bozorni va iste’molchilarni o‘rganish

DOCX 10 стр. 23,3 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 10
bozorni va iste’molchilarni o‘rganish reja: 1. tovar bozori tushunchasi va tovar bozori turlari. 2. bozor kon’yukturasi va unga ta’sir qiluvchi omillar. 3. bozorni segmentlash va uning mohiyati. 4. iste’molchilarning guruhlanishi va ularning xulq-atvoriga ta’sir qiluvchi omillar. 1. tovar bozori tushunchasi va tovar bozori turlari. bozor (market) – keng ma’noda muomala sohasi bo’lib, tovar ayriboshlash munosabatlari va jarayonlari majmuidir.bunda tovar bilan oldi-sotdi munosabatlari tovar ishlab chiqarish, tovar ayriboshlash va pul muomalasi qonunlari asosida amalga oshadi. ko’pincha, marketingda bozor deganda ma’lum tarmoq tovarlariga ehtiyoj sezuvchi va uni qondirish imkoniyatiga ega bo’lgan potensial iste’molchilarning majmui tushuniladi. bozor ma’lum bir qiymatga ega bo’lgan turli xil ob’ektlar bo’yicha tashkil etilishi mumkin.msalan, iste’mol tovarlari bozori, qimmatli qog’ozlar bozori, mehnat bozori, kapital bozor va boshqalar shular jumlasidandir. iste’molchilarning turiga qarab iste’mol bozori va korxonalar (tashkilot) bozoriga bo’linadi. iste’mol bozori – bu tovarlarni va xizmatlarni o’zining shaxsiy ehtiyoji uchun sotib oladigan yakka shaxslar va oilalar majmuidan iborat bo’lib, …
2 / 10
i” ga bo’linadi. “sotuvchi bozori” – unda tovarga bo’lgan talab taklifdan oshib ketadi. bunday bozorda sotuvchi hukmronlik qiladi, xaridorning esa faol ishtirokchi bo’lishiga to’g’ri keladi. bunday holatda “pul tovar orqasigadan yuguradi”. “xaridor bozori” – bunday bozorday taklif talabdan ko’p shuning uchun xaridor (iste’molchilar) taklif etilayotgan tovarlar va xizmatlar orasidan hohlaganini tanlash imkoniyatiga ega. bunday bozorda xaridor xaridorlar ustunlikka ega bo’lib, ishlab chiqaruvchi va sotuvchilar bozorning eng faol ishtirokchilariga aylanadilar. bunday holatda “tovar pul orasida yuguriladi”. talab va taklifning miqdori va tarkibi jihatidan bir-biriga muvofiq kelishi “muvozanatli bozor” deb yuritiladi. muvozanatli bozorni ta’minlashning asosiy yo’llari quyidagilar hisoblanadi: ishlab chiqarishni talab ta’minlashning asosiy bozorni to’yintirish; etarli darajada mahsulot zahirasini barpo etish; xaridorgir mahsulotlar narxini oshirish va aksincha, talab uncha mavjud bo’lmagan mahsulotlar narxini pasaytirish va boshqalar. 2. bozor kon’yukturasi va unga ta’sir qiluvchi omillar. marketing faoliyatida bozorni o’rganishning asosiy elementlaridan biri bozor kon’yukturasini o’rganish bilan bog’liq bo’ladi. kon’yuktura deganda ma’lum omillarning ta’siri …
3 / 10
ullar talab qilinadi. bozor kon’yukturasini o’rganish mazmuni va tartibi firma tomonidan ko’zlangan maqsadga bog’liq bo’ladi va uch turga bo’linadi: konyuktura axborotnomasi, konyuktura tahlili va konyuutkra prognozi. konyuktura axborotnomasi – bu bozor konyukturasining hozirgi holati va uning asosiy xususiyatlarini aks ettiruvchi hujjatdir. bu konyukturasining hozirgi holati va uning asosiy xususiyatlarini aks ettiruvchi hujjatdir. bu konyukturani o’rganishning eng sodda shakli bo’lib, odatda savdo assortimentining maqbulligini baholash uchun foydalaniladi. konyuktura tahlili – konyukturani mavjud holatda keltirgan omillarning tahlilini o’z ichiga oladigan hujjat hisoblanadi. amalda tahlil bozor konyukturasining maxsus izlanishlarini aks ettiradi va omillarning ta’sir doirasini aniqlashga xizmat qiladi. konyuktura prognozi bozordagi holatni ma’lum davr ichida oldindan ko’rish va uning asosiy parametrlarini aniqlashni o’z ichiga oladi. bunda konyukturaga ta’sir o’tkazuvchi omillarning yaqin kelajakdagi xususiyatlarini aniqlashga e’tibor qaratiladi. shuni e’tiborga olish lozimki konyuktura tahlil va prognozida uning o’ziga emas, balki konyukturaga ta’sir qiluvchi omillarni ajratish maqsadga muvofiq bo’ladi. har qanday bozor konyukturasini belgilab beruvchi omillarni …
4 / 10
zirgi holati iqtisodiy siyosatning bir-ikki yil oldin bajarilgan harakatlarning mahsuli bo’lganligi sababli, makroiqtisodiy tahlil kamida ikki yillik muddatni qamrab olishi maqsadga muvofiq. keyingi bosqichi bozorni shakllantiruvchi sohaning tahliliga bag’ishlanadi. bunda quyidagi savollarga javob topish lozim bo’ladi:  sohaning iqtisodiyotdagi o’rni qanday?  soha texnologik jihatdan hayotiy qaysi bosqichida  sohaning rivojlanish sur’atlari qanday?  sohada qanday muammolar mavjud? bunday izlanish natijasida taklifning umum iqtisodiy imkoniyatlari ma’lum bo’ladi. shunisi e’tiborliki, makroiqtisodiy omillarning tahlili kompleks ravishda olib borilishi va olingan ma’lumotlar keng doiradagi kon’yuktura tahlilarda qo’llanilishi mumkin. shu sababli ko’pchilik davlatlardagi, shu jumladan o’zbekistonda bunday axborotlarni davlatning maxsus organlari va halqaro tashkilotlarni vakolatlari organlari tayyorlalab beradilar. masalan, bmt ning inson taraqqiyoti hisobotlari tasis dasturining iqtisodiy rivojlanish axborotnomalari, o’zbekiston respublikasi statistika qo’mitasi tahlilily axborotlari va hk. yuqorida sanab o’tilganidek, mikroiqtisodiy omillarga ushbu bozordagi talab, taklif, narx va raqobat kiradi. bozor konyukturasi tahlilida talabning barcha jihatlarini o’rganishga alohida e’tibor beriladi. jumladan: talabning geografik taqsimlanishi, …
5 / 10
ib beruvchi korxonalar ro’yxatini tuzish va ularning imkoniyatlarini o’rganishdan iborat bo’ladi. ishlab chiqaruvchilar tovarlarining assortimenti va etkazib berish muddatlari taklifning tarkibini aniqlashga yordam beradi. shundan so’ng bozor ishtirokchilaridagi tovar zahiralari tahlil qilinadi. zahiraning hajmi va tarkibi, qachon vujudga kelganligi, zahiraning almashib borish dinamikasi va boshqa ko’rsatkichlar taklifning talabga nisbatini aniqlashga xizmat qiladi. savdo tashkilotlarida yuritiladigan hisob tizimining ma’lumotlari, inventarizatsiya natijalari va maxsus izlanishlar tovar zahiralarini kompleks o’rganish asos bo’ladi. narxlarning bozor konyukturasidagi o’rni va ularning shakllanish xususiyatlarini hisobga olgan holda narx tahliliga katta e’tibor beriladi. narxlarni o’rganishda quyidagilar tahlil ob’ekti sifatida olinadi: narxlarning barqarorligi tovar assortimenti doirasida narxlarning o’zgarish darajasi, sotuv tomonidan narxlar bo’yicha o’zgaruvchan tizimlarni qo’llash, mavsumiy narxlarning qo’llanilishi va boshqalar. narx bozor konyukturasiga ta’sir qiluvchi eng murakkab omil hisoblanadi. uning o’ziga ham bir qancha omillar ta’sir ko’satadi. shu sababli narx tahlilida nafaqat xujjatlarni tekshirish usuli, balki maxsus usullar ham keng qo’llaniladi. mikroiqtisodiy omillardan yana biri shu bozordagi raqobatdir. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 10 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "bozorni va iste’molchilarni o‘rganish"

bozorni va iste’molchilarni o‘rganish reja: 1. tovar bozori tushunchasi va tovar bozori turlari. 2. bozor kon’yukturasi va unga ta’sir qiluvchi omillar. 3. bozorni segmentlash va uning mohiyati. 4. iste’molchilarning guruhlanishi va ularning xulq-atvoriga ta’sir qiluvchi omillar. 1. tovar bozori tushunchasi va tovar bozori turlari. bozor (market) – keng ma’noda muomala sohasi bo’lib, tovar ayriboshlash munosabatlari va jarayonlari majmuidir.bunda tovar bilan oldi-sotdi munosabatlari tovar ishlab chiqarish, tovar ayriboshlash va pul muomalasi qonunlari asosida amalga oshadi. ko’pincha, marketingda bozor deganda ma’lum tarmoq tovarlariga ehtiyoj sezuvchi va uni qondirish imkoniyatiga ega bo’lgan potensial iste’molchilarning majmui tushuniladi. bozor ma’lum bir qiymatga ega bo’lgan turli xil ...

Этот файл содержит 10 стр. в формате DOCX (23,3 КБ). Чтобы скачать "bozorni va iste’molchilarni o‘rganish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: bozorni va iste’molchilarni o‘r… DOCX 10 стр. Бесплатная загрузка Telegram