bog'liqligini tahlil etishda boshlang'ich nuqtaga nisbatan ikkita tamoyil mavjud birinchi tamoyilda institutlar individlarning manfaatlari hamda xatti-harakatlari orqali tushuntiriladi va metodologik individualizm deb nomlanadi aksincha, tahlil uchun boshlang'ich nuqta sifatida individlar emas, balki institutlar belgilanishi ikkinchi tamoyilga asos bo'ladi. shu tariqa ikkinchi tamoyilda xolizm metodologiyasidan foydalaniladi neoinstitutsionalizm ikkita umumiy asosdan kelib chiqadi birinchidan, ijtimoiy institutlar ahamiyatga ega ikkinchidan ular neoklassik nazariya vositalari yordamida tadqiq etiladi 16 3. neoinstitutsional nazariyaning asosiy yo'nalishlari neoinstitutsionalizmning asosiy tadqiqotlari mulk huquqi nazariyasi transaktsiya xarajatlari nazariyasi ijtimoiy tanlov nazariyasi d.nortning institutsional evolyutsiya kontseptsiyasi shartnomalar nazariyasi iqtisodiy tashkilot nazariyasi (firma nazariyasi) byurokratiya nazariyasi jinoyat …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "institutsional iqtisodiyot"

slayd 1 oliy ta'lim, fan va innovatsiyalar vazirligi axborot texnologiyalari va menejment universiteti j.n.uzoqov institutsional iqtisodiyot qarshi-2024 1-mavzu. “institutsional iqtisodiyot” fanining predmeti va mazmuni, tamoyillari reja institutsional nazariyalarning paydo bo'lishi va rivojlanishi tarixi 2. institutsionalizmning metodologik asoslari va institutsional tahlilda boshlang'ich nuqta masalasi 3. neoinstitutsional nazariyaning asosiy yo'nalishlari 4. institutsional iqtisodiyotning rivojlanish xususiyatlari institutsional "institutsional" (institutional) — bu so'z o'zbek tilida odatda "institut" yoki "institutsiya" bilan bog'liq ma'noda ishlatiladi. u turli sohalarda turli ma'nolarni anglatishi mumkin: institutsional (institutsionallashgan) tuzilmalar: bu mafhum ko'pincha davlat,...

This file contains 24 pages in PPTX format (3.6 MB). To download "institutsional iqtisodiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: institutsional iqtisodiyot PPTX 24 pages Free download Telegram