axborot tizimi

DOCX 11 pages 38.0 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 38.0 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

7-mavzu: boshqaruvda axborot va kommunikatsiyalar reja: 19.1. axborot tizimi. 19.2. kommunikatsiya. 19.3. axborotlarning turkumlanishi. 19.4. kommunikatsion jarayon. kalit so’zlar: axborot, axborotga qo’yiladigan talablar, teskari aloqa, axborotlar turlari, oddiy tizim, murakkab tizim, kommunikatsiya, tashqi kommunikatsiya, ichki kommunikatsiya, kommunikasion jarayon, hujjat, hujjatlashtirish, ish yuritish 19.1. axborot tizimi. axborot bu ma’lumot va xabarlar to’plami bo’lib, mazmunan yangilik unsurlariga ega bo’ladi va boshqaruv vazifalarini hal etish uchun o’ta zarurdir. ishonchli va zarur axborotlarsiz boshqarishni amalga oshirib bo’lmaydi. axborotlar boshqaruv negizi hisoblanadi. boshqaruvchi va boshqariluvchi tizimlar o’rtasidagi o’zaro aloqalar axborot vositasida quyidagicha amalga oshriladi (19.1-chizma). boshqaruvchi tizim boshqariluvchi tizim tashqi axborot ichki axborot boshqaruv buyrug’i 19.1-chizma. boshqaruv tizimidagi axborot aloqalari boshqaruvchi organ boshqariluvchi ob’yektning holati hamda boshqariluvchi ob’yekt bog’liq bo’lgan tashqi muhit holati haqida axborotlar olib turadi. bu axborot boshqaruvchi organ tomonidan qabul qilinadi va shu axborot asosida u boshqaruvchi axborot (qaror, buyruq)ni ishlab chiqadi. shundan keyin axborot boshqariluvchi ob’yektga ta’sir o’tkazadigan boshqaruvchi tizimning ijroiya …

2 / 11

alarning ilg’or tajribalari; • raqobatdoshlarning xatti-harakatlari; • bozorlardagi holat, ulardagi muvozanat; • inflyasiya va ishsizlik darajasi; • byudjetga to’lovlar va xokazolarga oid ma’lumotlar shu turkumdagi axborotlar sirasiga kiradi. bular tashqi muammolardan kelib chiquvchi axborotlar hisoblanadi. agar korxona ichida axborot oqimlarining kelishi va tashqi dunyo bilan aloqalar buzilsa, korxonaning yashashi xavf ostida qoladi. boshqarishda foydalaniladigan va bajarilishi uchun uzatiladigan axborotlarga quyidagi talablar qo’yiladi: - ishonchlilik; - tushunarli, bir ma’nolilik; - tezkorlik; - to’liqlik; - tejamlilik. hozirga davrda rahbar boshqaruv ishlarida tashabbus va omilkorlik ko’rsatishi, tezkorlik bilan ish olib borishi, vaziyat o’zgarishni o’z vaqtida payqab olish, resurslar bilan manevr qila olishi, har bir konkret sharoitda maqbul qaror qabul qilishi zarur. buning uchun rahbar ishonchli va mazmunli axborot olib turishi lozim. ortiqcha, befoyda axborot rahbar ishini qiyinlashtiradi, ortiqcha mehnat va vaqt sarflashga olib keladi. axborot tushunarli bo’lishi kerak, chalkash, bir-biri bilan taqqoslab bo’lmaydigan ko’rsatkichlar to’g’ri rahbarlik qilishga va o’z vaqtida qaror qabul qilishga …

3 / 11

xborot yetishmasligi yoki haddan tashqari ko’payib ketishi tezkor va to’g’ri boshqarishga xalaqt beradi. va, nihoyat, boshqarish apparati xodimlari qanchalik yuqori malakali bo’lsalar, axborot qimmati ham shunchalik yuqori va tartibga solingan bo’ladi. boshqarish organlari ma’lumotlar qabul qiluvchi texnika vositalari bilan qanchalik mukammal ta’minlangan bo’lsa, rahbarlarga ortiqcha, befoyda ma’lumotlar shunchalik kam kelib tushadi. bu esa o’z navbatida axborot oqimidagi tejamkorlikni ta’minlaydi. boshqarish tizimining muvaffaqiyatli ishlashining zarur sharti faqat to’g’ri aloqagina emas, balki teskari aloqaning ham mavjud bo’lishidir. teskari aloqa har qanday darajadagi tizimlar harakatini rostlab turish uchun universal mexanizm hisoblanadi. boshqariluvchi tizimdan boshqaruvchi tizimga (bo’ysunuvchidan boshliqqa) kelib tushadigan axborotni, ya’ni berilgan farmoyish va buyruqning natijalari to’g’risidagi axborotni teskari aloqa deb tushunish qabul qilingan. boshqaruv tizimi unsurlari ichida murakkab, ko’p tomonlama va xilma-xil aloqalar mavjudligi sharoitida teskari aloqaning ahamiyati ayniqsa ortadi. boshqaruvchi tizim farmoyish yoki buyruq (toshpiriq) bergandan keyin shu farmoyish yoki buyruq qanday bajarilayotganligi to’g’risida teskari aloqa yo’li bo’yicha o’z vaqtida axborot …

4 / 11

jada axborotni yuboruvchi endi uni qabul qiluvchiga aylanadi, ya’ni har ikkala tomon o’z vazifalarini o’zaro almashgandek bo’ladi. teskari aloqa - bu eshitganga, o’qiganga yoki ko’rganga nisbatan aks ta’sir yoki ta’sirlanish tayanchi. bunda mazkur axborotni olgan shaxs shu axborotga bo’lgan munosabatini, tushunganligi yoki to’liq tushunmaganligini, qo’llab-quvvatlashi yoki inkor etishini shu axborotni yuborgan shaxsga bildiradi. bunday aloqa har ikkala tomonning bir-birini qanchalik tushunganini bilish uchun zarur. rahbar berilgan topshiriq yoki aytilgan so’z har doim bo’ysunuvchilar tomonidan birdek qabul qilinadi, deb o’ylamasligi kerak. bunday xato fikrga boruvchi rahbar o’zini real voqyeliqdan uzoq-lashtiradi. teskari aloqani samarali o’rnatmagan rahbarning boshqaruv faoliyati zaiflashadi va inqirozga yuz tutadi. shov-shuv axborot almashuv jarayonida salbiy ta’sir ko’rsatuvchi unsurlardan xisoblanadi. axborotlarni uzatish nazariyasi tili bilan aytganda shov-shuv - bu g’oyani buzib talqin qilishda namoyon bo’ladi. aytilgan so’zdan tortib, to uni qabul qilingungacha bo’lgan masofadagi turli to’siklar, shov-shuvlar axborotni kodlashtirish va dekodlashtirish, shuningdek rahbar bilan bo’ysunuvchi o’rtasvdagi aloqa jarayoniga katta ta’sir …

5 / 11

mumkin. bu turdagi axborot tizimi quyi boshqaruv bosqichiga to’g’ri keladi. ish joyidan ustaga berilgan axborot bunga misol bo’la oladi. bunday axborotga deyarli ishlov berilmaydi. murakkab tizim. bu tizim ishlab chiqarish va boshqaruv tarkibining murakkabligi bilan bog’liq. bu yerda dastlabki axborot yuzaga keladi. ishlov berishda hisoblash texnikasidan keng foydalaniladi. murakkab axborot tizimining har xil darajada mexanizasiyalash va avtomatlashtirish turlari quyidagilardan iborat: • axborotlarni to’la o’zlashtirish davri. bunda axborot oddiy mexanizimlardan foydalanilgan holda butunlay qayta ishlanadi. * aralash axborot tizimi. bunda axborotni mexanizasiyalashgan va avtomatlashgan qurilmalari yordamida o’zgartirishlarga erishiladi. bu tizim avtomatlashgan nazoratni ta’minlaydi, ba’zida korxonaning ishlab chiqarish faoliyati ustidan odsiy boshqaruv jarayonini amalga oshiradi. * axborot ma’lumot tizimi. bunda ko’z bilan bajariladigan nazorat uchun ba’zi bir ma’lumotlarni berish bilan cheklanadi. * kuzatuv axborot tizimi. bu tizim avtomatlashgan nazorat va boshqaruvni ta’minlaydi. keyingi ikkala tizim asosan texnologik jarayonlar to’g’risidagi axborotlarni qayta ishlash uchun qo’llaniladi. axborotlar tizimi - bu murakkab tizim bo’lib, o’z …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "axborot tizimi"

7-mavzu: boshqaruvda axborot va kommunikatsiyalar reja: 19.1. axborot tizimi. 19.2. kommunikatsiya. 19.3. axborotlarning turkumlanishi. 19.4. kommunikatsion jarayon. kalit so’zlar: axborot, axborotga qo’yiladigan talablar, teskari aloqa, axborotlar turlari, oddiy tizim, murakkab tizim, kommunikatsiya, tashqi kommunikatsiya, ichki kommunikatsiya, kommunikasion jarayon, hujjat, hujjatlashtirish, ish yuritish 19.1. axborot tizimi. axborot bu ma’lumot va xabarlar to’plami bo’lib, mazmunan yangilik unsurlariga ega bo’ladi va boshqaruv vazifalarini hal etish uchun o’ta zarurdir. ishonchli va zarur axborotlarsiz boshqarishni amalga oshirib bo’lmaydi. axborotlar boshqaruv negizi hisoblanadi. boshqaruvchi va boshqariluvchi tizimlar o’rtasidagi o’zaro aloqalar axborot vositasida quyidagicha amalga o...

This file contains 11 pages in DOCX format (38.0 KB). To download "axborot tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: axborot tizimi DOCX 11 pages Free download Telegram