arab xalifaligi davrida movarounnahr

DOC 37 pages 150.5 KB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 150.5 KB

File type DOC

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

arab xalifaligi davrida movarounnahr mundarija kirish…………………………………………………………………………3 i bob. arab xalifaligi davrida movarounnahr 1.1 arab xalifaligi davrida movarounnaxda siyosat tarixi………………………..6 1.2 xalq ozodlik xarakatlari………………………………………………………8 ii-bob arab xalifaligi davrida sulolaviy kurashlar oqibatlari 2.1 movarounnahrda arablar tomonidan joriy etilgan soliqlar, ularning turlari…16 2.2 arab xalifaligi davrida movarounnahrda ijtimoiy-iqtisodiy hayot.................23 xulosa...............................................................................................................30 foydalanilgan adabiyotlar.ro‘yxati. ………………………...31 kirish xalqimizning asrlar sinovida yanada kuchayib, toblanib borgan mustahkam irodasi, iymon-e’tiqodi nafaqat qadimiy ma’naviyatimiz, balki milliy o‘zligimizni saqlab qolishga asos bo‘ldi. “agar biz dunyo tarixiga nazar tashlaydigan bo‘lsak, boshqa xalqlar ham ozodlik va mustaqillikni qo‘lga kiritish, milliy tiklanish, o‘z davlatchiligini, havas qilsa arziydigan fuqarolik jamiyatini mustahkamlash jarayonida ana shunday fazilatlarga tayanib va suyanib, barcha sohalarda - bu iqtisodiyot yoki ijtimoiy hayot bo‘ladimi, madaniyat, ta’lim-tarbiya va ilm-fan bo‘ladimi — o‘zining beqiyos ichki qobiliyat va salohiyatini ishga solish, uni ro‘yobga chiqarish hisobidan taraqqiyotga erishganini ko‘ramiz”. masalan, arab mamlakatlarini olaylik. ular nimaning evaziga uzoq davr mobaynida bu qadar rivojlanishga erisha oldi? bu o‘lkalarda …

2 / 37

ga oladi. tabiiyki, ular bu o‘rinda avvalo mazkur xalqlarga mansub ma’naviy fazilatlarni nazarda tutadi. ya’ni, bu xalqlarning ichki dunyosi va irodasi ma’naviyat negizida yanada toblangan, kamolga yetgan. bunday xulosaning tasdig‘ini nafaqat mazkur arab davlatlari, balki boshqa mamlakat va xalqlar misolida ham ko‘rish qiyin emas. vijdon pokligi va bedorligi asrlar, zamonlar osha inson ma’naviyatining tayanch ustunlaridan biri bo‘lib kelmoqda. o‘zbekiston respublikasining birinchi prezidenti islom abdug‘aniyevich karimov o‘zining “yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch” nomli asarida shunday yozadi:” o‘z tarixini bilmaydigan, kechagi kunini unutgan millatning kelajagi yo‘q. bu haqiqat tarixida ko‘p bora o‘z isbotini topgan”. o‘zbekistan respublikasi istiqlolga erishishi natijasida jamiyatimizning barcha sohalarda tubdan o‘zgarishlar amalga oshirilmoqda. xususan, vatanimiz tarixiga milliy vatanparvarlik nuqtai-nazaridan qiziqish ortmoqda. sovet mustamlakachiligi yillarida eng qadimgi davrlardan to o‘zbekiston mustaqillika erishguniga qadar bo‘lgan tariximiz soxtalashtirildi. endilikda, ya’ni mustaqillik yillarida tarixshunosligimizda bir qator amaliy ishlar amalga oshirildi va amalga oshirilmoqda. hozirgi kunda mamlakatimiz olimlari tomonidan qadimgi dunyo tarixidan boshlab, to …

3 / 37

avr nuqtai nazaridan kelib chiqib, har bir tarixiy hodisalarga tarixchi sifatida baho berishga harakat qildim va bunga qisman erishdim. mavzuning dolzarbligi. o‘rta asrlar tarixini yoritib berish, va tarixiy voqeeliklar bilan boyitib berish hozirgi kunda har bir tarixchi olimlarning asosiy vazifalaridan biri hisoblanadi. shu nuqtai nazardan kelib chiqib, shuni ayta olamanki ilk o‘rta asrlarning nafaqat vatanimiz tarixiga oid qismi, balki jahon tarixi ham yangidan yangi tadqiqot va izlanishlarga muhtoj. chunki biz tarixni o‘rganar ekanmiz o‘rganish davomida bir davrdan boshqa davrga o‘tish uchun mazkur davrga oid bilim va ko‘nikmalar bizga poydevor vazifasini o‘taydi. xronologik jahatdan olib qaraydigan bo‘lsak ham o‘rganish jarayonida o‘rtada uzilish yoki kamchilik holati yuz bersa albatta kerakli natijaga erishilmaydi. o‘rganilayotgan mavzu doirasida ko‘plab tarixchi olimlar ilmiy izlanishlar olib borishgan. ushbu olimlar tomonidan amalga oshirilgan ishlar hamda ilmiy yangiliklar va xulosalardan kelib chiqib, mavzuga doir o‘z xulosamizni kurs ishida keltirib o‘tdik. kurs ishining predmeti va obyekti. mazkur kurs ishi nazariy …

4 / 37

ab xalifaligi paydo bo‘ladi. arabiston yarim orolida islom dinini yoyish orqali mustahkamlangan bu davlat vii asrning boshlaridan boshlab o‘z hududlarini g‘arb va sharq tomonga kengaytirish harakatini boshladi. xususan 642 yilda naxavanddagi jangda eron sosoniylari tor-mor etilgach o‘rta osiyo yerlariga hujum uchun imkoniyat yaratiladi. arablarning o‘rta osiyoga dastlabki yurishlar ubaydulloh ibn ziyod boshchiligida 651 yilda marvni egallash bilan boshlandi. arablar amudaryo (jayxun)dan shimolda joylashgan yerlarga "movarounnahr", ya’ni, "daryoning ortidagi yerlar" deb nom berishadi. narshaxiy va arab muallifi yoqut bergan ma’lumotlarga ko‘ra, muhammad payg‘ambarning shaxsan o‘zi movaraunnahrni buysundirishni muqaddas deb hisoblagan va islomga e’tiqod etuvchilarni bu muqaddas ishga da’vat etgan. 652 yilda arablar balx shahrini egallashga muvaffaq bo‘ldilar. o‘sha yili amudaryodan o‘tib movaraunnahrga hujum qilish rejasi arablar uchun muvaffaqiyatsiz tugaydi. ammo, xuroson noibi abdulloh ibn amir 652 yilda chag‘aniyonni egallashga muvaffaq bo‘ldi. bu esa ilk bor movaraunnahr yerlarini egallash edi. 654 yilda sug‘ddagi maymurg‘ qal’asiga arablarning birinchi hujumi bo‘ladi. 657 yilda arablar …

5 / 37

xoro malikasi xutakxoto‘n qo‘shinlarini tor-mor etadi va samarqandga hujum boshlaydi. ammo, bir oy davom etgan bu urushda sug‘diylar arablarga qattiq qarshilik ko‘rsatdilar. natijada arablar sulh to‘zib orqaga qaytadilar va yo‘l-yo‘lakay termizni talon-taroj etadilar. 683 yilda xalifa yazid vafot etganidan so‘ng xalifalikda toj-taxt uchun kurash boshlanib ketadi. bunday vaziyatda arablar yana movaraunnahrga hujum qilishdan deyarli to‘xtab, o‘z ichki nizolari bilan band bo‘lib qoladilar. xalifa abdumalik ibn marvon (685-705 yy.) davrida o‘zaro ichki kurashlarga chek qo‘yilib arablar movaraunnahrga jiddiy harbiy xarakatlar boshladilar . umuman olganda, arablarning yarim asr davomida xuroson noiblari abdulloh ibn amir, ubaydulloh ibn ziyod, sayd ibn usmon, salmo ibn ziyod qabilar tomonidan uyushtirilgan hujumlar talon-taroj qilish, o‘lkadagi harbiy-siyosiy vaziyatni o‘rganish, boyliklarini olib ketish maqsadida uyushtirilgan edi. 705 yilda qutayba ibn muslim xuroson noibi etib tayinlangach, movaraunnahrni butunlay bosib olish harakati boshlanadi. o‘rta osiyodagi siyosiy parokandalik va kichik davlatlarning bir-birlari bilan tez-tez nizolarga borib turishi qutaybaga nihoyatda qo‘l kelgan edi. …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "arab xalifaligi davrida movarounnahr"

arab xalifaligi davrida movarounnahr mundarija kirish…………………………………………………………………………3 i bob. arab xalifaligi davrida movarounnahr 1.1 arab xalifaligi davrida movarounnaxda siyosat tarixi………………………..6 1.2 xalq ozodlik xarakatlari………………………………………………………8 ii-bob arab xalifaligi davrida sulolaviy kurashlar oqibatlari 2.1 movarounnahrda arablar tomonidan joriy etilgan soliqlar, ularning turlari…16 2.2 arab xalifaligi davrida movarounnahrda ijtimoiy-iqtisodiy hayot.................23 xulosa...............................................................................................................30 foydalanilgan adabiyotlar.ro‘yxati. ………………………...31 kirish xalqimizning asrlar sinovida yanada kuchayib, toblanib borgan mustahkam irodasi, iymon-e’tiqodi nafaqat qadimiy ma’naviyatimiz, balki milliy o‘zl...

This file contains 37 pages in DOC format (150.5 KB). To download "arab xalifaligi davrida movarounnahr", click the Telegram button on the left.

Tags: arab xalifaligi davrida movarou… DOC 37 pages Free download Telegram