6-ma’ruza. qon va qon aylanish tizimining yosh xususiyatlari va gigiyenasi

DOCX 9 pages 48,1 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklash

Hajmi 48,1 KB

Fayl turi DOCX

Pages 9

Updated Dek 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

6-ma’ruza. qon va qon aylanish tizimining yosh xususiyatlari va gigiyenasi reja: 1. qonning ahamyati. 2. qonning tarkibi, vazifalari va yosh xususiyatlari. 3. qon aylanish sistemasining ahamiyati. 4. yurakning funktsiyalari va yosh xususiyatlari. 5. puls va qon bosimi, ularning yosh xususiyatlari. tayanch tushunchalar: qon, limfa, eritrotsit, leykotsit, trombotsit, qon deposi, muhit, vorsinka", plazma, gemoglabin, soe, immunitet, o`pka, gazlar almashinuvi, hiqildoq, traxeya, bronxlar, al'violla, ventilyatsiya. qonning ahamiyati. qon odam organizmda muhim ahamiyatga ega bo`lib quyidagi funksiyalarni bajaradi: 1. qonning nafas olish funksiyasi. qon o'pkadan kislorodni qabul qilib, hujayra va to'qimalarga olib boradi. hujayralarda moddalar almashinuvi natijasida hosil bo'lgan karbonat angidrid gazini nafas olish organlariga yetkazadi. 2. qonning transport (tashuvchanlik) funksiyasi. me`daichaklarda hazm bo'lgan oziq moddalar qon va limfatomirlariga so'rilib, qon orqali hujayralarga yetkaziladi. hujayralarda moddalar almashinuvi natijasida hosil bo'lgan qoldiq (zaharli) moddalarni ayirish organlariga yetkazib beradi. 3. qon barcha to'qima va organlar funksiyasining gumorol yo'l bilan boshqarilishida ishtirok etadi. endokrin bezlarda sintez …

2 / 9

ida dastlabki yurak va qon tomirlari shakllana boshlaydi. embrionning uchunchi oyiga kelib asosiy qon hosil qiluvchi organlar jigar va taloq ishlay boshlaydi. bola 4 oylik bo`lganda suyaklardan ya'ni naysimon, yassi, qovurg`alar, to`sh hamda umurtqa suyaklarining ko`mik qismidan qon ishlab chiqarila boshlaydi. qon odamning yoshiga qarab o'zgarib turadi, ayniqsa 1 yoshgacha qon o'z xususiyatiga ko'ra katta odmnikidan farq qiladi. moddalar almashinuvi, qon yaratuvchi organlarning tuzilishi va funksiyasi, qon aylanishi yoshga xos xususiyatlarga bog'liq bo'ladi. bola qancha yosh bo'lsa, moddalar almashinuvi shuncha kuchli bo'ladi. yangi tug'ilgan bolaning har kilogramm vazniga 150 sm3 , go'dak bolada 110 sm3 , 7 yoshdan 12 yoshgacha 70 sm3 , 15 yoshdan boshlab esa 65 sm3, qon to'g'ri keladi. yangi tug'ilgan bolada qon tana umuiy vaznining 15% ni, 1 yoshda 11%ni, 6 yoshdan 14 yoshgacha 9 % ni, katta odamda esa 7 % ni tashkil etadi. o'g'il bolada va katta yoshli kishida qon miqdori qizlar va ayollardagiga …

3 / 9

arkibida oqsillar, yog`'lar, uglevodlar, mineral tuzlar, garmonlar, fermentlar, antitelalar va erigan holdagi gazlar bo'ladi. bola tug`ilganida qon plazmasida oqsil miqdori katta odamlarnikidan kam, ya'ni 5,5 – 6,5 %, osh tuzi va qandning miqdori ham nisbatan kam bo`lib, 6 yoshda katta odamlarniki bilan tenglashadi. katta odamlarda qon plazma tarkibida 90-92% suv, 7-8% oqsillar, 0,9% tuz, 0,1% glyukoza, 0,8% yog`'lar bo'ladi. qonning shaklli elementlariga eritrositlar, leykositlar, trombositlar kiradi. eritrositlar. qizil qon tanachalari bo`lib, ularning ko`pchilligi ya'ni 85-90 % qonga rang beruvchi gemoglabin hosil qiladi. uning diametri 7-8 mikron, qalinligi 2,5 mikronga teng bo`lib, yangi tug`ilgan bolalar qonida eritrotsitlar katta odamlarnikiga nisbatan ancha ko`proq ya'ni 1mm3 qonida o`rtacha 4,5-7,5 mln eritrotsit bo`ladi. katta yoshdagi erkaklarda 1mm3 qonida 4,5-5 mln, ayollarda esa 4-4,5 mln dona eritrotsit bo`ladi. butun organizmda 25 trilion eritrotsit bo`ladi. yangi tug'ilgan bolalarda eritrotsit tarkibidagi gemoglobin miqdori 110-114%, bo`lib 100 gr qonda 17-25 g gemoglabin bo'ladi. bola katta bo'lgan sari gemoglobin …

4 / 9

ida ichki nafas olish sodir bo`ladi. eritrotsitlar va ular tarkibidagi gemoglabinnng hosil bo`lishi va soni normal miqdolrda bo`lishi odamning sog`ligiga, ovqatlanishiga, jismoniy mashqlar bilan shug`ullanishiga va boshqalarga bog`liq bo`ladi. eritrotsitlar suyaklarning ko`mik qismida hosil bo`lib, 120 kun yashaydi. so`ngra ular jiga rva toloqda parchalanib, suyak ko`migida hosil bo`layotgan eritrotsitlar uchun oziq bo`lib sarflanadi. eritrotsitlarning asosiy vazifasi, ular nafas organlaridan (o`pkadan) organizm to`qimalariga kislorod tashish va organizmda tuz va suv muvozanatini ushlash vazifasini bajaradi. bolalar va o'smirlarda kamqonlik va uning oldini olish. kamqonlik-bu eritrositlarning soni va ular tarkibidagi gemoglobin miqdorining kamayishidir. kamqonlikda bolalar va o'smirlarda bosh og'rig'i, bosh aylanishi, ko'z oldining qorong'ilashishi, o'qish va ish qobiliyatining pasayishi kuzatiladi. kamqonlikda organizm holsizlanib, turli kasalliklarga tez beriluvchan bo'lib qoladi. kamqonlikning oldini olish uchun kun tartibiga rioya qilish, ratsional ovqatlanish, ovqat tarkibida oqsil, temir moddalari, darmondorilar yetarli miqdorda bo'lishi, jismoniy mashqlar bilan muntazam shug'ullanish, ochiq havodan nafas olish, ko'proq tabiat qo'ynida bo'lish kerak. leykotsitlar …

5 / 9

leykotsitlar va 3) monotsitlar. donador leykotsitlar o`z navbatida 3 gruppaga bo`linadi: neytrofillar, eozanafillar va bazafillar. kichik yoshli bolalarda leykotsitlardan limfotsitlarning protsent miqdori ortiq bo`ladi. leykotsitlarning ko`rsatilgan miqdordan ortib ketishi leykotsitoz deb atalsa, miqdordan kamayib ketishi leykopeniya deyiladi. leykotsitlarning vazifasi organizmni turli mikroblardan himoya qilish immunitet faoliyatini oshiradi. leykotsitlarning yod moddalarni yutish xususiyatini i.i.mechnikov fagotsitoz deb atagan. immunitet. odam organizmining antitila va antitoksinlar ishlab chiqarish ular orqali yuqumli kasalliklarni qo`zg`atuvchi mikroblarga qarshi kurashish, o`zini himoya qilish xususiyati immunitet deb ataladi. immunitet 2 xil, ya'ni tug`ma va ortirilgan bo`ladi. tug`ma immunitet onadan bolaga o`tadi. lekin u doimiy bo`lmaydi va bolaning birinchi yoshidayoq o`z kuchini yo`qotadi. odamning hayoti davomida ortirilgan, ya'ni uning o`z organizmida ishlab chiqarilgan immunitet (antitela va antitoksinlar) o`z navbatida 2 xil bo`ladi: tabiiy va suniy immunitet. tabiiy immunitet odam biror yuqumli kasallik bilan kasallanib tuzalishi natijasida hosil bo`ladi va bir umr saqlanadi. qizamiq, chechak, tenki, bug'ma, ko'k yo'tal va boshqalarda …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "6-ma’ruza. qon va qon aylanish tizimining yosh xususiyatlari va gigiyenasi"

6-ma’ruza. qon va qon aylanish tizimining yosh xususiyatlari va gigiyenasi reja: 1. qonning ahamyati. 2. qonning tarkibi, vazifalari va yosh xususiyatlari. 3. qon aylanish sistemasining ahamiyati. 4. yurakning funktsiyalari va yosh xususiyatlari. 5. puls va qon bosimi, ularning yosh xususiyatlari. tayanch tushunchalar: qon, limfa, eritrotsit, leykotsit, trombotsit, qon deposi, muhit, vorsinka", plazma, gemoglabin, soe, immunitet, o`pka, gazlar almashinuvi, hiqildoq, traxeya, bronxlar, al'violla, ventilyatsiya. qonning ahamiyati. qon odam organizmda muhim ahamiyatga ega bo`lib quyidagi funksiyalarni bajaradi: 1. qonning nafas olish funksiyasi. qon o'pkadan kislorodni qabul qilib, hujayra va to'qimalarga olib boradi. hujayralarda moddalar almashinuvi natijasida hosil bo'lgan karbonat angidri...

This file contains 9 pages in DOCX format (48,1 KB). To download "6-ma’ruza. qon va qon aylanish tizimining yosh xususiyatlari va gigiyenasi", click the Telegram button on the left.

Tags: 6-ma’ruza. qon va qon aylanish … DOCX 9 pages Free download Telegram