jamiyat va tarix falsafasi

DOC 5 pages 41.0 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 41.0 KB

File type DOC

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

204-guruh talabasi karimova nilufar 7-mavzu. tarixiy jarayonda jamiyatning madaniy va ma’naviy qadriyatlari. jamiyat va tarix falsafasi 204-guruh talabasi karimova nilufar 7-mavzu. tarixiy jarayonda jamiyatning madaniy va ma’naviy qadriyatlari. jamiyat va tarix falsafasi 1. jamiyat tushunchasi. 1. jamiyat hayoti juda faol bo‘lib, har bir xalq o‘zining alohida, betakror tarixiga ega. jamiyat hayotining barcha jarayonlari bir-biri bilan shu darajada uzviy bog‘liqki, ba’zan turli vaziyatlarda belgilovchi va belgilanuvchi jarayonlar o‘rin almashadi. tarixiy jarayonda tasodiflar va sub’ektiv omil ayniqsa, muhim rol o‘ynaydi. muayyan fanlardan farqli o‘laroq, falsafaning vazifasi tarixiy jarayonning umumiy jihatlarini o‘rganishdan iborat. falsafaning vazifasi jamiyat hayotining asosiy negizlarini, uning tizim tashkil etadigan omillarini aniqlashdan iborat. tarix falsafasida dunyoqarashga doir mo‘ljallarining rang-barangligi bilan ajralib turadigan ko‘plab oqimlar va yo‘nalishlar mavjud bo‘lgan. shu sababli har bir faylasuf, odatda, o‘z mo‘ljallariga amal qiladi, nafaqat dunyoni, balki jamiyatni ham o‘ziga xos tarzda tushuntiradi. 2. jamiyatning mohiyati, kelibchiqishi va taraqqiyoti to’g’risidagi diniy va hozirgi sotsiologik qarashlar. forobiy …

2 / 5

atdagi o‘zgarishlarni inobatga olgan. jamiyatni to‘liq va to‘liqsizga ajratar ekan, forobiy shahar to‘liq jamiyatning birinchi bosqichidir deb e’tirof etadi. platon va aristotel esa to‘liq jamiyatni shahar bilan chegaralaganlar va shahar insoniyat jamiyati takomilining oxirgi darajasi, jamoaviy baxt saodatning bosh markazi deb ta’kidlaganlar. forobiy esa, butun dunyodagi jamiyat haqida fikr yuritib, uning xukmdori qandaydir alohida olingan xalq, qavm yoki jamoa boshlig‘i emas, balki butun madaniy dunyodir deb ta’kidlaydi va bu fikri bilan yunon faylasuflaridan ilgarilab ketad 3. jamiyatni moddiy hayoti. ishlab chiqaruvchi kuchlar va ishlab chiqarish munosabatlari tushunchalari, ularning o’zaro aloqadorligi. odamlarning manfaatlarini aks ettiradigan nodavlat, nohukumat tashkilotlari fuqarolik jamiyatini tashkil etadi. ular rasmiy statistikaga kirmaydi va ularning hisobini yuritish ancha qiyin ish. chunonchi, ayrim ma’lumotlarga ko‘ra, aqshda yuz minglab bunday tashkilotlar faoliyati 25 mingdan ortiq xayriya fondlaridan mablag‘ bilan ta’minlanadi. norvegiyada bu mamlakat fuqarosi hisoblangan har olti kishidan biriga bitta nohukumat tashkiloti to‘g‘ri keladi. xix asr fransuz sotsiologi a.de tokvil …

3 / 5

jamoa harakatining mazkur usulini boshqalarga qaraganda ko‘proq qo‘llay boshladilar» 4. jamiyatning siyosiy hayoti. fuqarolik jamiyati – davlat hokimiyati organlarining to‘g‘ridan-to‘g‘ri aralashuvidan qonunlar bilan muhofaza etilgan ixtiyoriy uyushmalar va tashkilotlar majmui.zamonaviy jamiyatda davlat odamlarning shaxsiy hayotiga aralashmaydi, ularni yagona mafkura va qadriyatlar yagona tizimini qabul qilishga majburlamafuqarolik jamiyatiga o‘zbekiston respublikasi birinchi prezidenti i.karimov quyidagicha ta’rif beradi: “fuqarolik jamiyati - ijtimoiy makon. bu makonda qonun ustuvor bo‘lib, u insonning o‘z-o‘zini kamol toptirishiga monelik qilmaydi, aksincha, yordam beradi. shaxs manfaatlari, uning huquq va erkinliklari to‘la darajada ro‘yobga chiqishiga ko‘maklashadi. ayni vaqtda boshqa odamlarning huquq va erkinliklari kamsitilishiga yo‘l qo‘yilmaydi. ya’ni erkinlik va qonunga bo‘ysunish bir vaqtning o‘zida amal qiladi, bir- birini to‘ldiradi va birbirini taqozo etadi. boshqacha aytganda, davlatning qonunlari inson va fuqaro huquqlarini kamsitmasligi lozim. shuning barobarida barcha odamlar qonunlarga so‘zsiz rioya qilishlari shart” 5.jamiyatning ma’naviy hayoti. moddiy, utilitar qadriyatdan farqli o‘laroq, ma’naviy qadriyat o‘ziga to‘q xusu- siyat kasb etadi va o‘zidan …

4 / 5

a tutadi.ma’naviy qadriyatlarning o‘ziga xos xususiyati shundaki, ular noutilitar va noinstrumental xususiyat kasb etadi: ular boshqa biror narsaga xizmat qilmaydi, aksincha, boshqa barcha narsalar ularga bo‘ysunadi va oliy qadriyatlar bilan bog‘liq holdagina muayyan mazmun kasb etadi. 6.ijtimoiy taraqqiyot va uning mezonlari. ijtimoiy-iqtisodiy formatsiyalar haqidagi ta’limotni karl marks o‘zining «kapital», «siyosiy iqtisod tanqidiga doir» kabi asarlarida ilgari surgan. marks nazariyasining mohiyatini, uning bir qancha qoidalari orqali ifodalash mumkin: 1ijtimoiy-iqtisodiy formatsiya – sifat jihatidan aniq, yaxlit ijtimoiy tizim bo‘lib, uning muhim elementi odamlarning hayot faoliyati jarayonida ular o‘rtasida o‘rnatiladigan moddiy (iqtisodiy), ma’naviy (mafkuraviy) va boshqa aloqalar va munosabatlardir. moddiy va ma’naviy munosabatlarning o‘zaro aloqasida moddiy munosabatlar etakchi rol o‘ynaydi. ularning o‘zagini ishlab chiqarish munosabatlari tashkil qiladi. aynan ishlab chiqarish munosabatlari, ijtimoiy tizim faoliyatini belgilovchi asos hisoblanadi; 2ijtimoiy-iqtisodiy formatsiya turli mamlakatlarda ular rivojlanishining muayyan bosqichida ijtimoiy hayotga xos bo‘lgan umumiy jihatlarni aks ettiradi. kapitalizmni o‘rganish va turli mamlakatlardagi moddiy va ma’naviy munosabatlarni taqqoslash …

5 / 5

tipi rivojlanish bosqichi, tarixiy davrni, bu ishlab chiqarish munosabatlarining rivojlanishi va o‘zgarishi esa jamiyat rivojlanishining mohiyatini belgilaydi, degan xulosaga kelingan.bu qoidalardan kelib chiqib, ijtimoiy-iqtisodiy formatsiya – bu jamiyatning muayyan tarixiy tipi, ishlab chiqarishning muayyan usuliga asoslangan va ijtimoiy taraqqiyot bosqichi sifatida amal qiladigan yaxlit ijtimoiy tizim, degan to‘xtamga kelish mumkin 7.jamiyatning falsafiy tahlili. falsafa, muayyan hodisalarning sabablari nimada, degan savolga javob topish vazifasini o‘z oldiga qo‘ymasa-da, tarix fanining metodologik asoslarini yaratadi, mazkur sabablarni aniqlashga nisbatan qanday yondashish kerak, degan savolga javob beradi. dunyoqarashga doir o‘z mo‘ljallariga tayanadi, ijtimoiy va gumanitar fanlarning kategoriyalar apparatini ishlab chiqishda ishtirok etadi. o‘z kategoriyalarining ijtimoiy mazmunini yoritar ekan, falsafa shunga asoslanib, muayyan-tarixiy jarayonlarni tahlil qilishni amalga oshiradi. tarix falsafasining muammolaridan biri bu tarixiy jarayonning birligi muammosi va tarixni davriylashtirish tamoyillarini belgilashdir. falsafaning vazifasi jamiyat hayotining asosiy negizlarini, uning tizim tashkil etadigan omillarini aniqlashdan iborat. tarix falsafasida dunyoqarashga doir mo‘ljallarining rang-barangligi bilan ajralib turadigan ko‘plab oqimlar …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jamiyat va tarix falsafasi"

204-guruh talabasi karimova nilufar 7-mavzu. tarixiy jarayonda jamiyatning madaniy va ma’naviy qadriyatlari. jamiyat va tarix falsafasi 204-guruh talabasi karimova nilufar 7-mavzu. tarixiy jarayonda jamiyatning madaniy va ma’naviy qadriyatlari. jamiyat va tarix falsafasi 1. jamiyat tushunchasi. 1. jamiyat hayoti juda faol bo‘lib, har bir xalq o‘zining alohida, betakror tarixiga ega. jamiyat hayotining barcha jarayonlari bir-biri bilan shu darajada uzviy bog‘liqki, ba’zan turli vaziyatlarda belgilovchi va belgilanuvchi jarayonlar o‘rin almashadi. tarixiy jarayonda tasodiflar va sub’ektiv omil ayniqsa, muhim rol o‘ynaydi. muayyan fanlardan farqli o‘laroq, falsafaning vazifasi tarixiy jarayonning umumiy jihatlarini o‘rganishdan iborat. falsafaning vazifasi jamiyat hayotining asosiy negizlarin...

This file contains 5 pages in DOC format (41.0 KB). To download "jamiyat va tarix falsafasi", click the Telegram button on the left.

Tags: jamiyat va tarix falsafasi DOC 5 pages Free download Telegram