ontogenezning ilk bosqichlarida insonning psixik rivojlanishiga xos xususiyatlar

PPT 14 pages 514.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 514.5 KB

File type PPT

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

loyiha mavzusi: 1-mavzu: ontogenezning ilk bosqichlarida insonning psixik rivojlanishiga xos xususiyatlar r e j a: 1. perinatal va chaqaloqlik davrida psixofiziologik rivojlanishga xos xususiyatlar haqida umumiy tushuncha. 2. tug`ilish davri inqirozi. «tirilish kompleksi» haqida. 3. go‘daklik davrida psixik rivojlanishda kattalar bilan emotsional muloqotning ahamiyati. 4. bir yosh inqirozi haqida. ilk bolalik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari. 5. ilk bolalik davrida o‘z-o‘zini anglashning rivojlanishi va 3 yosh inqirozi ma’ruzachi: z.l.botirov chaqaloqlik davrida psixofiziologik rivojlanishga xos xususiyatlar haqida umumiy tushuncha himoya reflekslari- birinchi kundanoq kuchli qo‘zgatuvchilarga nisbatan ko‘zni qisish, pirpratish, uning qorachig‘ini kengaytirish yoki toraytirish mexanizmlari ishlay boshlaydi. bu reflekslarni himoya reflekslari deyiladi. bolaning ona qornidagi o‘sish davri onaning organizmiga uzviy bog‘liq holda kechadi. chaqaloqning barcha hayotiy funktsiyalari - ovqatlanish, nafas olish, nafas chiqarish, havo haroratining o‘zgarishiga va atmosferadagi moddalar almashinuviga moslashish va hokazolar onaning organizmi orqali amalga oshadi. chaqaloqning tug‘ilishi sifat o‘zgarishi ijtimoiy rivojlanishning yangi ko‘rinishi boshlanadigan nuqta ekanligi bilan muhim ahamiyatga …

2 / 14

ta’siriga, tazyiqiga duch keladi; fazo, vaqt va harakat muammolari mutlaqo boshqacha tarzda uning bosh miya katta yarim sharlari po‘stida aks eta boshlaydi. chaqaloqda ona organizmi bilan anatomik, morfologik va konstitutsiyaviy bog‘liqlik davri tugagan bo‘lsa-da, biroq u dastlabki daqiqalardan boshlaboq mustaqil harakatlana olmaydi, onaga fiziologik jihatdan tobeligacha qolaveradi. chaqaloq uchun organizmi talab qiladigan ovqat, oqsillar mazkur o‘sish pallasida ona suti orqali borib turadi. bola onaning qornida mo‘tadil haroratda, oziq yetarli darajadagi sharoitda, hatto, organizmning funktsional holati ham ona organizmiga bevosita bog‘liq holda yashagan bo‘lsa, tug‘ilishi bilanoq birdaniga yangi, murakkab, qiyin sharoitga tushib qoladi. tug‘ilgan chaqaloq havo bo‘shlig‘i va havoning bosimiga duch kelishi sababli tabiy talabga ko‘ra uning nafas olishi va nafas chiqarishi o‘zgaradi. salqin havo oqimiga to'shishi bilan haroratning ta’siriga moslashish uchun harakat qiladi. chaqaloqlik davrida psixofiziologik rivojlanishga xos xususiyatlar haqida umumiy tushuncha i tug‘ilish arafasida unda nasliy yo‘l bilan mustahkamlangan ayrim mexanizmlar, shartsiz reflekslar paydo bo‘ladiki, bular yangi hayot sharoitiga …

3 / 14

flekslaridan tashqari, qo‘zg‘atuvchilar bilan aloqa o‘rnatishga xizmat qiladigan reflekslar ham bo‘ladi. bularni orientir reflekslari deb ataladi. chaqaloqlarni kuzatishlarda ikki-uch kunlik bola xonaga quyosh nuri tushishi bilan boshini yorug‘lik tomonga burishi, chaqaloq xonaga asta kirib kelayotgan nur manbaini ham sezishi yaqqol ko‘rindi. yuqorida aytilgan reflekslardan tashqari, bolada bir nechta tug‘ma tabiy reflekslar ham uchraydi: emish refleksi og‘ziga tushgan narsani so‘rishda o‘z ifodasini topsa, qo‘l kaftiga biror narsaning tegishi ushlash, chang solish reaktsiyasini vujudga keltiradi, o‘zidan narsani itarish, uzoqlashtirish refleksi mavjudligini ko‘rsatadi va bu hol tovonga qandaydir jism tegishi bilan uni o‘zidan uzoqlashtirishda namoyon bo‘ladi. psixik rivojlanishning psixologik xususiyatlari psixolog v.s.muxinaning fikricha, chaqaloqda tug‘ilishiga qadar ham shartsiz reflekslar bo‘lishi, unga homilalik paytidayoq o‘z qo‘lini so‘rish imkonini yaratadi. sharq allomalarining fikricha, chaqaloqda tug‘ma reaktsiyalarning boshqa guruhi ham mavjud bo‘lib, beshik tebratilganda chaqaloqning yig‘idan to‘xtashi ixtiyorsiz harakati, sekinlashuvi shundan dalolat beradi. qadim zamonlardan beri beshik, so‘rg‘ich va hokazolarda chaqaloqni yupatishning, uning ixtiyorsiz harakatini to‘xtatishning, …

4 / 14

izmning termo regulyatsiyasi ham alohida ahamiyat kasb etib, bolani o‘zgaruvchan mikromuhitga tobora moslashtirib boradi. chaqaloqning tug‘ma reflekslari dastlabki paytlarda nomutanosib ishlashi sababli u teztez qalqib ketadi, jismonan darrov toliqadi (tez uyquga ketadi yoki uyg‘onadi). chaqaloqning butun faoliyati, faolligi organizmni oziq bilan taminlashga, to‘yishga yo‘nalgan bo‘ladi. mazkur organik (moddiy) ehtiyojlar chaqaloq uchun psixik o‘sishning negizi vazifasini o‘tay olmaydi, ammo ular birgalikda individining yashashini taminlaydi. psixologik tadqiqotlardan ma’lum bo‘lishicha, qator tug‘ma reflekslar bolaning o‘sishiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri ta’sir etmasa ham, uning tabiiy-biologik ehtiyojlarini qondirishda ishtirok qiladi. bularga aktivistik tirmashish, sudralish, emaklash kabi nasliy reflekslar kiradi va ayrim reflekslar (tirmashish, chang solish) borgan sari susayib boradi. chaqaloq uchun tug‘ma, mexanizmlar yangi sharoitga moslashish (ko‘nikish) uchun kifoya qilmaydi. shu boisdan uni tarbiyalashda qo‘shimcha tarbiyaviy tadbirlar qo‘llanmasa, chaqaloq o‘sishdan orqada qolishi mumkin. reflektor moslashish va termo regulyatsiya chaqaloq nerv tuzilmasining yuksak darajada rivojlangan qismi, ya’ni bosh miya katta yarim sharlari tashqi ko‘rinishi bilan katta odamnikiga aynan o‘xshasa …

5 / 14

'ektiga nisbatan reflektsiya vazifasini tuliq va sifatli bajara olmaydi. bola shuning natijasida rivojlanishdan orqada qoladi va tashqi hamda ichki qarakat ruhiy xususiyatlar shakllanishini ta'minlab bera olmaydi, oqibatda bola harakatlarida o'z tengdoshlariga nisbatan keskin nomutanosibliklar sezila boshlaydi. ko'rinib turibdiki, bola shaxsi nafakat biologik omillar, balki individual hamda ijtimoiy-psixologik xususiyatlarning uzaro uyg'unlikdagi ta'sirida rivojlanadi. shuni ta'kidlash lozimki, psixologiya sohasida biologik rivojlanishni psixologik rivojlanish omillardan ustun qo'yuvchi nazariyachilar ham mavjud. jum-ladan, biogenetik nazariyachilar va z.freyd hamda uning shogirdlari inson faoliyatini boshqaruvchi instinktlarni avloddan avlodga o'tkazib berilgan asosiy omil - xususiyat, tug'ma mahsulot, dastlabki ongsiz ehtiyojlarni va mayllarni harakatga keltiruvchi kuch ekanligini e'tirof etganlar. psixologiya sohasida bolaning ruhiy xususiyati, uning rivojlanishi va rivojlanishdan orqada qolish holati uzoq vaqtlardan buyon insonlarni tashvishga, haqli ravishda mushohada yuritishga olib keluvchi muammolardan biri sifatida psixologlar tomonidan e'tirof etilib kelinmoqda. https://cyberleninka.ru/article/n/bolaning-shahs-sifatida-shakllanishidagi-ayrim-psihologik-muammolar demak, bolaning komil inson sifatida shakllanishida avloddan-avlodga o'tuvchi omillar etakchi, tashqi omillar shunchaki vosita yoki ijtimoiy muhit etakchi, …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ontogenezning ilk bosqichlarida insonning psixik rivojlanishiga xos xususiyatlar"

loyiha mavzusi: 1-mavzu: ontogenezning ilk bosqichlarida insonning psixik rivojlanishiga xos xususiyatlar r e j a: 1. perinatal va chaqaloqlik davrida psixofiziologik rivojlanishga xos xususiyatlar haqida umumiy tushuncha. 2. tug`ilish davri inqirozi. «tirilish kompleksi» haqida. 3. go‘daklik davrida psixik rivojlanishda kattalar bilan emotsional muloqotning ahamiyati. 4. bir yosh inqirozi haqida. ilk bolalik davrida psixik rivojlanish xususiyatlari. 5. ilk bolalik davrida o‘z-o‘zini anglashning rivojlanishi va 3 yosh inqirozi ma’ruzachi: z.l.botirov chaqaloqlik davrida psixofiziologik rivojlanishga xos xususiyatlar haqida umumiy tushuncha himoya reflekslari- birinchi kundanoq kuchli qo‘zgatuvchilarga nisbatan ko‘zni qisish, pirpratish, uning qorachig‘ini kengaytirish yoki toraytirish mexa...

This file contains 14 pages in PPT format (514.5 KB). To download "ontogenezning ilk bosqichlarida insonning psixik rivojlanishiga xos xususiyatlar", click the Telegram button on the left.

Tags: ontogenezning ilk bosqichlarida… PPT 14 pages Free download Telegram