psixodiagnostikaning psixometrik asoslari

PPTX 20 pages 206.2 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 206.2 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

psixodiagnostikaning psixometrik asoslari psixodiagnostikaning psixometrik asoslari psixodiagnostika metodlari va ularga qo’yiladigan psixometrik talablar. metodikalar yaratish texnologiyasi va ularni mahalliy sharoitga moslashtirish. test topshiriqlarini aniqlash. test tuzish bosqichlari. xorijiy testlarni moslashtirish. «validlik» atamasi evropa tillaridan olingan bo‘lib u quyidagi ma'noni anglatadi: «to‘laqonli», «yaroqli», «mos». psixodiagnostik metodikaning validlik sifatidagi tavsifi uning aynan o‘rganilayotgan psixologik xususiyatga mo‘ljallanganligi va ushbu psixologik xususiyatni baholashga mosligi hamda yaroqliligini ko‘rsatib beradi. metodikaning validlik tavsifi ushbu metodika orqali haqiqatdan ham psixologik sifatni o‘lchash mumkin, degan xulosadan tashqari uni qo‘llash mumkin bo‘lgan sohani va uning sharoitlari haqidagi ma'lumotlarni ham o‘ziga qamrab oladi. validlik turlari nazariy validlik – qo‘llanilgan metodika yordamida olingan ko‘rsatkichlarni, boshqa metodik vositalardan olingan ko‘rsatkichlar bilan ya'ni ko‘rsatkichlar orasida nazariy asoslangan bog‘liqlik borligini va tadqiqot qilinayotgan sifat ko‘rsatkichlari mosligi bilan aniqlanadi. empirik validlik – sinaluvchining reaktsiyasi va xatti-harakatini kuzatish orqali, uning haqqoniy xulqidagi diagnostik ko‘rsatkichlarning bir-biriga mosligi bilan tekshiriladi. tashqi validlik ham xuddi empirik validlikka o‘xshash, undan …

2 / 20

ar xil hayotiy voqeliklardagi reaktsiya va xatti-harakatlari; b) sinaluvchining faoliyatidagi yutuqlari: o‘quv, ish, ijodiy va hokazolar; v) har xil nazorat sinov va topshiriqlarning bajarilganligi haqida ma'lumotlar; g) boshqa metodikalar yordamida olingan ma'lumotlar – validlik tekshirilayotgan metodikaning boshqa metodika bilan bog‘liqligining etarli darajadaligi. validlikni tekshirish mazmuniy konstruktiv kriterial metodikaning ishonchliligi – metodika yordamida barqaror, qat'iy ko‘rsatkichlarni olish imkoniyatlari bilan tavsiflanadi. psixologik test natijalarini nazorat qilish murakkab omillarga bog‘liq va bu quyidagilardir: asbob-uskunalarning o‘lchov sifati; psixologik testlarning doimiy relevant tavsifi; sinaluvchining ko‘rsatmalarni to‘g‘ri tushunishi; sinaluvchining xulqi, xatti-harakati; sinaluvchining dolzarb psixologik holati. ishonchlilik xususiyatlari tadqiqot kesimlarini idrok etilganligi natijalar bnarqarorligi aniqlik ishonchlilikni tekshirish retest parallel testlarning ishonchlilikgini aniqlashning uch qoidasi mavjud: testlarning ishonchliligini aniqlashda 200 va undan ortiq tekshiriluvchilardan hamda reprezentativ tanlanmalarda amalga oshiriladi. 1. restest-testni qayta o‘tkazish orqali, ya’ni test o‘tkazilgandan so‘ngra ma’lum vaqt o‘tgandan so‘ngra yana aynan oldin tekshiruvdan o‘tgan sinaluvchilar yana qayta testdan o‘tkaziladi. (p.klayn retest o‘tkazish muddatini 6 oy …

3 / 20

tatistik xatolik bilan mos kelishini bildiradi. har qanday tadqiqotda to’plam reprezentativligini ta`minlash uchun ma`lum sharoitlarga amal qilish kerak. ulardan asosiylari quyidagilar: a) bosh to’plamning har bir birligi to’plamga tushish ehtimoli bo’lishi zarur; b) o’zgaruvchi to’plam o’rganilayotgan belgiga bog`liq bo’lmagan ravishda tanlanadi; v) tanlov bir xil to’plamlardan amalga oshiriladi; g) tanlovda birliklar soni ko’p bo’lishi lozim. keng ma`noda reprezentativlik metodikaning validligi bilan bog`liq. reprezentativlik bosh to’plamga mos standartlashtirish tanlanma to`plam verifikatsiya talabi shuni anglatadiki, ilmiylik statusiga talabgor har qanday ilmiy tushuncha, fanga kiritilayotgan yangiliklar, albatta, haqiqiy ma'nosiga ega ekanligini aniqlash maqsadida tekshiruvdan o‘tkazilishi shart. «verifikatsiya» so‘zi «tekshirish» ma'nosini anglatadi. bu har qanday tushuncha bo‘shliqdan paydo bo‘lmaganligini, haqiqatdan ham mavjudligini isbotlashda, unga mos psixodiagnostik muolajalar yordamida amalga oshiriladi. masalan, biz fanga «motiv» tushunchasini kiritmoqchimiz, u holda birinchi navbatda ushbu tushunchaga oid bizga ma'lum tushunchalar va ushbu tushuncha ma'nosiga oid diagnostik belgi, ko‘rinishlarni aniq tavsiflab bera olishimiz kerak. «motiv» tushunchasini quyidagicha ta'riflab ko‘raylik. …

4 / 20

.poxilko, a.g.shmelev, a.g.vinogradov) indikatorlar maxsus protseduralar bilan o‘lchanadigan yoki ob’ektini kuzatish orqali ifodalanadi. tashqi (xulqiy) va shaxsning ichki xususiyatlari o‘rtasida bir xil sababiy bog‘lanish mavjud: kuzatilayotgan xatti-harakat yoki reaksiya bilan ma’lum shaxs xususiyatlarini tug‘ilishida ko‘rinadi. test topshiriqlarini aniqlash: a) testning tuzish maqsadini belgilash; b) testning o‘ziga xosligini belgilash. test tuzish bosqichlari quyidagicha testning maqsadini aniqlash test uchun topshiriqlarni umumlashtirish testning sinab ko‘rishgacha bo‘lgan topshiriqlari test shkalalarini shakllantirish pilotaj testlashtirish testni standartlashtirish me’yoriy ko‘rsatkichlarini ishlab chiqish qayta ko‘rib chiqish qabul qilish xorijiy testlarni moslashtirishda quyidagilarga amal qilish lozim: 1. tesning original variantidan ikkinchi tilda tarjimasi bo‘yicha dastlabki variantini tayyorlash 2. lingvist va testning original variantini tushunuvchi mutaxassisni jalb etish orqali test mazmunini ekspert baholash; 3. testni asli bilan eksperimental tajribasidagi shkalalarni ekvalentligini tekshirish; 4. yangi shkalalarni o‘rnatish va mahalliy tanlanmalar bo‘yicha mos me’yorlarni to‘plash. psixodaignostik testlarning effektivligi quyidagi shartlar belgilaydi: shkalalar intervalidan foydalanish ishonchlilik validlik diskriminativlik normativ ma’lumotlar yig‘ish psixologik testlarning …

5 / 20

. ba’zi shaxslik testlari bunday chegaradan chetga chiqishiga ham to‘g‘ri keladi. baholarning miqdoriy differensiallashgan xarakterga egaligi. test shkalalari va standartlashganlik uning aniqlovchi instrumenti sanaladi psixologik testlarning kamchiliklari ommaviyligi ularni ishlatish, ba’zida bir qator oqibatlarga olib kelishi mumkin. yo‘riqnomalarni tushunmasdan javob berishga to‘g‘ri kelib qolishi, profanatsiya xavfi. bu so‘z ma’nosini ifodalashda hosil bo‘ladigan effekt. masalan mutaxassislar saralash sharoitida mmpi qo‘llash, sakkizinchi shkaladagi maksimal ball «shizofreniya»ni aniqlashga yordam beradi bu original tafakkurni baholovchi sanaladi, to‘rtinchi shkalada «psixopatiya-impulsivlik» tarzda ifodalangan. testning savollari sog‘lom shaxsni ancha talvasaga solib qo‘yadi. individual yondashuvning yo‘qligi (stressga chidamlilik). test yoppasiga o‘tkazishga ancha qo‘l kelganligi sababli, unda individual xarakterdagi jihatlar e’tibordan chetda ham qolib ketadi. ishonchlilik sharoitlarini bo‘lmasligi. test protseduralarining rasmiylik xarakteriga ega ekanligi, psixologning uning muammosiga shaxsan qiziqishiga nisbatan ishonchsizlik olib keladi. noadekvat murakkablik individual yondashuvning yo‘qolishi. ba’zan yuqori ma’lumotli darajasida tuzilmagan testlarda hatdan ortiq murakkablik yosh xususiyatlariga tag‘sir etadi. e`tiboringiz uchun raxmat, sog` bo`ling! image1.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "psixodiagnostikaning psixometrik asoslari"

psixodiagnostikaning psixometrik asoslari psixodiagnostikaning psixometrik asoslari psixodiagnostika metodlari va ularga qo’yiladigan psixometrik talablar. metodikalar yaratish texnologiyasi va ularni mahalliy sharoitga moslashtirish. test topshiriqlarini aniqlash. test tuzish bosqichlari. xorijiy testlarni moslashtirish. «validlik» atamasi evropa tillaridan olingan bo‘lib u quyidagi ma'noni anglatadi: «to‘laqonli», «yaroqli», «mos». psixodiagnostik metodikaning validlik sifatidagi tavsifi uning aynan o‘rganilayotgan psixologik xususiyatga mo‘ljallanganligi va ushbu psixologik xususiyatni baholashga mosligi hamda yaroqliligini ko‘rsatib beradi. metodikaning validlik tavsifi ushbu metodika orqali haqiqatdan ham psixologik sifatni o‘lchash mumkin, degan xulosadan tashqari uni qo‘llash mumkin...

This file contains 20 pages in PPTX format (206.2 KB). To download "psixodiagnostikaning psixometrik asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: psixodiagnostikaning psixometri… PPTX 20 pages Free download Telegram