tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash

DOC 5 pages 277.5 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 277.5 KB

File type DOC

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

ma'ruza № 7. tog' jinsini qazib olishga tayyorlash usullari. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash. darsning maqsadi – ochiq kon ishlarida tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari to'g'risida tushunchaga ega bo'lish. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash jarayonini o'rganish va o'zlashtirish. reja: 1. tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. 2. mexanik usulda tayyorlash. tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash keyingi ishlab chiqarish jarayonlari, ya'ni kon massasini qazish va yuklash, tashish, ag'darma hosil qilish va qayta ishlash jarayonlari uchun texnik imkoniyat va qulay sharoit yaratib berish maqsadida amalga oshiriladi. tog' jinslarini qazib olish tayyorlashning texnologik o'rni (pozitsiyasi) bo'yicha ularni ikki guruhga bo'lish mumkin: - mexanik yoki gidravlik usul bilan oldindan yumshatmasdan qazib olishga tayyorlash mumkin bo'lgan tog' jinslari (tuproq, suglinok, yumshoq ko'mir, shamol ta'sirida to'la parchalangan metamorfik jinslar, mel, tuproqli rudalar); - oldindan yumshatilishi zarur bo'lgan tog' jinslari (tuproqli va qum-tuproqli slanetslar, tuproqli va ohakli qumlar, temir rudalari, …

2 / 5

lik o'tkazuvchanlikni ma'lum darajada pasaytiradi. xaydash va yumshatish maxsus plug va yumshatgich yordamida o'tiladi. bunda xaydash chuqurligi 40-50 sm, boronalash chuqurligi esa 20 sm ni tashkil etadi. er sirtini muzlashdan himoya qilish uchun teploizolyatsion material sifatida mox, yog'och qirindisi, mineral vatalar qo'llaniladi. muzlagan tog' jinsini eritish. tog' jinslarini eritish par, suv, chuqur yoki yuzaviy elektrisitgich elektrodlar va yuzani kuydirish yordamida amalga oshiriladi. chuqur elektrisitgichda elektrodlar bir-biridan 0,5–0,7 m masofada bo'lgan shpurlarga muzlash chuqurligigacha joylashtiriladi. elektr zanjiri erigan tog' jinsida qisqa tutashuv hosil qiladi va uning erish jarayoni pastdan yuqoriga qarab hosil bo'ladi. eritishga ketgan elektr energiya sarfi 1 m3 tog' jinsiga 8-10 kvt s ni tashkil etadi. yuzaviy elektr isitgichda elektrod metal setka ko'rinishida eritiladigan uchastka yuzasiga yotqiziladi. elektr ta'minoti yuqori chastotali generator orqali amalga oshiriladi. par bilan eritishhavo harorati 0( dan past bo'lib, bu holat uzoq davom etadigan iqlim sharoitlarida muzlagan tog' jinslarida qo'llaniladi. par bilan eritishda ichki diametri …

3 / 5

'llaniladi. bulardan tashqari burg'ulashning: elektrogidravlik, skvajinlarni burg'ulash va tog' jinslarini kesishda (qirqishda) ultratovushlarni qo'llash, portlatib burg'ulash, plazmali burg'ulash turlari ham mavjuddir. tog' jinsini mexanik usulda yumshatish. o'ta zich, muzlagan va yarim qoyali tog' jinslarini qazib olishga tayyolashda turli xil yumshatuvchi mexanik vositalaridan foydalaniladi: ekskavator cho'michi, traktorli yumshatgich va maxsus struglar. portlatish usuli bilan yumshatishga qaraganda mexanik usul bilan yumshatishda yuqori unumdorlikka erishiladi. bu usul tog' jinsi qattiqligi f=6 gacha bo'lgan tog' jinslarida arzon tannarxga ishlarning bexatar olib borilishiga erishiladi. mexanik usulda yumshatishning eng keng tarqalgan usuli bu-traktorli yumshatishdir. bunda gusenitsali quvvatli traktorlarga 1-5 tagacha yumshatuvchi tishlar o'rnatiladi. tog' jinsi qattiqligi oshgan sayin yumshatuvchi tishlar soni kamayadi. yarim qoyali va katta yoriqli qoyali tog' jinslarida bir tishli yumshatgichlar, kam mustahkamlikka ega bo'lgan tog' jinslarida esa, ko'p tishli yumshatgichlar (ularning unumdorligini oshirish maqsadida) ishlatiladi. o'tkir tishlarga bo'lgan kuchlanish 250 kn gacha etadi. harakat paytida bu o'tkir tishlar gidravlik sistema yordamida massivga 0,5 …

4 / 5

atgichni qo'llagan holda qazish ishlarini olib borish sxemasi. a – pog'onani qiya qatlam bilan qazib olish; b – pog'onani qiya qatlam bilan qazib olish (normal qiyalikdagi pog'onalarda); v - pog'onani qiya qatlam bilan qazib olish (yuqori qiyalikdagi pog'onalarda); 1 - ekskavator; 2 – buldozer; 3 - yuklagich mexanik yumshatgichning samaradorligi massivning yoriqliligiga bog'liqdir. massiv katta yoriqlarga ega bo'lganda, yumshatgichning samaradorligi oshadi. asosiy yoriq yo'nalishiga ko'ndalang ravishda yumshatilganda samaradorlik yanada yuqori bo'ladi. a b 7.3. rasm. monolit (a) va yoriq (b) tog' jinslarida yumshatgichning parallel o'tishdaga borozdo qirqimi. massivni yumshatish yumshatgichning parallel uzun yurishi orqali amalga oshiriladi. uzun yurishlar orasidagi masofa belgilangan bo'laklik va yumshatishning samarador chuqurligini ta'minlash sharti bo'yicha hisoblanadi. bunda yumshatishning samarador chuqurligi, tishning botish chuqurligidan kam bo'ladi. chuqurligini oshirish va kon massasining bo'lakligini ta'minlash maqsadida qo'shimcha kesishgan yurishlar qo'llaniladi. o'ta zich tog' jinslarida yumshatgichning mehnat unumdorligi- yumshatiladigan uchastka uzunligi 100-300 m bo'lganda 1000-1500 m3/soatgacha etishi mumkin. yumshatiladigan uchaska …

5 / 5

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash"

ma'ruza № 7. tog' jinsini qazib olishga tayyorlash usullari. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash. darsning maqsadi – ochiq kon ishlarida tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari to'g'risida tushunchaga ega bo'lish. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash jarayonini o'rganish va o'zlashtirish. reja: 1. tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. 2. mexanik usulda tayyorlash. tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash keyingi ishlab chiqarish jarayonlari, ya'ni kon massasini qazish va yuklash, tashish, ag'darma hosil qilish va qayta ishlash jarayonlari uchun texnik imkoniyat va qulay sharoit yaratib berish maqsadida amalga oshiriladi. tog' jinslarini qazib olish tayyorlashning texnologik o'rni (pozitsiyasi) bo'yicha ularni ...

This file contains 5 pages in DOC format (277.5 KB). To download "tog' jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari. mexanik usulda qazib olishga tayyorlash", click the Telegram button on the left.

Tags: tog' jinslarini qazib olishga t… DOC 5 pages Free download Telegram