madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari

DOCX 12 pages 48.3 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 48.3 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

1-mavzu: madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari. reja : 1.madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari. madaniy taraqqiyotning asosiy qonuniyatlari. 2. madaniyatning funktsiyalari. madaniy taraqqiyot va manaviy meros. 3.madaniyatning asosiy turlari – moddiy va ma’naviy madaniyat, ularning o‘zaro bog‘liqligi. 4.madaniy taraqqiyot va sivilizatsiya – tarixiy davrlar uyg‘unligi. 5.hozirgi o’zbekistonda madaniyatshunoslik fani oldidagi yang vazifalar. tayanch tushunchalar: madaniyat, moddiy va ma’naviy madaniyat, madaniyat nazariyasi va tarixi, umuminsoniy va milliy-madaniy qadriyatlar, madaniy meros, vorislik, milliy-madaniy o‘ziga xoslik, milliy-madaniy tiklanish. 1.1. madaniyatshunoslik fanining maqsadi va vazifasi har bir fan asoslarini o‘rganish, uning predmeti va obyektini aniqlashdan boshlanadi. madaniyatshunoslik fani madaniy jarayonlarning nazariy asoslarini qadimiy davrdan tortib hozirgi kunga qadar insoniyat tomonidan ijtimoiy-tarixiy amaliyot davomida yaratilgan va yaratilayotgan moddiy va ma’naviy obyektlar, madaniy jarayonlar va ularning natijalarini, madaniy meros yodgorliklarini o‘rganadi. madaniyatshunoslik fanining predmetini inson faoliyati, insoniyat tomonidan yaratilgan moddiy va ma’naviy qadriyatlar, sivilizatsiyalarning kelib chiqishi va rivojlanishi, madaniyatlararo muloqot kabi dolzarb masalalar tashkil etadi. …

2 / 12

itoyliklarga» o‘xshab milliardlarni tashkil etadi, ayrimlari esa «taraka» xalqiga (keniya) o‘xshab yuzlab kishini tashkil etadi. olimlarimiz yer yuzida qancha odam yashayotganini hisoblashgan bo‘lsada, lekin hozirgacha qancha xalq, elat, urug‘lar yashayotgani aniqlanmagan. ular har хil tillarda so‘zlashadilar va har biri o‘zining boy tarixi va madaniyatiga ega. aniqlanishicha, bu xalq va elatlar bir yarim mingdan ortiqroq. har bir xalqning tarixi va madaniyati umuminsoniy madaniyat bilan chanbarchas bog‘liq. madaniyatshunoslik - bu tarixiy fan, boshqa fanlar – tarix, sotsiologiya, etnografiya kabi kishilik jamiyatining aniq bir sohasi bo‘lmish madaniyatning rivojlanishi to‘g‘risida bahs yuritadi. madaniyatshunoslik fanining tadqiqot obyekti dunyo xalqlarining ko‘p asrlik madaniy hayoti, uning o‘ziga xos jihatlari, sharq va g‘arb madaniyatining taraqqiyot bosqichlari, o‘ziga xos xususiyatlari va mushtarakligini, milliy va mintaqaviy madaniyatning jahon madaniyati ravnaqiga ta’sirini, madaniyatlararo muloqot muammolari va ularning insoniyat hayotidagi rolini o‘rganishdan iborat. inson qay darajada madaniyatni yaratsa, shu darajada madaniyat ham insonni shakllantiradi. har bir xalq o‘zining takrorlanmas madaniyatiga ega, bu …

3 / 12

y sevsa, «begonalarning» tarixi va madaniyatiga ham hurmat bilan qarab, unga mehr-muhabbat tuyg‘usi bilan yondoshishi hamda «o‘zgalar» o‘tmish madaniyatining qadriga yetishi, ongli ravishda insoniyat madaniy merosini saqlashga intilishi lozim. insonda ijodkorlikni rivojlantirish madaniy ijodkorlikning bir turi sifatida ham xizmat qilish kerak. chunki har bir kishi madaniyat yodgorliklari va namoyondalari bilan faqatgina tanishib qolmasdan, balki ularni tushunishlari, ularga baho berishlari lozim. har bir fan singari madaniyatshunoslik ham o‘zining keng ko‘lamli o‘rganish manbalariga ega. birinchidan, saqlanib qolgan tarixiy obidalar, yodgorliklar va ularning arxeologlar tomonidan izohlab berilishi. arxeologiyada – madaniy qatlam degan tushuncha bor. bu inson faoliyatining izlari (qadimiy inshootlar, qurilish va xo‘jalik faoliyati qoldiqlari va h.k) saqlangan yer qatlami. arxeologik qazilmalar g‘oyat qimmatli bilim manbalaridir. ikkinchidan, u yoki bu tarixiy voqea va hodisalar to‘g‘risidagi xalq o‘rtasida saqlanib kelayotgan og‘zaki manbalar, xalq og‘zaki ijodi. uchinchidan, dunyoning turli mamlakatlarda muzey va kutubxonalarda saqlanib kelayotgan nodir qo‘lyozma asarlar, shoirlar, tarixchilar, yozuvchilar, olim-u-ulamolarning qoldirgan asarlari. to‘rtinchidan, …

4 / 12

di, inson ayni paytda jamiyat ma’naviy-madaniy hayotini ham yuksaltirishga erishmog‘i zarur bo‘ladi. «ma’naviyat yo‘q joyda, – deb ta’kidlaydi prezident islom karimov, – hech qachon baxt-saodat bo‘lmaydi». ( 15 )xulosa qilib aytganda, madaniyatshunoslik fanining predmeti, uning tadqiqot obyekti insoniyatning asrlar davomidagi madaniy faoliyatini, jahon xalqlarining madaniy taraqqiyot yutuqlarini, ularning rang-barangligi va ma’no-mazmunini, madaniyatlararo muloqot masalalarini qamrab oladi. 1.2. madaniyatshunoslik fanining ilmiy-nazariy va metodologik asoslari. “madaniyat” tushunchasi va uning mohiyati madaniyatshunoslik fani tadqiqot olib borishda bir qator metodologik tamoyillarga tayanadi. dialektik metod madaniyatshunoslikning muhim metodi bo‘lib, insoniyatning madaniy hayotini, ming yillar davomida insonlar yaratgan moddiy va ma’naviy yutuqlarni yaxlit, umumiy va o‘zaro bog‘liq holda o‘rganishga imkon beradi. dialektik metod biron-bir mamlakat yoki mintaqada kechgan madaniy jarayonni, jumladan, o‘zbekiston xalqining asrlar davomida shakllangan madaniyatini jahon xalqlari madaniyati rivoji bilan uzviy bog‘liq holda o‘rganish, tadqiq qilishga ko‘maklashadi va madaniy taraqqiyotga xos umumiy qonuniyatlarini ochishga imkon beradi. madaniyatshunoslik fani o‘z tadqiqotlarida tarixiylik metodiga asoslanadi. tarixiylik …

5 / 12

iya, adabiyot, san’at va hokazo bo‘laklar orqali butun jamiyat taraqqiyoti to‘g‘risida umumlashtirilgan xulosalar chiqarishga, jamiyat taraqqiyoti orqali esa madaniyat tarkibiga kiruvchi bo‘laklarni tahlil qilishga imkon beradi. madaniyat barcha mamlakatlarda bir tekisda rivojlanuvchi jarayon emas. turli xalqlarning turmush tarzi, mentaliteti, madaniy ongi, tili, tafakkuri bir-biridan farq qilishi tabiiy. shu sababdan tadqiqotchi ularni bir-biriga qarama-qarshi qo‘ymasdan tahlil qilishi, ma’no-mazmunining mag‘ziga tushunib yetishga intilmog‘i lozim. ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy munosabatlar ta’sirida madaniyat taraqqiyotida inqirozli yoki sakrash holatlari ham yuz berib turadi. bunday holatlarni tahlil qilishda iqtisodiy, sotsiologik, statistik va bilishning boshqa ilmiy metodlaridan ham foydalaniladi. madaniyatshunoslik fani o‘z predmetini o‘rganishda tadqiqotchidan o‘z idroki, ichki sezgilari bilan his qilish orqali haqiqatni anig’lashni ham talab qiladi. bu tamoyil turli xil madaniyat sohalariga chuqurroq kirishga, dalil-u ashyolar yordamida isbotlarsiz bevosita ichki sezgilar, mushohada orqali haqiqatni bilish imkonini beradi. shuningdek, madaniyatshunoslikda madaniyatning moddiy va ma’naviy unsurlarini talqin qilish, turli davrlarga xos yozuv matnlarini sharhlash, izohlab berish, tushuntirish (germenevtika) usulidan …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari"

1-mavzu: madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari. reja : 1.madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari. madaniy taraqqiyotning asosiy qonuniyatlari. 2. madaniyatning funktsiyalari. madaniy taraqqiyot va manaviy meros. 3.madaniyatning asosiy turlari – moddiy va ma’naviy madaniyat, ularning o‘zaro bog‘liqligi. 4.madaniy taraqqiyot va sivilizatsiya – tarixiy davrlar uyg‘unligi. 5.hozirgi o’zbekistonda madaniyatshunoslik fani oldidagi yang vazifalar. tayanch tushunchalar: madaniyat, moddiy va ma’naviy madaniyat, madaniyat nazariyasi va tarixi, umuminsoniy va milliy-madaniy qadriyatlar, madaniy meros, vorislik, milliy-madaniy o‘ziga xoslik, milliy-madaniy tiklanish. 1.1. madaniyatshunoslik fanining maqsadi va vazifasi har bir fan asoslarini o‘rganish, uning pre...

This file contains 12 pages in DOCX format (48.3 KB). To download "madaniyatshunoslik fanining predmeti, maqsad va vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: madaniyatshunoslik fanining pre… DOCX 12 pages Free download Telegram