poetik nuqsonlarning qiyosiy tadqiqi ("al-mo‘jam", "badoye’ us-sanoye’", "funun ul-balog‘a") mavzusidagi dissertatsiya

DOC 57 стр. 286,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 57
о‘zbekiston respublikasi oliy va о‘rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi toshkent davlat til va adabiyot universiteti magistratura bо‘limi turdiboyeva ziyoda abdumutal qizining poetik nuqsonlarning qiyosiy tadqiqi (“al-mo‘jam”, “badoye’ us-sanoye’”, “funun ul-balog‘a”) mavzusidagi magistrlik akademik darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiya mutaxassislik: 70230502 adabiyotshunoslik (o‘zbek adabiyoti) mutaxassisligi himoya qilishga ruxsat “_____________________________” magistratura bо‘limi boshlig‘i kafedrasi mudiri ________ _______________________________ 2023 y «____» ilmiy rahbar: _____________________________ toshkent-2023 yil mundarija kirish asosiy qism i. bob. poetikaga oid risolalarda badiiy san’at va qofiya tadqiqi. 1.1. arab va fors adabiyotshunosligi manbalarida ilmi bade’. 1.2. turkiy manbalarda poetik masalalar. ii. bob. ma’noga ta’sir qiluvchi nuqsonlar tadqiqi. 2.1. “al-mo‘jam”da poetik nuqsonlarning ilmiy tavsifi. 2.2. “badoye’ us-sanoye’”da ma’noga ta’sir qiluvchi nuqsonlar va badiiy san’at munosabati. iii. bob. qofiya nuqsonlarining qiyosiy tahlili. 3.1. “al-mo‘jam” asarida qofiya ayblari masalasi. 3.2. “funun ul-balog‘a”da turkiy qofiya nuqsoniga oid ilmiy-nazariy masalalar. xulosa kirish tadqiqot mavzusining dolzarbligi. sharq mumtoz adabiyotshunosligi, uning nazariy asoslari tadqiqi mumtoz …
2 / 57
iyalarini taqdim qilish, jahon, xususan, turkiy qofiya ilmining o‘rganilishi dolzarb masalalardan biriga aylanmoqda. o‘zbekistonda mamlakat strategik rivojining bosh omillari belgilanar ekan, “mana shu strategiyaga muvofiq, barcha soha va tarmoqlar qatori madaniyat va san’at, adabiyot, ommaviy axborot vositalari ravnaqini yangi bosqichga ko‘tarishni biz o‘z oldimizga maqsad qilib qo‘yganmiz... avvalo, xalqimizning yaratuvchilik dahosi bilan bunyod etilgan noyob merosini har tomonlama chuqur o‘rganish, yurtimizdan yetishib chiqqan buyuk alloma va mutafakkirlarning hayoti va ilmiy-ijodiy faoliyati haqida yaxlit tasavvur uyg‘otish, yosh avlodni gumanistik g‘oyalar, milliy g‘urur va iftixor ruhida tarbiyalashdek ezgu maqsadlar ko‘zda tutilgan” . o‘zbekiston respublikasi davlat mustaqilligiga erishgach, ijtimoiy- iqtisodiy, ma’naviy-madaniy taraqqiyotning istiqbolli yo‘liga kirdi. ayniqsa, ta’lim sohasidagi tub islohotlar davlat siyosati darajasiga ko‘tarildi. chunki yosh avlodning imkoniyatlari va qobiliyatlarining takomillashuvida ta’lim bo‘g‘inlari alohida ahamiyatga ega. zotan, ma’naviyatli yoshlar jamiyat boyligidir. prezidentimiz sh. mirziyoyev ta’kidlaganlaridek “ma’lumki, yosh avlod tarbiyasi hamma zamonlarda ham muhim va dolzarb ahamiyatga ega bo‘lib kelgan. ammo biz yashayotgan xxi …
3 / 57
ilmiy va badiiy asarlar yaratilgan bo‘lib, ularni kerakli darajada tushunib yetish uchun maxsus bilimga ega bo‘lish kerak. bu bilimlar sirasiga qadimgi turkiy, arab va fors tillarini o‘zlashtirish, falsafa, mumtoz adabiyotga oid ilmlarni egallash kiradi. ayniqsa, adabiy asarlar badiiyat bilan yoʻgʻrilgani uchun ularni o‘qib tushuna olish talab etiladi. buning uchun so‘z o‘yinlari, qofiya “qochirim”larini o‘rganish va tahlil etish darkor. bu borada atoulloh husayniyning “badoyi’ us-sanoyi’”, shayx ahmad taroziyning “funun ul-balog‘a” va qays roziyning “al-mo‘jam” asari qimmatli manba hisoblanadi. bu asarlar arab va ajam xalqlari orasida badiiy san’atlar tadqiqiga oid asar sifatida mashhurdir. o‘zbekiston respublikasi prezidentining 2016-yil 13-maydagi pf- 4797-son “alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universitetini tashkil etish to‘g‘risida”gi farmoni, 2017-yil 24-maydagi pq- 2995-son “qadimiy yozma manbalarni saqlash, tadqiq va targ‘ib qilish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”, 2017-yil 20- iyundagi pq-3074-son “o‘zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasi huzuridagi o‘zbekistonga oid xorijdagi madaniy yodgorliklarni tadqiq etish markazini tashkil etish to‘g‘risida”, 2017-yil …
4 / 57
abduqodir hayitmetov tomonidan 1996-yilda nashrga tayyorlangan shayx ahmad taroziyning “funun ul-balog‘a” va qays roziyning “al-mo‘jam” asari mavzumiz obyekti hisoblanadi. yuqoridagi sanalgan asarlarda keltirilgan qofiya nuqsonlariga oid qismlar tadqiqitimiz predmetidir. magistrlik dissertatsiyasining maqsad va vazifalari. poetik nuqsonlarning qiyosiy tadqiqi (“al-mo‘jam”, “badoye’ us-sanoye’”, “funun ul-balog‘a”)ni o‘rganish ushbu ilmiy izlanishning maqsad va vazifasidir. shuningdek, tadqiqotda quyidagi vazifalar belgilandi: * arab va fors adabiyotshunosligi manbalarida ilmi bade’; * turkiy manbalarda poetik masalalar; * “al-mo‘jam”da poetik nuqsonlarning ilmiy tavsifi; * “badoye’ us-sanoye’”da ma’noga ta’sir qiluvchi nuqsonlar va badiiy san’at munosabati.; * “al-mo‘jam” asarida qofiya ayblari masalasi; * “funun ul-balog‘a”da turkiy qofiya nuqsoniga oid ilmiy-nazariy masalalar. mavzuning oʻrganilish darajasining qiyosiy tahlili. badoyi-i atoiy, yaʼni atoullox husayniyning “badoylu-s-sanoyt asari fors tilida yozilgan bulib, uning bir necha qoʻlyozma nusxasi bor. uning 1974-yilda dushanbeda “irfon” nashriyotida rahim musulmonkulov tajik tilida nashr ettirgan. atoulloh husayniy yozgan “badoyi’ us-sanoyi’” asari fors tilida yozilgan bo‘lib, bir necha qo‘lyozma nusxasi bor. bulardan biri …
5 / 57
i hali tugal o‘rganilgan emas. ushbu kitob fotonusxasi 1993-yili filologiya fanlari doktori ergash umarov tomonidan alisher navoiy nomidagi adabiyot instituti kutubxonasiga taqdim etilgan. asarning ilm ahliga e’lon qilinishida o‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan fan arbobi, filologiya fanlari doktori, professor abduqodir hayitmetovning hissasi katta. olim risola haqidagi ilk ilmiy axborotni “fan va turmush” jurnalining 1994-yil 1-sonida “taroziy qomusi” nomi bilan bergan edi. shu yili “o‘zbekiston adabiyoti va san’ati” gazetasining 18-mart sonida bu haqdagi ma’lumot “shayx ahmad taroziy: “funun ul-balog‘a” nomi bilan bosilib chiqadi. asarning 1996-yildagi yagona tabdil qilingan nashri ham a.hayitmetov boshchiligida amalga oshirilgan. bundan tashqari, a. hayitmetov “adabiy merosimiz ufqlari” kitobida ham bu haqda ma’lumot bergan. bu asarning xorijda ham qiziquvchilari bo‘lib, aqshdagi indiana universiteti professori, sharqshunos olim devin devis 2005-yilda asar tahliliga bag‘ishlangan “navoiyning salaflari shayx ahmad ibn xudoydod taroziyning asarida: xv asrdan buyon markaziy osiyo madaniyatshunosligida unutilgan manba” nomli maqola e’lon qilgan. adabiyotshunos olim, professor h. boltaboyev “sharq mumtoz poetikasi” …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 57 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "poetik nuqsonlarning qiyosiy tadqiqi ("al-mo‘jam", "badoye’ us-sanoye’", "funun ul-balog‘a") mavzusidagi dissertatsiya"

о‘zbekiston respublikasi oliy va о‘rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi toshkent davlat til va adabiyot universiteti magistratura bо‘limi turdiboyeva ziyoda abdumutal qizining poetik nuqsonlarning qiyosiy tadqiqi (“al-mo‘jam”, “badoye’ us-sanoye’”, “funun ul-balog‘a”) mavzusidagi magistrlik akademik darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiya mutaxassislik: 70230502 adabiyotshunoslik (o‘zbek adabiyoti) mutaxassisligi himoya qilishga ruxsat “_____________________________” magistratura bо‘limi boshlig‘i kafedrasi mudiri ________ _______________________________ 2023 y «____» ilmiy rahbar: _____________________________ toshkent-2023 yil mundarija kirish asosiy qism i. bob. poetikaga oid risolalarda badiiy san’at va qofiya tadqiqi. 1.1. arab va fors adabiyotshunosligi manbalari...

Этот файл содержит 57 стр. в формате DOC (286,5 КБ). Чтобы скачать "poetik nuqsonlarning qiyosiy tadqiqi ("al-mo‘jam", "badoye’ us-sanoye’", "funun ul-balog‘a") mavzusidagi dissertatsiya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: poetik nuqsonlarning qiyosiy ta… DOC 57 стр. Бесплатная загрузка Telegram