алишер навоийнинг “мажолис ун-нафоис” асарида шоирлар таърифи

DOC 3 стр. 31,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (3 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 3
қ а й т а р д у н ё алишер навоийнинг “мажолис ун-нафоис” асарида шоирлар таърифи ғайрат исроилов ждпи магистранти тенги йўқ ижодкор, шеърият аҳлининг буюк ҳомийси алишер навоийнинг бой ва кўпёқлама ижодиётида “мажолис ун-нафоис” (“нафис таъблилар мажлиси”) алоҳида аҳамиятга эга. дарҳақиқат, “мажолис ун-нафоис” тазкирачиликда янги ва жуда қимматли асар сифатида вужудга келди ҳамда ўзбек тазкирачилигига асос бўлди. хўш, алишер навоий бу асарни нима мақсадда ёзди. асар муқаддимасида шоирнинг ўзи буни қуйидагича баён этади: “…бу хужаста замон ва фархунда даврон шуаро ва хуштаъблариким, султон соҳибқирон юмни давлатидин ва натижаи тарбиятиднн шеърнинг кўпрак услубида, батахсис ғазал таврида барчадин дилосороқ ва нишот афзороқдур, таркиби салосат ва латофатин бурунғиларга еткурадурлар ва маъни назокат ва ғаробатин улча шарти бор, бажо келтурадурлар, отлари ул жамоат зумрасида бўлмоқдин маҳрум ва сўзлари ул тартиб ва қоидада номаълум учун шикаста хотирға ва синуқ кунгулға андоқ келдиким, бир неча варақ битилгай ва бу аср шуароси била бу давр …
2 / 3
улолавий тартибларга таяниб жойлаштирган. “мажолис ун-нафоис” эътибор билан варақлаб чиқилар экан, ундаги саккиз бадиий мажлиснинг ҳар бирида ўқувчи кўз ўнгида турли-туман қисматлар, хилма-хил характерлар ва чегараланмаган имкониятга эга бўлган истеъдодлар олами пайдо бўлади. гарчи асарларда шоирлар, шеър ҳаваскорлари ва илм–фан намоёндаларидан 459 кишининг ижоди ҳақида мулоҳаза юритилса–да, ундаги бош қаҳрамон – муаллифнинг ўзи ва бош масала – шеъру шоирнинг тақдиридир. тазкиранинг 1–2– мажлисларда муаллифнинг салафлари – тазкира ёзилаётган вақтда ҳаёт бўлмаган шоирлар, 3–мажлисда ўзига замондош шоирлар ҳақида маълумотлар келтирилган. 5–6– мажлисларда хуросон, самарқанд, хоразм, қарши, бадахшон, қазвин, сова, кирмон, шероз ва бошқа жойлардан чиққан қалам аҳллари ҳақида; 7–мажлисда эса темурийлар сулоласига мансуб шоирлар ҳақида фикр юритилган. 8–мажлис султон ҳусайн бойқарога бағишланган. тазкирада шоирларнинг билим даражаси, ахлоқи, дунёқараши, меҳнатга муносабати каби хусусиятлари алоҳида кўрсатилган. ҳар бир шоирга берилган тасниф унинг ижодидан намуна келтириш билан асосланган. асарда бадиий ижод асоси ва моҳиятини белгиловчи назарий масалалар юзасидан ҳам фикр юритилган: мазмун ва шакл …
3 / 3
дурлар” (27-бет). демак, бу мажлисда мавлоно ёшлик чоғларида бўлса ҳам улар билан учрашиб, суҳбатлашиш бахтига муяссар бўлган ижодкорлар ҳақида ёзади. бу мажлисда мазкур асар ёзилгунига қадар вафот этган 91та шоир, улуғ инсонлар ҳақида хабар берилади. асарда бадиий ижод асоси ва моҳиятини белгиловчи назарий масалалар юзасидан ҳам фикр юритилган: мазмун ва шакл ҳақида фикрлар илгари сурилган, шоирлар ижодига баҳо беришда асарларнинг ғоявий мазмуни билан бирга бадиий маҳоратига ҳам эътибор қаратилган. хусусан, саккокий ҳақида шундай дейди: “мавлоно саккокий мовароуннаҳрдиндур: самарқанд аҳли анга кўп муътақиддурлар ва бағоят таърифин қилурлар. аммо фақир самарқандда эрканда муаррифларидин ҳар неча тафаҳҳус қилдимким, анинг натоижи табъидин бирор нима англайин, таъриф қилғонларича нима зоҳир бўлмади. барчадин қолсалар сўзлари будурким, мавлоно лутфийнинг барча яхши шеърларн анингдурким, ўғурлаб ўз отиға қилибдур. ул ерларда бу навъ ўхшаши йўқ, мазасиз мукобаралар гоҳи воқеъ бўлур. бори баъзиси таъриф қилибким ўқурлар, бу матлаъни анга иснод қилурким.” (58-бет). алишер навоийнинг “мажолис ун нафоис”да ёзганидан бўлак “хутбаи …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 3 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "алишер навоийнинг “мажолис ун-нафоис” асарида шоирлар таърифи"

қ а й т а р д у н ё алишер навоийнинг “мажолис ун-нафоис” асарида шоирлар таърифи ғайрат исроилов ждпи магистранти тенги йўқ ижодкор, шеърият аҳлининг буюк ҳомийси алишер навоийнинг бой ва кўпёқлама ижодиётида “мажолис ун-нафоис” (“нафис таъблилар мажлиси”) алоҳида аҳамиятга эга. дарҳақиқат, “мажолис ун-нафоис” тазкирачиликда янги ва жуда қимматли асар сифатида вужудга келди ҳамда ўзбек тазкирачилигига асос бўлди. хўш, алишер навоий бу асарни нима мақсадда ёзди. асар муқаддимасида шоирнинг ўзи буни қуйидагича баён этади: “…бу хужаста замон ва фархунда даврон шуаро ва хуштаъблариким, султон соҳибқирон юмни давлатидин ва натижаи тарбиятиднн шеърнинг кўпрак услубида, батахсис ғазал таврида барчадин дилосороқ ва нишот афзороқдур, таркиби салосат ва латофатин бурунғиларга еткурадурлар ва маъни ...

Этот файл содержит 3 стр. в формате DOC (31,5 КБ). Чтобы скачать "алишер навоийнинг “мажолис ун-нафоис” асарида шоирлар таърифи", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: алишер навоийнинг “мажолис ун-н… DOC 3 стр. Бесплатная загрузка Telegram