xvi asr va xx asrda angliya

DOC 15 pages 139.0 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 139.0 KB

File type DOC

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

xvi asr va xx asrda angliya reja: 1. kapitalistik manufakturaning rivojlanishi. 2. tashqi savdoning rivojlanishi. 3. xvi acrda ingliz madaniyati. xvi asrda angliyaning iqtisodiy rivojlayishi xvi asrda angliya territoriya jihatidan kichik bir mamlakat edi. shotlandiya hali britaniya korolligi sostaviga qo‘shilmagan edi. angliya va irlandiyaning yerlari xvii asrning so‘nggi o‘n yillariga qadar uncha ko‘p emas edi. irlandiyadagi jamoa yo‘lboshchilarining ko‘pchiligi ingliz korolining hokimiyatini nomigagina tan olardi, xolos. angliya aholisining soni fransiya, germaniya yoki ispaniya aholieining sonidan bir necha marta kam edi. fransiyaning 15 million, germaniyaning 20 million, ispaniyaning esa 10 million aholisi bo‘lgani holda, angliyaning aholisi salkam 3 million edi. xvii asrning boshlarida angliya aholisi 1603 yilda angliya bilan birlashgan shotlaidiyani hisobga olmaganda, 4 million kishiga yetdi.. xvi asrda angliyani shaharlar mamlakati deb bo‘lmas edi, undagi aholining ko‘pchiligi qishloqlarda yashardi, hatto xvi asrning oxirida shaharlarda aholining kupi bilan beshdan bir qismigina yashardi (xvi asrning boshida esa shahar aholisi mamlakat butun aholisinnng …

2 / 15

muman olganda ikkita tarixiy faktor yordam bergan edi: 1) buyuk geografik kashfiyotlar; bu kashfiyotlar natijasida angliya eski dunyo bilan yangi dunyo o‘rtasidagi yangi jahon yo‘llarining markazi bo‘lib qolgan hamda o‘zining dengiz mamlyakati sifatidagi afzalliklaridan foydalanish imkoniga faqat endi ega bo‘la boshlagan edi va 2) keyingi o‘rta asr oldidagi davrda angliyada feodalizmning juda buzulib ketganligi — krepostnoy huquqining ilk bor tugatilganligi, movut sanoatining rivojlana boshlashi, mamlakatning siyosiy jihatdan juda tez markazlashishi va |quyi feodal tabaqalari (ritsarlar va jentriylar)ning tashkil topayotgan burjuaziya bilan xiii asrdayoq yaqinlasha boshlaganligidir."? kapitalistik manufakturaning rivojlanishi movut sanoati xvi asrga kelib angliyaning «milliy sanoatiga» aylandi. aholining yarmidan ko‘prog‘i shu sanoatda band edi desa bo‘ladi. movut to‘qish bilan shaharlardagina emas, qishloqlarda ham kup shug‘ulanardilar. angliya korolligining hamma burchaklarida har xil, jumladan, a’lo sifatli mayin movut ishlab chiqaradigan mahalliy sanoat markazlari paydo bo‘ldi. chunonchi, sharqiy angliyada norich shahri, yorkshirda boston shahri, g‘arbda preston va lankashirdagi vigan, urta angliyada iyuberi, g‘arbijanubda …

3 / 15

v dastgohi turibdi, dastgohlarda qator bo‘lib 200 kishi ishlamoqda... boshqa bir xonada 100 ayol jun titmoqda.. ikkinchi xonada boshqa 100 qiz jun yigirmoqda... so‘ngra 50 qirquvchi movut qirqmoqda, ularning yonida 80 bo‘yoqchi ishlamoqda...», xvi angliyada «tarqoq» manufakturalarning konlar ishni uiga qishloqlarda to‘qilgan movut odatda dag‘al, oxarlanmagav va bo‘yalmagan bo‘lardi. qeyin ularning bir qismi angliya shaharlariga olib kelinib ishlov berilar, bir qismi esa yarim fabrikat holida niderlandiyaga jo‘natilib, flandriya va brabantda tayyor holga keltirilar edi. chet ellarga chiqariladigan oliy nav va dag‘al movut xvi asrning 60 yillarida butun ingliz eksportining 80 protsentdan ko‘prog‘ini tashkil qilardi. xvi asrdagi angliyada sanoatning boshqa tarmoqlaridan? konchilik temir, qalayi, qo‘rg‘oshin, mis qazib chiqarish xiyla rivojlangan edi. ruda quyish ishlari hamisha oshib borganligi tufayli, o‘rmonlar kesila berib yo‘q bo‘lib ketayotganligidan zamondoshlar noliy boshlagan edilar. usib borayotgav kemasozlik sanoati ham juda ko‘p yog‘och iste’mol qilardi. nihoyat, xvi asrdagi angliyada ishlab chiqarishning o‘rta asrlarda bo‘lmagan, asosan, manufaktura tipidagi yangi …

4 / 15

rigi yog‘ida» inglizlar olib borgan savdosotiq ishlarining kengayishini va , asosan qaysi tomonlarda rivojlanganligini xvi asr davomida birinketin paydo bo‘lgan ingliz savdo kompaniyalarining tarixi yaqqol ko‘rsatib turibdi, avantyurist savdogarlarning xv asrning 70 yillaridayoq vujudga kelgan eski kompaniyasiga kapitalistik aksiyachi kompaniyalar tipida tashkil etilgan yangi kompaniyalar qo‘shildi. bular orasida moskva kompaniyasi katta rol o‘ynadi; bu kompaniya 1553 yilda richard chenslerning moskva davlatiga qilgan sayohati natijasida tashkil etilgan edi. bu kompaniyaga kirsan ingliz savdogarlari rossiya bilangina emabalda urte osiyo mamlakatlari buxoro, eroy hamda mamlakatlari armaniston, ozarbayjon va boshqalar bilan ham savdosotiq ishlari olib borardi. xvi asrning 70 va 80 yillarida baltika dengizida savdo sotiq ishlarini olib borish uchuy mstlandiya (yoki ostzey) kompaniyasi, urta dengizda savdosotiq ishlari olib borish uchun turk (yoki levant) kompaniyasi tashkil yupdi. taxminan shu vaqtlarda gvineya kompaniyasi tuzilib, keiinchalik uning savdo maqsadi bilan qilgan sayohatlari natijasida mashhur ostindiya kompaniyasi vujudga keldi, bu kompaniya 1599—1601 yillarda tashkil topdi. markaziy (vestindiya) …

5 / 15

an yer uchun kopiya (manorial kanselyariya qaroridan nus’hani) o‘z qo‘llarida saqlardilar. kopigolderlar bir vaqtlar bitimda ko‘rsatilgan va qat’iy bo‘lib qolgan odatga muvofiq lordlarga muayyan miqdorda yer rentasi to‘lashlari lozim edi. qishloqda tovarpul munosabatlari o‘sib borayotgan bir sharoitda bunday «aniq» va muayyan miqdorda renta to‘lash xiyla badavlat dehqonlar uchun juda foydali edi. ko‘pgina tarixchilarning xv asrni angliya tarixida ingliz dehqonlari uchun eng omadli davr, ularning o‘ziga xos bir «oltin davr» deb ataganliklari bejiz emasdir. ammo xv asr oxirlaridan boshlab ingliz dehqonlari uchun katta xavf, o‘zlariga tegishli haydaladigan yerlardan, shupingdek jamoat yaylovlaridan ajrash xavfi tug‘ila boshladi. niderlandiyaga chiqariladigan yoki angliyaning o‘zida sanoat ishlab chiqarishiga ketadigan yung narxlarining oshib borishi kptta yer egalarining mayda bo‘laklarg‘a bo‘linib ketgan yerlprpi o‘z qo‘llariga kiritib olishlariga va bu yerlarni ilgarigndek feodal mulki tipida emas, balki burjua tipidagi u.ch mulklariga aylantirishlariga undadi. shu maqsadda lordlar dastavval angliya sharoitida jamoalarga qarashli ko‘pginp grlarii, ya’ni har xil o‘rmonlar orasidagi yalangliklar …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xvi asr va xx asrda angliya"

xvi asr va xx asrda angliya reja: 1. kapitalistik manufakturaning rivojlanishi. 2. tashqi savdoning rivojlanishi. 3. xvi acrda ingliz madaniyati. xvi asrda angliyaning iqtisodiy rivojlayishi xvi asrda angliya territoriya jihatidan kichik bir mamlakat edi. shotlandiya hali britaniya korolligi sostaviga qo‘shilmagan edi. angliya va irlandiyaning yerlari xvii asrning so‘nggi o‘n yillariga qadar uncha ko‘p emas edi. irlandiyadagi jamoa yo‘lboshchilarining ko‘pchiligi ingliz korolining hokimiyatini nomigagina tan olardi, xolos. angliya aholisining soni fransiya, germaniya yoki ispaniya aholieining sonidan bir necha marta kam edi. fransiyaning 15 million, germaniyaning 20 million, ispaniyaning esa 10 million aholisi bo‘lgani holda, angliyaning aholisi salkam 3 million edi. xvii asrning boshlar...

This file contains 15 pages in DOC format (139.0 KB). To download "xvi asr va xx asrda angliya", click the Telegram button on the left.

Tags: xvi asr va xx asrda angliya DOC 15 pages Free download Telegram