tuberkulez kasalligi

PPT 47 pages 2.5 MB Free download

47 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.5 MB

File type PPT

Pages 47

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 47

sil haqidagi ta'limotning rivojlanish tarixi sil etiologiyasi. tuberkulez kasalligi haqida ta'limotning rivojlanish tarixi. tuberkulez etiologiyasi. buxoro davlat tibbiyot instituti ftiziatriya kafedrasi * tushuncha tuberkulez – bu infektsion allegrik va ijtimoyi faktorlar bilan boglik bo'lgan kasallik. * tushuncha ftiziatriya – ftisicus – oriqlash so'zidan kelib chiqqan. «ftiziologiya» - sil haqida traktat - morton 1689 yil. * * sil, ya'ni – «tuberkulez» («tubercule» - «tuguncha») ma'nosini anglatadi. «ftiziatriya» (phthisis – ozg'inlik va treat – davolovchi, shifokor) deb yuritiladi. * ftiziatriya yunalishlari: ftiziatriya ftziopediatriya ftizioxrurgiya ftziourologiya ftizioortopediya * ftiziatriya rivojlanish davrlari: emperik davr –uzoq o'tmishdan xviii asr boshigacha davom etgan. klinik-anatomik kuzatishlar davri – xviii asr boshidan xix asr boshigacha davom etgan. funktsional yo'nalish davri – fizika, mikrobiologiya fanlari yutuqlari, shu jumladan r. kox tomonidan qo'zg'atuvchining aniqlanishidan bo'lgan davr. * funktsional yo'nalish davri antibiotiklargacha bo'lgan davr – xix asr oxiridan xx asr 40- yillari oxirigacha antibiotiklar davri – xx asr 50-yillar boshlari va …

2 / 47

ulini-ni diagnostika uchun taklif qildi. 1909 y. mantu teri ichi sinamasini ishlab chiqdi (rmantu 2tb). 1919 y. kalmett va giren profilakti-ka uchun btsj vaktsinasini kashf etishdi. * tuberkulyoz kasalligining etiologisini o'rganishda galen, aristotel, gippokrat, abu ali ibn sino, levenguk, morgan veysman, robert kox va boshqalarning roli katta. * 1894 yilda karl forlanini sun'iy pnevmotoraks tadbiq etdi. 1943 yilda vaksman yaratgan streptomitsin qo'llanila boshlandi. 1887 yilda edinburgda (shotlandiya) sil bemorlari uchun 1- dispanser tashkil etildi. * birinchi tuberkulez ilmiy tekshirish instituti moskvada 1921 yili tashkil qilindi. 1928 yilda emlash sil o'choqlarida o'tkazila boshlandi; 1950 yildan emlash majburiy ravishda tadbiq qilindi. * 1947–48 yillarda silni aniqlashda flyuorografiya yo'lga qo'yilindi. bu davrda silga qarshi kurashishga semashko n.a., solovev z.p., munblant e.g. lar o'zlarining beqiyos xissalarini qo'shdilar * o'zbekistonda ftiziatriya fan sifatida 1922 yildan boshlab rivojlana boshladi. tibbiyot fakultetida 1928 yilgacha ftiziatriya masalalarini prof. solomin m.i. fakultativ terapiya kurslarida yoritib borardi. 1928-30 yillarda tuberkulez …

3 / 47

turlari: odam tuberkulyoz mikobakteriyasi (m.tubercolosis humanus) qoramol mikobakteriyasi (m.bovinus). qushlar mikobakteriyasi (m.avium). sichqon mikobakteriyasi (m.microti). * tuberkuleza mikobakteriyasi fakultativ – xujayraichi parazitlari tuberkulez mikobakteriyasini tabiiy rezervuari – odam, uy va yovvoiy xayvonlar, qushlar mbt makrofag va xujayradan tashqarida ko'payishi mumkin mbt morfologiyasi mbt egik tayoqcha shaklida bo'lib, uzunligi 0,8 dan 3-8 mkm gacha, eni 0,3-0,5 mkm. biologik oksidlanish tipiga ko'ra mbt fakultativ aeroblarga tegishlidir. * kimyoviy tarkibi - 85,9% ni suv; qolgan qismini: - oqsil - uglevod - lipidlar tashkil qiladi. mbt morfologiyasi mikrokapsula – polisaxaridlardan iborat. tsitoplazmatik membrana - mbtning fermentativ sistemalari. yadro substantsiya – nukleotid, genlar jamlamasi, mbtning irsiy belgilari. * mbt morfologiyasi hujayra qobig'i – lipidlar, fosfatid fraktsiyalar (mbtning virulentligi). bakteriya tsitoplazmasi – granulalar, mikrogranulalar, vakuollar (rrnk). * mbt morfologiyasi mbtning ipsimon, kokksimon, donador shakllari bo'lishi mumkin. noqulay sharoit ta'siri ostida mbt l-shaklli mbtlarga aylanadi. antigenlik va virulent xususiyatlarini yo'qotgan mbt lar qayta patogen shakliga o'tishi mumkin. …

4 / 47

o'rinishi * mbt ning elektron mikroskopdagi rangsiz ko'rinishi * mbt ning elektron mikroskopdagi rangli ko'rinishi * mbt nig flyuorestsent mikroskopiyadagi ko'rinishi (auramin bilan bo'yash usuli) * mbt ning oziqa muhitidagi o'sishi * mbt ning dorilarga turg'unligi nazariyalari: adaptatsiya nazariyasi – mbt ning kimyoviy preparatlar ta'siri ostida o'zgaruvchanligi. spontan mutatsiyalar nazariyasi – mikobakteriyalar populiyatsiyasida turg'un mutatsiyalar sodir bo'lishi. * dorilarga turg'unlik birlamchi – davolanmagan bemorlarda kuzatilib, 6-10% hollarda uchraydi. ikkilamchi – davolanish jarayonida vujudga kelib, 40-70% hollarda uchraydi. * batsilla qurigan balg'am va quruq muxitga chidamli mbt xayotchanligini t +4 °c da xaftalab va t −70 °c da yillab saqlab qoladi m. tuberkulyoziga ultrabinafsha, rentgen va quyosh nurlari ta'sir etadi mbtning tashqi muhit omillariga chidamliligi: ko'cha changida 10 kungacha; kitob varaqlarida 3 oygacha; suvda 150 kungacha; tarqoq yorug'likda 1-1,5 oy; quritilgan holda 1-1,5 yil; vakkumda muzlatilgan holda liofilizatsiya qilingan holda 30 yilgacha. * ultrabinafsha nurlar ta'sirida 3'; quyosh nuri bilan nurlantirilganda …

5 / 47

r bilan ajralib turadi. tuberkulez mikobakteriyasi mbtlarda tuberkulezga qarshi preparatlarga nisbatan chidamlilik (rezistentlik) paydo bo'lishi mumkin bir vaqtning o'zida mbtning bir necha ab preparatlarga chidamli bo'lishi ma'lum darajada davolash samaradorligini pasaytiradi

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tuberkulez kasalligi"

sil haqidagi ta'limotning rivojlanish tarixi sil etiologiyasi. tuberkulez kasalligi haqida ta'limotning rivojlanish tarixi. tuberkulez etiologiyasi. buxoro davlat tibbiyot instituti ftiziatriya kafedrasi * tushuncha tuberkulez – bu infektsion allegrik va ijtimoyi faktorlar bilan boglik bo'lgan kasallik. * tushuncha ftiziatriya – ftisicus – oriqlash so'zidan kelib chiqqan. «ftiziologiya» - sil haqida traktat - morton 1689 yil. * * sil, ya'ni – «tuberkulez» («tubercule» - «tuguncha») ma'nosini anglatadi. «ftiziatriya» (phthisis – ozg'inlik va treat – davolovchi, shifokor) deb yuritiladi. * ftiziatriya yunalishlari: ftiziatriya ftziopediatriya ftizioxrurgiya ftziourologiya ftizioortopediya * ftiziatriya rivojlanish davrlari: emperik davr –uzoq o'tmishdan xviii asr boshigacha davom etgan. klin...

This file contains 47 pages in PPT format (2.5 MB). To download "tuberkulez kasalligi", click the Telegram button on the left.

Tags: tuberkulez kasalligi PPT 47 pages Free download Telegram