o’zbek marosim folklori

DOCX 71,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1493285475_67973.docx o’zbek marosim folklori reja: 1. marosim, bayram, an’ana, urf-odat tushunchalarining o’zaro munosabati va farqli tomonlari. 2. marosimlarning ijtimoiy-etnografik mohiyati va g’oyaviy-estetik vazifalari hamda turlari. 3. mavsumiy marosimlar tabiati, o’ziga xos tomonlari va turlari: bahorgi, yozgi, kuzgi, qishki marosimlar folklori va uning badiiyati. 4. oilaviy-maishiy marosimlar tabiati, o’ziga xos tomonlari, tasnifoti, ijtimoiy-etnografik mohiyati va estetik vazifalari. 5. so’z magiyasiga asoslangan marosimlar folklorining kelib chiqish asoslari, tasnifi va janriy tarkibi. xalq afsunlari. badik. kinna. 6. olqishlar va qarg’ishlar - so’z sehriga asoslanuvchi maxsus janrlar. 7. o’zbek marosim folklori namunalarini to’plash, nashr etish va o’rganish masalalari. marosim insoniyat madaniyatining eng muhim shakllaridan biri bo’lishi bilan bir qatorda uni rivojlantirishdagi samarali vosita ham hisoblanadi. marosim xalq san’ati va madaniyati shakllari orasida eng ulkan auditoriyani o’ziga jalb qiladigan ommaviy tadbir hisoblanadi. marosimlar xalqning eng yaxshi an’analari, odatlari, axloqiy qoidalarini o’zida mujassamlashtirishi, saqlashi va rivojlantirishi jihatidan yoshlarni tarbiyalashda, ularning odobli-axloqli bo’lishlarida muhim ahamiyat kasb etadi. …

’naviy hayot qadriyatlari sirasiga kiradi. insonga sihat-salomatlik tilash, uning lurmushida to’kin-sochinlik, kundalik hayotida omad keltirish yoki inson hayotining muhim nuqtalarini qayd etish, nishonlash maqsadida maxsus о ‘tkaziladigan, xalq orasida qat ‘iy an ‘anaga kirib qolgan xatti-harakatlar majmuidan iborat holda tashkil lopgan tadbir marosim deyiladi. marosimni o’tkazish paytida ijro etiladigan qo’shiq va aytimlar, o’qiladigan afsun va duolar marosim folklorini tashkil etadi. ular marosimning verbal qismi sanaladi. kuchli an’anaviyligi, turli-tuman ijtimoiy hodisalarni rasmiylashtirishi, tabiat hodisalariga ta’sir ko’rsatishga intilishi bilan marosimlar ijtimoiy hayotda katta o’rin tutadi. marosimning ruhiy va estetik ta’sir ko’rsatishi, biror ijtimoiy aktni uyushtirish, yo’naltirish vazifalari bevosita xatti-harakat, so’z hamda sehr-jodu qudratiga ega deb hisoblangan narsalar vositasida amal qiladi. o’zbeklar marosimlarga boy xalqdir. xalqimizning ijtimoiy-madaniy hayotini marosimlar bilan uzviy bog’liq bo’lgan an’ana, urf-odat va bayramlarsiz tasawur qilib bo’lmaydi. ular turmushning alohida shakli hamda hayotning tarkibiy qismi sifatidagina namoyon bo’lib qolmaydi, balki har bir xalqning o’ziga xosligi, betakrorligini ifodalovchi milliy mentalitetini, binobarin, …

salom berishi, erta turib uy-hovlini tartibga keltirib qo’yish, mehmonlarga alohida hurmatda boiish, bayram arafasida kasal, ojiz, qiynalganlar holidan xabar olish, yordam lozim bo’lganlarnikiga hasharga borish kabilar o’zbek xalqining eng yaxshi milliy odatlari hisoblangan. agar an’ana ijtimoiy hayot, mehnat, madaniyatning hamma sohalariga xos bo’lib, hodisalarning juda keng doirasini qamrab olsa, odat ijtimoiy hayotning ma’lum sohalarida, ya’ni kishilar turmushi, mehnati, xulq-atvori, muloqoti va oilaviy munosabatlarida ko’proq mavjud bo’ladi. «odat» degan tushuncha psixologiyada ham mavjud bo’lib, u ma’lum sharoit ta’sirida vujudga kelib, kishining xarakterida mustahkamlanib qolgan va keyinchalik o’z-o’zidan bajariladigan harakat ma’nosini bildiradi. marosim - bu ko’pincha an’ana va urf-odatning tarkibiy qismi bo’lib, asosan, rasmiy va ruhiy ko’tarinkilik vaziyatida o’tadi, o’zining umum qabul qilgan ramziy harakatlariga ega. masalan, aqiqa - ism qo’yish marosimi, nikohdan o’tish marosimi, dafn qilish marosimi, xotirlash marosimi, ekishga kirishish (urug’ qadash) marosimi, o’rimga kirishish marosimi va hokazolar. odatni kundalik hayotning turli vaqtida uchratish mumkin bo’lsa, marosim esa inson hayotidagi …

an holda sodir bo’lishi mumkin. shuni ta’kidlab o’tish kerakki, «an’ana», «odat», «marosim», tushunchalarining izohi bir-biriga bog’liq. shu bilan bir qatorda, an’analarning tarkibiy qismi odat, odatning tarkibiy qismi esa marosimdir. «an’ana» va «odat» tushunchalariga nisbatan «marosim» ko’proq bayram bilan aloqadorroq. ba’zi marosimlar (dafn qilish va qayg’uli hodisalardan tashqari) bayramlarning tarkibiy qismi sifatida namoyon bo’ladi. ba’zi marosimlar bayram kunidan tashqarida ham tashkil qilinsa, u bayram holatini vujudga keltirishi mumkin. masalan, «chigit qadash», «diplom topshirish» marosimlarini bayram holatisiz tasavvur qilib bo’lmaydi. demak, birinchidan, marosim bayramning tarkibiy (yoki asosiy) qismi sifatida ham namoyon bo’ladi. ikkinchidan, ko’pgina marosimlar alohida o’tkazilganda ham bayram holatini vujudga keltiradi. «an’ana», «marosim» kabi bayram bilan bog’liq atamalar qotib qolgan tushunchalar emas. ularning mazmuniga hayot rivojlanishi va turmush ehtiyojlari ta’sir etib turadi. ijtimoiy hayotning shunday muhim bir qonuniyati borki, u taraqqiyotning muntazam shakldagi o’zgarishlari bilan uzviy bog’liqdir. binobarin, biron yangi narsa, hodisa vujudga keladi, ikkinchisi rivojlanadi, uchinchisi hayot talabiga javob bermay, …

keng va chuqur ma’noga ega. uning ildizlarini inson tabiati zaminidan topish mumkin. shuni nazarda tutib a.i.mazayev: «bayram — bu ma’lum vaqtdagi ideal hayotdir», — deb ta’kidlagan edi. bayram hayotning davomi, muhim qismi, undagi eng yirik hodisa, voqea, sanalami qayd etadi, ularni nishonlash uchun kerakli imkoniyatlar yaratadi. u kishilarning kurashi. mehnati hamda boshqa sohalarda erishgan yutuqlarini ifodalaydigan hodisadir. bayram arafasida kishilar bir-birini tabriklashadi, kelajak hayotlari uchun yaxshi istaklar bildirishadi, ishlariga muvaffaqiyatlar, omad, baxt tilashadi. bir-biroviga sovg’alar hadya qilishadi. bayramlar hayotning davomi hisoblansa-da, biroq u vaqtning monotonligini (bir xilligini) buzib, unga muayyan ritm baxsh etadi. shu sababli qadimdan bayramlar (ma’lum vaqtda takrorlanib turgani uchun) o’ziga xos vaqt o’lchovi hisoblangan. hozir ham bayram kunida muayyan vaqt o’tganligini his qilish mumkin. shunday ekan, bayramlar vaqt qadriga etish, uni e’zozlash uchun sharoit yaratadi. bayramlar hayotning eng yaxshi tomonlarini aks ettiradigan «ko’zgu» dir. bayramlar ozodlik, erkinlik, tenglik, tinchlik kuni sifatida qabul qilingan. marosimlar esa aniq bir …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbek marosim folklori"

1493285475_67973.docx o’zbek marosim folklori reja: 1. marosim, bayram, an’ana, urf-odat tushunchalarining o’zaro munosabati va farqli tomonlari. 2. marosimlarning ijtimoiy-etnografik mohiyati va g’oyaviy-estetik vazifalari hamda turlari. 3. mavsumiy marosimlar tabiati, o’ziga xos tomonlari va turlari: bahorgi, yozgi, kuzgi, qishki marosimlar folklori va uning badiiyati. 4. oilaviy-maishiy marosimlar tabiati, o’ziga xos tomonlari, tasnifoti, ijtimoiy-etnografik mohiyati va estetik vazifalari. 5. so’z magiyasiga asoslangan marosimlar folklorining kelib chiqish asoslari, tasnifi va janriy tarkibi. xalq afsunlari. badik. kinna. 6. olqishlar va qarg’ishlar - so’z sehriga asoslanuvchi maxsus janrlar. 7. o’zbek marosim folklori namunalarini to’plash, nashr etish va o’rganish masalalari. marosim ...

Формат DOCX, 71,1 КБ. Чтобы скачать "o’zbek marosim folklori", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbek marosim folklori DOCX Бесплатная загрузка Telegram