imloviy savodxonlik metodikasi

DOC 5 pages 76.0 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 76.0 KB

File type DOC

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

mavzu: maktab o‘quvchilarining imloviy savodxonligi reja: 1.orfografik malakalarni shakllantirish 2.boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining savodxonligini oshirish 3.orfografik malakalarni shakllantirishda yozma ishlarning ahamiyati adabiyotlar: 1.nurmonov а va boshqalar. hozirgi o‘zbek adabiy tili. t.: “ilm ziyo”, 2013. 2.jamolxonov h. hozirgi o‘zbek adabiy tili. t.: “talqin”, 2005. 3.hamroyev m.a. ona tili. toshkent, 2007. 1.orfografik malakalarni shakllantirish o'qituvchi imloviy malakaning psixologik tabiatidan kelib chiqib, kichik yoshdagi o'quvchilarda imloga oid malakani shakllantirish ustida ishlash metodikasini belgilaydi. imloviy malaka maxsus nutq malakasidir. to'g'ri yozuv - maxsus nutq faoliyati; yozuv ham murakkab harakat bo'lib, uning asosida nutq yotadi. imloviy malaka nutq faoliyatining komponenti sifatida gapni sintaktik jihatdan to'g'ri tuzish, so'zni uslubiy aniq qo'llasfmi ham o'z ichiga oladi. imloviy malaka murakkab malaka bo'lib, uzoq davom etadigan mashqlar jarayonida yaratiladi va so'zni fonetik tomondan tahlil qilish. uning morfemik tarkibini aniqlash ko'nikmasi kabilarga asoslanadl psixologiya malakani avtomatik harakat, ya'ni mashqlar natijasida asta-sekin avtomatlashgan ongli harakat deb belgilaydi. avtomatla-shish o'rganilgan imlo qoidasining oson …

2 / 5

rakkab harakat sifatida.ongli jarayonligicha qoladi. 1 to'g'ri yozuv malakasining shakllanishi uchun o'quvchidan fikr-|lash faoliyati talab etiladi. biror to'g'ri yozuv hodisasini o'zlashtirish uchun o'quv va yodda saqlashgina emas, balki analiz va sintez tatbiq etiladi. bunda grammatik va imloviy hodisalarning o'xshash va farqli tomonlarini aniqlash uchun taqqoslash usulidan foydalanish hamda so'z va so'z shakllarini ma'lum grammatik yoki grafik guruhlarga ajratish, muayyan tizimga solish, tushuntirish va isbotlash mashqlaridan foydalanish muhim o'rin tutadi. shunday qilib, orfografiyani o'rgatishda, grammatikani o'rgatish kabi, o'quvchilarning analitik-sintetik faoliyatini asta takomillashtira borish talab etiladi. 2.boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining savodxonligini oshirish o'quvchilarda to'g'ri yozuv malakasini shakllantirish grammatik nazariyani va imlo qoi-dasini o'zlashtirishga asoslanadi. imlo qoidaiari bir so'znigina emas, balki umumiylik mavjud bo'lgan butun so'zlar guruhining yozilishini tartibga soladi. bu xususiyati bilan u qoida xat yozuvchini har bir so'zni yodda saqlash, xotirlashdan qutqaradi va qoidaga amal qilib, belgilangan me'yorga muvofiq butun so'zlar guruhini yozish imkonini yaratadi. imlo qoidasi grammatik umumiylik asosida birlashgan so'zlarning …

3 / 5

ta'minlaydi. imlo qoidasi bevosita grammatik nazariya elemcnllaridan so'ng o'rganiladi. masalan, otlarning kelishiklar bilan turlanishi o'rganilgach, kelishik qo'shimchalarining yozilishi haqidagi ko'nikma shakllantiriladi. „sifat" mavzusini o'rganish -roq qo'shimchasining va qip-qizit, yum-yumaloq kabi sifatlarning yozilishiga, „fe'l" mavzusini o'rganish bo'lishsizlik (-ma) va o'tgan zamon (-di) qo'shimchalarining yozilishiga zamin yaratadi. imlo qoidalarini o'rgatishga bunday yondashish boshlang'ich sinflarda barcha orfografik materiallarni o'rganishda lipik hisoblanadi. imlo qoidaiari ustida ishlash - murakkab jarayon, qoidaning mohiyatini ochish, o'quvchilarning qoida ifodasini o'rgamb olishlari, qoidani yozuv tajribasiga tatbiq etish uning asosiy komponentlari hisoblanadi. qoida mohiyatini ochish qoida so'zning qaysi qismini, qaysi so'z turkumi yoki grammatik shaklni yozishni boshqarishini, bunda qaysi belgilar yetakchi ekanini tushuntirish demakdir. o'quvchilarni qoida bilan tanishtirish uchun material tanlashda o'qituvchi bu yetakchi belgilarni albatta hisobga oladi. qoida ifodasi ustida darslik bo'yicha ishlanadi. bunda o'quvchilarning qoida tarkibini anglab yetishlari ahamiyatlidir. shuning uchun darslikdagi qoida qismlarga bo'linadi (aslida o'quvchilar bu vazifani mashq jarayonidayoq bajarib qo'yadilar). o'quvchilar o'rganilgan qoidaga misol aytish …

4 / 5

ki bolalar aniq material bilan ishlaydilar va uni tahlil qilish vaqtida qoidaning muhim qismlarini ajratadilar, qoidani ongli o'zlashtiradilar. nimanidir, masalan, so'zlarning talaffuzi va yozilishini, so'z turkumlarini, so'z qismlarini bir-biriga taqqoslash o'quvchilarning aqliy faol-ligini oshiradi. bunda yana qoidaning ajratilgan belgisini aniq yozib ko'rsatish ham ahamiyatli hisoblanadi. qoidada aks ettirilgan muhim fikrni ajratishga o'qituvchining savollari yordam beradi. bu savollar, o'z navbatida, qoidani shakllantirish rejasi ham hisoblanadi. qoida ustida jamoa bo'lib ishlash bilan birga, darslikdan foydalanib, mustaqii ishlash usuli ni qo'llash ham mumkin. yangi qoidani o'zlashtirishda o'rganilgan bilimlarga suyani-ladi. buning uchun yangi qoida ilgari o'rganilgan qoidalar bilan bog'lanadi. bunda qarshi qo'yish yoki taqqoslash usulidan foydalaniladi va o'xshash tomonlari aniqlanadi. masalan, tushum kelishigi qo'shimchasining yozilishini o'zlashtirishda u ilgari o'rganilgan qaratqich kelishigi qo'shimchasining yozilishi bilan taqqoslanadi va tushum kelishigi qo'shimchasi otning fe'l tomonidan boshqarilishini bildirishi aniqlanadi. qoidani bilib olish o'quvchilarda u haqdagi aniq tasawurning mav-judligiga bog'liq. qoida asosida hosil bo'lgan aniq tasavvur so'zlarda ifodalanadi. shuning …

5 / 5

2) ko'chirib yozuv: 3) diktantlar; 4) leksik-grammatik tahlil; 5) bayonlar kiradi. grammatik-orfografik va leksik-orfografik tahlilda orfografiyaning grammatika va leksika bilan bog'lanishi, ko'chirib yozuv va diktantda o'quvchilar faoliyatini belgilaydigan omillar, xususan, ko'chirib yozuvda ko'z va qo'l harakati uquvi, diktantda eshituv uquvi hisobga olinadi. ko'chirib yozuv ko'rib idrok qilingan so'z, gap va matnni yozma shaklda ifodalashdir. boshlang'ich sinflarda husnixat va imlo qoidalariga rioya qilib, tuzatishlatga yo'l qo'ymay va tartibli, harflarni tushirib qoldirmay, o'rnini almashtirmay, tinish belgilarini to'g'ri qo'llab ko'chirib yozuv ko'nikmasi shakllantirilishi kerak. o'quvchilarda bu ko'nikmani hosil qilish maqsadida o'qituvchi alifbe davridan boshlab ularga ko'chirib yozuvni izchillik bilan o'rgatib boradi. o'quvchilarda ko'chirib yozuv ko'nikmasini shakllantirishga oid asosiy qoidalarga quyidagilar kiradi: 1. ko'chirib yozishdan oldin ko'chirib yozadiganingni yaxlit o'qib chiq. 2. har bir gapdagi so'zlarni bo'g'inlarga ajrat va ichda bo'g'inlab aytib, yoz. 3. ko'chirib yozganingni asliga solishtir va xatolaringni to'g'rila ko'chirib yozuv uchun so'z, alohida gap va kichik matnlardan foydalaniladi. o'qituvchining qo'ygan maqsadiga …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "imloviy savodxonlik metodikasi"

mavzu: maktab o‘quvchilarining imloviy savodxonligi reja: 1.orfografik malakalarni shakllantirish 2.boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining savodxonligini oshirish 3.orfografik malakalarni shakllantirishda yozma ishlarning ahamiyati adabiyotlar: 1.nurmonov а va boshqalar. hozirgi o‘zbek adabiy tili. t.: “ilm ziyo”, 2013. 2.jamolxonov h. hozirgi o‘zbek adabiy tili. t.: “talqin”, 2005. 3.hamroyev m.a. ona tili. toshkent, 2007. 1.orfografik malakalarni shakllantirish o'qituvchi imloviy malakaning psixologik tabiatidan kelib chiqib, kichik yoshdagi o'quvchilarda imloga oid malakani shakllantirish ustida ishlash metodikasini belgilaydi. imloviy malaka maxsus nutq malakasidir. to'g'ri yozuv - maxsus nutq faoliyati; yozuv ham murakkab harakat bo'lib, uning asosida nutq yotadi. imloviy malaka nutq faol...

This file contains 5 pages in DOC format (76.0 KB). To download "imloviy savodxonlik metodikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: imloviy savodxonlik metodikasi DOC 5 pages Free download Telegram