erkin iqtisodiy hududlar

DOCX 13 pages 47.9 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.9 KB

File type DOCX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

mavzu: xududlar iqtisodiyotini rivojlantirishda moliyaviy xizmatlarning o’rni reja: 1. erkin iqtisodiy hududlarning mohiyati va ko’rinishlari 2. erkin iqtisodiy hududlarni yaratishda jahon tajribalari 3. xitoy eih modeli xususiyatlari 4. o’zbekistonda erkin iqtisodiy hududlarni tashkil etish imkoniyatlari va mavjud istiqbollar tahlili 1. erkin iqtisodiy hududlarning mohiyati va ko’rinishlari erkin iqtisodiy hudud xo’jalik yuritishning yangi shakllaridan biri bo’lib, xalqaro maydonda 1950 – yillarning oxiri va 60 – yillarning boshlarida paydo bo’lgan. 1970 - yillarning o’rtalariga kelib esa jahon maydonida keng ommalasha boshladi. bunday hududlar dastlab sanoat ishlab chiqarishi rivojlangan mamlakatlar hisoblangan – aqsh, yaponiya, germaniya va buyuk britaniyada keyinchalik esa polsha, vengriya, bolgariya kabi mamlakatlarda tashkil etildi. jahon tajribasidan ma’lumki, erkin iqtisodiy hududlar dastavval daryo va dengiz portlarida, xalqaro aeroportlarda, temir va avtomobil yo’llariga yaqin joylarda, sayyohlik va alohida olingan sanoat markazlarida tashkil etilgan. chunki tovar moddiy boyliklarni chet el bozorlariga olib chiqishda va chet el investitsiyalarini iqtisodiyotga jalb etishda erkin iqtisodiy hududlarning …

2 / 13

rkin iqtisodiy hudud deb – mamlakatning bir qismini ya’ni tovarlar importi va eksportini, bojxona va soliq cheklovlarisiz olib kirish mumkin bo’lgan hududga aytiladi. o’zbekiston respublikasi oliy majlisining 5–sessiyasida qabul qilingan «erkin iqtisodiy hudud to’g’risida»gi qonunning 1–moddasida esa quydagicha tarif berilgan: - «erkin iqtisodiy hududlar deb – mintaqani jadal ijtimoiy iqtisodiy rivojlantirish uchun ichki va tashqi kapitalni, istiqbolli texnologiyalar va boshqaruvga oid tajribalarni jalb etish maqsadida tuziladigan, aniq belgilangan ma’muriy chegaralari va alohida huquqiy tartiboti bo’lgan maxsus ajratilgan hududga aytiladi». umuman olganda erkin iqtisodiy hududlarning 30 ga yaqin turi bo’ladi. ulardan keng tarqalganlari: erkin savdo hududlar, erkin bojxona, erkin ishlab chiqarish, erkin ilmiy – texnik hududlardir. bularning xar biri erkin iqtisodiy hudud toifasiga kirgani bilan o’z funksiyasiga ko’ra bir biridan farq qiladi.[footnoteref:1] [1: kolesov v.p., kulakov m.v. mejdunarodnaya ekonomika: uchebnik. - m.: infra-m, 2008. - 474 s. ] erkin iqtisodiy hududlari – konsignatsiya ( ya’ni tovarlarni sotish uchun berish) omborlarini, erkin …

3 / 13

onalari departamentiga yuklatilgan bo’lib, tadqiqotlar shuni ko’rsatmoqdaki, departament tomonidan zona ochilishi uchun ruxsat berilgandan so’ng uning faoliyat ko’rsatguniga qadar 6 oydan – 3 yilgacha vaqt kerak bo’ladi. erkin ishlab - chiqarish zonalari maqsadli sotsial – iqtisodiy dastur bo’lib, yangi ishlab chiqarish munosabatlari asosida alohida territoriyada tadbirkorlikni rag’batlantirish, iqtisodiyotning ustivor tarmoqlariga chet el investitsiyalarini jalb etish, istiqbolli texnologiyalarni erkin raqobat, ma’muriy – iqtisodiy mustaqillik va o’zini – o’zi mablag’ bilan ta’minlash tamoyillari asosida joriy etilishidir. bu maqsad uchun ijara, kooperativ, qo’shma va chet el korxonalarini qurish va ularni ekspluatatsiya qilish evaziga erishiladi. shuni qayd etish lozimki, xalqaro maydonda erkin eksport ishlab chiqarish hududlari ham muvaffaqiyatli faoliyat ko’rsatmoqda. fikrimizning dalili sifatida aytib o’tishni istardikki, irlandiyadagi «shennon» aeroporti erkin eksport – ishlab chiqarish hududlarining tipik vakili hisoblanib, bu aeroportning o’ziga xos xususiyatlari ya’ni turistlarning ko’pligi va juda ko’plab mamlakatlarning xavo yo’llari kesishganligi, boshqa ko’plab qulay imkoniyatlari uchun bu yerda sotuvga qo’yilgan chet el …

4 / 13

ndiya – antil orollari 2200 10.0 22500 18.4 13 mavrikiy 1550 219.6 4550 574.1 14 gernsi 1148 6.5 14550 3.8 15 beliz 1430 104.3 4810 270.0 16 barbados 1293 546.5 12804 1064.0 17 antigua 1000 33.3 5500 120.0 18 bermud 988 28.6 8659 19.1 19 madeyra 600 50.0 2210 84.2 20 gonkong 570 26.7 4429 34.2 manba: xxr statistik kundaligi. 2006. erkin ishlab chiqarish zonalarida ishlab chiqaruvchilarga baholarni erkin raqobat va bozordagi talab – taklif asosida belgilash, sherikni tanlash, ishlab chiqariladigan mahsulotlarning soni va turlarini belgilash, ishchilarni ishga qabul qilish va bo’shatish masalalarini hal etish va ularga to’lanadigan ish haqi miqdorini milliy va chet el valyutasida belgilash huquqi berildi. bundan tashqari erkin iqtisodiy hududlarda tashkil etilgan ishlab chiqarish munosabatlariga mos keluvchi – moliya va hisob oliygohlari tizimi ham tashkil etiladi.bu tizim tarkibiga milliy va chet el valyutalarida operatsiyalar olib boruvchi davlat va tijorat investitsiya banklari, tijorat – xo’jalik sudlari, valyuta …

5 / 13

digan ishlab chiqarishni tashkil etish va ishlab chiqarish resurslarini o’zlashtirish uchun yuqori imkoniyatlar mavjud bo’ladi. erkin iqtisodiy hududlar o’zlarining bojxona hududiga ega bo’lib, bu hudud territoriyasiga kirib – chiqish o’rnatilgan tartibga amalga oshiriladi. erkin iqtisodiy hududlar geografik jihatdan joylashishiga qarab, «tashqi» ya’ni ikki yoki bir necha mamlakat hududida joylashgan – xalqaro va bir mamlakat hududida joylashgan «ichki» erkin iqtisodiy hududlarga bo’linadi. shu bilan birga erkin iqtisodiy hududlar xalkaro maydonda xo’jalik ixtisosligi va tashkil etish turlariga qarab ham klasifikatsiya qilinadi. bu klassifikatsiya asosida erkin iqtisodiy hududlar xo’jalik ixtisosligi bo’yicha: 1. erkin savdo hududi. 2. sanoat va ishlab chiqarish zonasi. 3. texnik va texnologiyani joriy etish hududlari. 4. xizmat ko’rsatish zonalari. 5. kompleks zonalr. tashkil etish turlariga qarab esa: 1. hududiy zonalar. 2. maxsus tartibot zonalariga bo’linadi. erkin iqtisodiy offshor hududlari deb maxsus soliq tizimi o’rnatilgan hududga aytiladi yoki bu hududni chet el investitsiyasiuchun soliq imtiyozlari qo’llaniladigan hudud deb ham atash mumkin. …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "erkin iqtisodiy hududlar"

mavzu: xududlar iqtisodiyotini rivojlantirishda moliyaviy xizmatlarning o’rni reja: 1. erkin iqtisodiy hududlarning mohiyati va ko’rinishlari 2. erkin iqtisodiy hududlarni yaratishda jahon tajribalari 3. xitoy eih modeli xususiyatlari 4. o’zbekistonda erkin iqtisodiy hududlarni tashkil etish imkoniyatlari va mavjud istiqbollar tahlili 1. erkin iqtisodiy hududlarning mohiyati va ko’rinishlari erkin iqtisodiy hudud xo’jalik yuritishning yangi shakllaridan biri bo’lib, xalqaro maydonda 1950 – yillarning oxiri va 60 – yillarning boshlarida paydo bo’lgan. 1970 - yillarning o’rtalariga kelib esa jahon maydonida keng ommalasha boshladi. bunday hududlar dastlab sanoat ishlab chiqarishi rivojlangan mamlakatlar hisoblangan – aqsh, yaponiya, germaniya va buyuk britaniyada keyinchalik esa polsha, veng...

This file contains 13 pages in DOCX format (47.9 KB). To download "erkin iqtisodiy hududlar", click the Telegram button on the left.

Tags: erkin iqtisodiy hududlar DOCX 13 pages Free download Telegram