jamoat salomatligi texnikumi

DOC 144 стр. 2,1 МБ Бесплатная загрузка

144 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,1 МБ

Тип файла DOC

Страницы 144

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 144

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi buxoro viloyat kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish hududiy boshqarmasi afshona abu ali ibn sino nomidagi jamoat salomatligi texnikumi “tasdiqlayman” afshona abu ali ibn sino nomidagi jamoat salomatligi texnikumi ___________ f.q.boltayev 17.10.2022 kasbiy faoliyatning huquqiy asoslari fanidan o’qitish materiallari 1-mavzu:mehnat huquqining predmeti ,uslubi tizimi va asosiy vazifalari reja: .mehnat huquqi tushunchasi 2..mehnat huquqi predmeti 3. mehnat huquqi manbalari va tamoyillari 4.mehnat huquqi tamoyillari mehnat huquqi huquqshunoslik fanlari orasida yetakchi o‘rin tutadi. u mehnat bozori faoliyati natijasida yuzaga keladigan yollanma mehnatni qo‘llash va undan foydalanishni tashkil etish oqibatida paydo bo‘ladigan ijtimoiy munosabatlarni tartibga soladi. demak, mehnat huquqi deb, mulkchilikning barcha shaklidagi korxonalar, muassasalar, tashkilotlarda, shuningdek ayrim fuqarolar ixtiyorida mehnat shartno- masi (kontrakt) bo‘yicha ishlayotgan jismoniy shaxslarning mehnatga oid munosabatlarini tartibga solib turuvchi huquq sohasiga aytiladi. keng ma’noda mehnat huquqi deb, mehnat bozori faoliyati natijasida yuzaga keluvchi, yollanma mehnatni qo‘llash va undan foydalanishni tashkil etish …

2 / 144

aga keladigan muno- sabatlar; 2) jamoa xo‘jaligida yoki boshqa bir kooperativda a’zolikka asoslangan mehnat munosabatlari. mehnat huquqi mehnat shartnomasi (kontrakti) asosida yuzaga keladigan mehnat munosabatlarini tartibga solib turadi. kooperativ, shu jumladan jamoa xo‘jaliklariga doir ikkinchi tur mehnat munosabatlari tegishli qonunlar bilan tartibga solinadi. mehnat huquqi yaqin vaqtlargacha faqat davlat korxona, muassasa va tashkilotlarida mehnat qilayotgan ishchi va xizmatchilarning mehnat munosabatlarini tartibga solib turardi. endilikda davlat korxonalari va shirkat (jamoa) hamda xususiy mulkka asoslangan korxonalarda mehnat shartnomasi bo‘yicha ishlayotgan har bir xodimning mehnat mu- nosabatlarini tartibga solish ham mehnat huquqining predmeti hisob- lanadi. mehnat ijtimoiy boylik manbai hisoblanadi. chunki, jami moddiy va madaniy boyliklar inson mehnati bilan yaratiladi. mehnat jismoniy va aqliy kuch-quvvatning sarflanishi emas, balki fuqarolarning ijtimoiy foydali faoliyatidir. mehnat insonning tashqi dunyo predmetlariga ta’sir o‘tkazish vositasi sifatida har bir fuqaroning faoliyatida namoyon bo‘ladi. bu jarayon turli ijtimoiy munosabatlarni qamrab olsa-da, hammasi ham mehnat huquqiga taalluqli bo‘lavermaydi. masalan: mualliflik huquqi, …

3 / 144

tgina shartnoma asosida o‘rnatiladi, tomonlar teng huquqlidir, shartnoma shartlari buzilganda, shartnoma umuman to‘xtatiladi yoki yetkazilgan zarar undirib olinadi. mehnat munosabatlarini tartibga soluvchi ma’muriy va qishloq xo‘jalik huquqlari ham mehnat huquqidan o‘z predmeti va metodiga ko‘ra farq qiladi. ularning o‘rtasidagi farqlar mehnat huquqining maxsus qismida o‘rganiladi. mehnat huquqining predmetini tashkil etuvchi ijtimoiy munosabatlar tizimi mehnatga oid munosabatlardan tashqari, ular bilan muayyan tarzda bog‘langan boshqa munosabatlarni ham o‘z ichiga oladi. bu munosabatlar mehnat munosabatlaridan oldinroq yoki ular bilan bir vaqtda yoxud mehnat munosabatlaridan keyin vujudga kelishi mumkin. shunday munosabatlar jumlasiga quyidagilar kiradi: 1) tashkiliy boshqaruv munosabatlari; 2) ishga joylashtirishga oid munosabatlar; 3) kasbga tayyorlash va malaka oshirishga oid munosabatlar; 4) mehnat muhofazasi va mehnat qonunlariga rioya etishni nazorat qilishga oid munosabatlar; 5) mehnat nizolarini hal etishga oid munosabatlar; 6) mehnat munosabatlaridan kelib chiquvchi protsessual munosa- batlar. tashkiliy boshqaruv munosabatlari asosan ish beruvchi va korxona jamoasi, kasaba uyushmasining o‘rtasida mehnatni tashkil etish hamda …

4 / 144

ishi jarayonida yuzaga keladi. mehnat nizolarini hal etishga oid munosabatlar xodim bilan ish beruvchi o‘rtasidagi mehnatga oid nizolarni hal etish bilan bog‘liq holatlarda vujudga keladi. mehnat munosabatlaridan kelib chiquvchi protsessual munosabatlar mehnat munosabatlarining vujudga kelishi, o‘zgarishi va barham topishi jarayonidagi protsessual tartibga solish shaklini belgilab beradi. mehnat huquqining predmeti bevosita mehnatga oid munosabatlar bo‘lganligi tufayli u fuqarolik va qishloq xo‘jalik huquqi; boshqaruv faoliyatiga bog‘liqligi uchun ma’muriy huquq; ish haqi, mukofotlar to‘lashga taalluqli bo‘lganligi uchun moliya huquqi; mehnat natijalariga ko‘ra rag‘batlantirishlarga aloqador bo‘lganligi uchun ijtimoiy ta’minot va oila huquqi kabi sohalar bilan uzviy bog‘liq. ammo bu bog‘liqlik o‘ta nisbiy bo‘lib, ularning har biri yuridik fanning mustaqil tarmog‘i ekanligini yorqin namoyish qiluvchi, boshqa fanlardan farqlashga imkon beruvchi o‘ziga xos xususiyatlarga ega. 1- §. mehnat huquqining metodlari va vazifalari metod tabiat va ijtimoiy hayot hodisalarini o‘rganish, bilish, tadqiq etish usulidir. yuridik fanning metodi – davlat va huquqiy voqeliklarni anglash, yuridik bilimlar hosil qiluvchi …

5 / 144

qilishda, xodimlarning manfaatlarini himoya qilishda mehnat jamoasi va kasaba uyushmalarining qatnashishiga imkon yaratish va h.k. ushbu metodlarni qo‘llashda mehnat huquqiy munosabat qatnash- chilarining ongiga ta’sir ko‘rsatib, huquqiy harakatlarni sodir etishga majburlaydi yoki ularni cheklaydi. misol uchun, xodimlar ish vaqtidan tashqari yoki tunda ishlatilganda, o‘zbekiston respublikasi mehnat kodeksining 157, 158-moddalariga ko‘ra ish beruvchidan oshirilgan miqdorda haq to‘lashni talab qilishga haqlidirlar. yoki ikkinchi misol, agarda korxonalar mehnatni muhofaza qilish talablariga javob bermasa, o‘zbekiston respublikasining 1993-yil 6-mayda qabul qilingan «mehnatni muhofaza qilish to‘g‘risida»gi qonunining 9-moddasiga binoan ushbu korxonalarning ishlashiga ruxsat etilmaydi. mehnat huquqining metodi quyidagi o‘ziga xos belgilarga ega: 1) mehnat huquqi predmeti bo‘lgan ijtimoiy munosabatlarni markazlashgan va lokal normalar bilan tartibga solishning uyg‘unligi; 2) mehnat huquqi predmeti bo‘lgan ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishda shartnomaviy, tavsiyaviy va imperativ usullardan keng foyda- lanilishi; 3) mehnat munosabatlarini tartibga solishda mehnat jamoasi, kasaba uyushmalari va xodimlar boshqa vakillik organlarining faol ishtirok etishi; 4) mehnat munosabatlarini tartibga solishda …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 144 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "jamoat salomatligi texnikumi"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi buxoro viloyat kasbiy ta’limni rivojlantirish va muvofiqlashtirish hududiy boshqarmasi afshona abu ali ibn sino nomidagi jamoat salomatligi texnikumi “tasdiqlayman” afshona abu ali ibn sino nomidagi jamoat salomatligi texnikumi ___________ f.q.boltayev 17.10.2022 kasbiy faoliyatning huquqiy asoslari fanidan o’qitish materiallari 1-mavzu:mehnat huquqining predmeti ,uslubi tizimi va asosiy vazifalari reja: .mehnat huquqi tushunchasi 2..mehnat huquqi predmeti 3. mehnat huquqi manbalari va tamoyillari 4.mehnat huquqi tamoyillari mehnat huquqi huquqshunoslik fanlari orasida yetakchi o‘rin tutadi. u mehnat bozori faoliyati natijasida yuzaga keladigan yollanma mehnatni qo‘llash va undan foydalanishni tashkil etish oqibatida paydo bo‘l...

Этот файл содержит 144 стр. в формате DOC (2,1 МБ). Чтобы скачать "jamoat salomatligi texnikumi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: jamoat salomatligi texnikumi DOC 144 стр. Бесплатная загрузка Telegram