iqtisodchilar uchun matematika (darslik)

PDF 304 pages 4.9 MB Free download

304 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.9 MB

File type PDF

Pages 304

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 304

0 ‘zbekist0n respublikasi oliy va 0 ‘rta maxsus ta'lim vazirligi toshkent davlat iqtisodiyot universiteti sh. sharahmetov, a. naimjonov iqtisodchilar uchun matematika (darslik) 0 ‘zbekiston respublikasi oliy o‘quv yurtlararo ilmiy—uslubiy birlashmalar faoliyatini muvofiqlashtiruvchi kengash tomonidan darslik sifatida tavsiya etilgan toshkent - 2007 sharahmetov sh., naimjonov a. iqtisodchilar uchun matematika (darslik). - т.: «fan va texnologiya», 2007. - 304 b. mas’ul muharrir: prof. g‘anixo‘jaev r.n. (uzmu). taqrizchilar: dots. zoxirov m. (uzmu), prof. roziqov 0 ‘.a. (uzfa matematika instituti), qurbonov o.t. (tdiu). darslik 0 ‘zbekiston respublikasi davlat ta'lim standartlari asosida yozilgan bo‘lib, unda oliy matematikaning chiziqli algebra, analitik geometriya va mate matik tahlil bo'limlari yoritilgan. matematik tushunchalaming iqtisodiy talqini va tadbiqlari keltirilgan. kitob bakalavriatning barcha iqtisod yo‘nalishlari talabalari uchun momjal- langan. шарахметов 111., наимжонов а. математика для экономистов (учебник). т.: «fan va texnologiya», 2007. - 304 с. ответственный редактор: проф. ганиходжаев р.н. (нуу). рецензенты: доцент зохиров м. (нуу), проф. розиков у.а. (ануз институт …

2 / 304

geometry and mathematical analysis. it is recommended for students specializing in all fields of economics. isbn 978-9943-10-020-6 © «fat n л texnologiya» nashriyoti, 2007 y. jahon ta'lim tizimida matematika fanidan ma'lum bir soha (xususan ijtimoiy gumanitar, iqtisod sohalari) talabalari uchun maxsus darslik yaratish yangilik emas. bunday darsliklaming o‘ziga xosligi shundan iboratki: bir tomondan matematika — matematika ligicha qolib- fundamental fan sifatida matematik tushunchalar, aksiomalar, teoremalaming uzviy bog‘lanishda mantiqiy izchilligida qat’iy bayon qilinishi zarur. talabalarda mantiqiy, algoritmik, abstrakt fikrlashlarning sintezi bo‘lgan-matematik fikrlashni shakllanti- rishga xizmat qilishi kerak. ikkinchi tomondan konkret sohaning talab va ehtiyojlaridan kelib chiqib, uning o'ziga xos jihatlarini aks ettirishi lozim. masalaning bu ikki tomoni ma'lum mutanosiblikda shunday uyg‘unlashuvi kerakki, natijada kurs ma'lum sohaning konkret masalalarini yechishga retseptlar beruvchi qo'llanma yoki tala balarda matematika faqat hisoblashlami (ikki nuqta orasidagi ma- sofani, determinantni, limitni, hosila yoki integralni hisoblashni) o‘rganadigan fan degan tushunchani hosil qilmasligi kerak. mana shu printsipdan kelib chiqib, …

3 / 304

$tahlil. birinchi bobda dast labki tushunchalar: model, modellashtirish, to‘plam, funktsiya tushunchasi va matematik belgilar (kvantorlar) keltirildi. ma’ium tushuncha va isbotlar noan’anaviy taizda yoritiidi. ko‘p hollarda matematik tushunchalaming iqtisodiy talqini va tatbiqlari berildi (mavjud darsliklarda asosan fizik-mexanik talqinlar va tatbiqlar keltirilgan). masalan: f(t) - t vaqtda ishlab chiqarilgan mahsulot hajmi bo'lsa, ^^ -+ , ( t , t + at) oraliqdagi o‘rtacha ish sama- а/ radorligini aniqlaydi. tushunarliki, bu holda xosila - /'( /) -t vaqtdagi ish sama- radorligini ifodalaydi. aksincha korxonaning ish samarodorligi f ( t ) , t e ( a , b ) ь funktsiya orqali ifodalansa, ravshanki ^f{t)dt - (a , b ) oraliqda о korxonaning ishlab chiqargan mahsuloti hajmini aniqlaydi. kitob yoqorida keltirilgan jihatlari bilan hozir respublikam- izda oliy matematika fanida dars berishda foydalaniliyotgan ad- abiyotlardan farq qiladi. darslik iqtisodning barcha yo'nalishlarda ta'lim olayotgan ta- labalarning matematikani maqsadli o‘rganishni ta'minlash bilan birga, uni o‘zlashtirishni onsonlashtiradi deb …$

4 / 304

n xato va kamchilik- lar, munozarali fikrlardan holi bo'lmasligi mumkin. 0 ‘quvchi- larning kitob yaxshilanishiga qaratilgan tanqidiy fikr mulohaza- larni mamnuniyat bilan qabul qilamiz. chiziqli algebra va analitik geometriya elementlari. 1-bob. dastlabki tushunchalar 2-bob. matritsa va determinantlar 3-bob. chiziqli tenglamalar sistemasi 4-bob. chizqilifazo elementlari 5-bob. analitik geometriyaning asosiy tushunchalar! 1-bob. dastlabki tushunchalar 1.1.modellashtirob tushunchasi va iqtisodiy ob'ekdarning matematik modellari 1.2. to‘pi am tushunchasi, to‘plamlar ustida amallar 13. akslantirish, funksiya va ketma-ketlik tushunchalari 1 a. elementar funksiyalar va funksiyalarni idassifikatsiyalash 1.5. iqtisodda uchraydigan funksiyalar 1.1 modellashtirish tushunchasi va iqtisodiy ob'ektlammg matematik modellari matematikaning astronomiya, mexanika, fizika kabi fanlarga tatbiqlari qadimdan ma'lum. xx asming 40 yillarida elektron hisoblash mashinalarining kashf qilinishi, ayniqsa, axborot texnologiyalarining keyingi taraqqiyoti, bir tomondan matematik usullaming imkoniyatini oshirgan bo‘isa, ikkinchi tomondan uning tatbiqlari doirasi keskin kengayishiga olib keldi. hozir matematika qo'uanilmaydigan biror sohaga misol keltirish qiyin. u tobora ko‘p fanlarning nazariy va tatbiqiy izlanishlarida universal qurolga aylanib bormoqda. …

5 / 304

lsak, bu ham o‘sha narsaning modelidan iborat bo'lib, bu model awalgisidan reallikka ancha yaqin bo‘ladi. bu misol shuni ko'rsatadiki, agar biz biron-bir narsaning modelini ko'rmoqchi bo'lsak, tabiiy ravishda qaralayotgan narsaning ayrim xususiyatlari modelda o'z ifodasini topmaydi. turli iqtisodiy - matematik modellami yaratish, ularni o'rganish, tahlil qilish va xulosa chiqarish mana shu model ifodalovchi real iqtisodiy borliq ustida izlanishlar qilish, tajribalar o'tkazish, tahlil qilish va xulosa chiqarish ko'p hollarda juda qimmatga tushsa, ayrim hollarda mumkin ham bo'lmaydi. hayot tajribasi shuni ko'rsatadiki, iqtisodiyotda, avvaldan uning modelini tahlil qilish va xulosalar chiqarmasdan, to'g'ridan- to'g'ri iqtisodiyotning o'zida shunday tajribalar o'tkazish, keraksiz xarajatlar va salbiy holatlarga olib kelar ekan. qaralayotgan masalaning mohiyatiga ko'ra modellar turli maqsadlami ko'zlab yaratilishi mumkin. shunga ko'ra modelning ko'rinishi ham turli bo'ladi. masalan, agar shahar tumanining bosh rejasi qaralayotgan bo’lsa, tabiiy ravishda bu reja chizmada yoki maket shaklida ifoda qilinishi mumkin. maket ko'rinishda bo'lgan modelda biz real holatda qila olmaydigan harakatlarni …

Want to read more?

Download all 304 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodchilar uchun matematika (darslik)"

0 ‘zbekist0n respublikasi oliy va 0 ‘rta maxsus ta'lim vazirligi toshkent davlat iqtisodiyot universiteti sh. sharahmetov, a. naimjonov iqtisodchilar uchun matematika (darslik) 0 ‘zbekiston respublikasi oliy o‘quv yurtlararo ilmiy—uslubiy birlashmalar faoliyatini muvofiqlashtiruvchi kengash tomonidan darslik sifatida tavsiya etilgan toshkent - 2007 sharahmetov sh., naimjonov a. iqtisodchilar uchun matematika (darslik). - т.: «fan va texnologiya», 2007. - 304 b. mas’ul muharrir: prof. g‘anixo‘jaev r.n. (uzmu). taqrizchilar: dots. zoxirov m. (uzmu), prof. roziqov 0 ‘.a. (uzfa matematika instituti), qurbonov o.t. (tdiu). darslik 0 ‘zbekiston respublikasi davlat ta'lim standartlari asosida yozilgan bo‘lib, unda oliy matematikaning chiziqli algebra, analitik geometriya va mate matik tahlil bo'...

This file contains 304 pages in PDF format (4.9 MB). To download "iqtisodchilar uchun matematika (darslik)", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodchilar uchun matematika … PDF 304 pages Free download Telegram