oliynerv faoliyatining yosh xususiyatlari

PPTX 22 pages 1.1 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

slayd 1 4-mavzu. oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari reja: birinchi va ikkinchi signal sistemasi haqida tushuncha. oliy nerv faoliyatining tipologik xususiyatlari. charchash qanday jarayon? o‘quvchilarning kun tartibi. uyqu va uyqu gigienasi. oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. reflekslar refleks terminini fiziologiya faniga chex olimi proxavskiy kiritgan shartsiz reflekslar tug'ma, uning hosil bo'lishida orqa, uzunchoq, o'rta, oraliq miyadagi nerv markazlari ishtirok etadi ovqatni chaynash, emish, yutish hazm qilish, siydik ajratish, nafas olish odam hayoti davomida o'zgarmaydi, nasldan - naslga o'tadi qon aylanishi va boshqalar shartsiz reflekslardir shartli reflekslar hayot davomida hosil bo'lib, uning markazi bosh miya katta yarim sharlari po'slog'ida joylashgan shartli reflekslarning nerv yo'llari tarbiya, bilim olish, xunar o'rganish va boshqa hayotiy tajribalar asosida hosil bo'ladi muayyan refleks uzoq vaqt takrorlanmasa bu shartli refleks so'nadi shartli reflekslar xillari iz qoldiruvchi shartli reflekslar shartli ta'sirlovchilardan so'ng miya yarim sharlari po'slog'i hujayralarida qolgan iz hisobiga vujudga keladi kechiguvchi shartli refleks agar shartsiz ta'sirlovchi …

2 / 22

yatlari oliy nerv faoliyati bo'lib, u bosh miya yarim sharlari va ular po'slog'ida joylashgan nerv markazlarining normal funktsiyasiga bog'liq. odamning oliy nerv faoliyati murakkab reflekslar orqali namoyon bo'ladi birinchi va ikkinchi signal sistemasi birinchi signal sistemasi odamda birinchi va ikkinchi signal sistemasi, hayvonlarda esa faqat birinchi signal sistemasi bo'ladi birinchi signal sistemasi - qabul qiluvchi ta'sirlar ko'rish, eshitish, hid sezish, ovqat ta'mini bilish kabi sezgi organlari orqali axborotni qabul qilish. bu sezgi organlari orqali qabul qilingan tashqi va ichki muhitning ta'siri miyaning shunga tegishli markazlarida refleks hosil qiladi ikkinchi signal sistemasi odamning oliy nerv faoliyati o'ziga xos anglash, abstrakt fikrlash; so'zlash qobiliyatiga ega. odam oliy nerv faoliyatining taraqqiyoti natijasida voqeylikning ikkinchi signal sistemasi vujudga kelgan ikkinchi signal sistemasi so'zlardan iborat bo'ladi. odamda og'zaki va yozma nutqning rivojlangan. i.p.pavlov : "nutq, bizni odam qildi" - degan edi. odamda shartli refleks nutq yordamida ham hosil bo'lishi mumkin emadigan vaqtida bo'rilar olib qochib …

3 / 22

ga bog'liq. maktab yoshigacha va boshlang'ich sinflarda hosil bo'lgan shartli reflekslar, o'rgangan so'zlar miya hujayralarida mustahkam iz qoldirib, uzoq, yillar saqlanadi. nutqning paydo bo'lishi va rivojlanishi uchun uning markaziy nerv tizimining tuzilishi va funktsiyasi normal rivojlangan bo'lishi zarur oliy nerv faoliyatining tiplari oliy nerv faoliyati bosh miya yarim sharlari va ularning po'slog'ida joylashgan nerv markazlarining normal funktsiyasiga yoki ulardagi qo'zg'alish va tormozlanish jarayonlarining kuchiga, tarqalish tezligiga hamda ularning bir-biriga munosabatiga bog'liq gippokrat odamlarda to'rtta temperament: xolerik (jonsarak), sangvinik, flegmatik va melanxolik (nimjon) turlarini aniqlagan. tiplar sof holda kamdan-kam uchrab ko'pincha bitta individumda har xil tiplarga xos belgi va xususiyatlar aralashib ketadi. i.p.pavlov miyaning nerv hujayralaridagi qo'zg'alish va tormozlanish jarayonlarining kuchiga, tarqalish tezligiga va ularning bir - biriga munosabatiga ko'ra odam oliy nerv faoliyatini 4 tipga bo'lgan odam oliy nerv faoliyatining 1- tipi kuchli, qo'zg'oluvchan, muvozanatlash-magan, jonsarak tip qo'zg'alish va tormozlanish kuchli, ammo muvozanatlashmagan, qo'zg'alish tormozlanishdan ustun turadi shartli reflekslar sekin …

4 / 22

, o'qish va yozishni tez o'rganadi, xulqi yaxshi, a'lo baho bilan o'qiydi. uyga berilgan vazifalarni o'z vaqtida bajarib kelishga harakat qiladi, nutqi tez va ravon, so'z boyligi ko'p, aytilgan so'zlarni tez ilg'ab oladi jonli, harakatlari tez, turli imo - ishoralar bilan o'z fikrini ifoda klladi va boshqa ijobiy xarakterlar bilan ajralib turadigan bolalar. odam oliy nerv faoliyatining 3- tipi kuchli, qo'zg'aluvchan, muvozanatlashgan, kam harakat tip bu tipda ko'zg'olish va tormozlanish kuchli, ammo ularning o'rin almashinuvi sust bu tipga kiruvchi bolalarda shartli reflekslar sekin hosil bo'ladi, tez so'nadi va sekin tiklanadi, ular o'qish, yozish va gapirishni tez o'rganadilar, xulqlari yaxshi, odobli, nutqlari sekin va ravon bo'ladi. odam oliy nerv faoliyatining 4- tipi nimjon yoki sust tip bu tipda nerv protsesslari sust, kam qo'zg'aluvchan va tormozlanish jarayoni yuqori bu tipdagi bolalarning ish qobiliyati past, nutqi sekin, yaxshi rivojlanmagan, so'z boyligi kam, qiyinchi-liklardan qo'rqadi. tez charchaydi, o'qish, yozishni sekin o'rganadi, maktab hayotiga qiyinchilik …

5 / 22

ik bilan kelib, miya po'slog'ida qo'zg'alish va tormozlanish jarayonlarini hosil bo'ladi. dinamik stereotip xar bir odam uchun o'ziga xos bo'lib, odamdagi odat va malakalarning asosi hisoblanadi. maktab yoshidagi bolalar bosh miya yarim sharlari po'stlog'ida dinamik stereotipii hosil bo'lish jarayonlarini tekshirish amaliy jihatdan muhim ahamiyatga ega. m-n: darslarni fiziologik asosda tashkil etish, kun tartibini tuzish, ovqatlanish, mehnat va dam olishni va boshqa faoliyat turlarini o'quvchilar nerv tizimida dinamik stereotipii vujudga keltirish yo'li bilan amalga oshiriladi nera sistemasi gigienasi nerv sistemasiga salbiy ta'sir etadigan(nevrozga olib keladigan) omillar o'ta charchash; aqliy mehnatning zo'riqishi; o'quv nagruzkasining ortib ketishi ; turli yuqumli kasalliklardan so'ng; vitamin etishmasligidan; oiladagi notinch hayot; o'qituvchi bilan o'quvchi o'rtasidagi kelishmovchilikdan; turmushning zararli odatlariga o'rganish; kun tartibining bo'lmasligi; moddiy etishmovchilik. aqliy ishchanlik qobiliyatining 5 davri ishga kirishish davri. darsda bir necha minut davom etib, o'quvchi ish sharoitiga moslasha boradi optimal ishchanlik davri. aqliy mehnatni bajarishning stabillashgan davridir to'liq, kompensatsiya davri. toliqishning dastlabki …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oliynerv faoliyatining yosh xususiyatlari"

slayd 1 4-mavzu. oliy nerv faoliyatining yosh xususiyatlari reja: birinchi va ikkinchi signal sistemasi haqida tushuncha. oliy nerv faoliyatining tipologik xususiyatlari. charchash qanday jarayon? o‘quvchilarning kun tartibi. uyqu va uyqu gigienasi. oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. reflekslar refleks terminini fiziologiya faniga chex olimi proxavskiy kiritgan shartsiz reflekslar tug'ma, uning hosil bo'lishida orqa, uzunchoq, o'rta, oraliq miyadagi nerv markazlari ishtirok etadi ovqatni chaynash, emish, yutish hazm qilish, siydik ajratish, nafas olish odam hayoti davomida o'zgarmaydi, nasldan - naslga o'tadi qon aylanishi va boshqalar shartsiz reflekslardir shartli reflekslar hayot davomida hosil bo'lib, uning markazi bosh miya katta yarim sharlari po'slog'ida joylashgan shartli reflek...

This file contains 22 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "oliynerv faoliyatining yosh xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: oliynerv faoliyatining yosh xus… PPTX 22 pages Free download Telegram