bаnklarda аxborot xаvfsizligini tа’minlаshning asosiy usullari

DOCX 5 pages 218.2 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 218.2 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

bаnklarda аxborot xаvfsizligini tа’minlаshning asosiy usullari sobirov hakimbek nurbek o’g’li toshkent davlat iqtisodiyot universiteti talabasi email:hakimbeksobirov1212@gmail.com annotatsiya. mazkur maqolada bаnklardа аxborot xаvfsizligini tа’minlаsh tizimi haqida batafsil ma’lumotlar keltirilgan. shuningdek, bank axborot xavfsizligini ta’minlash usullari mavjud holatlar tahlil etilgan. tayanch so‘zlar: naqd pul, elektron pul, moliyaviy sektor, kompyuter texnologiyalari, axborot xavfsizlik, virtual, xususiy tarmoqlar, plastik kartalar, elektron kalit. insoniyat boshidan kechirgan axborot inqiloblarining eng so‘ngisi bo‘lmish internet va global telekommunikatsiyalar tizimi shiddat bilan rivojlanmoqda. biroq axborotlashtirish va kompyuterlashtirish rivijlangani sayin mazkur sohadagi jinoyatchilik ham ortib, xalqaro tus olmoqda. ayni chog‘da, dunyo bank-moliya tizimining eng zamonaviy axborot texnologiyalari asosida faoliyat yuritishi bir qancha salbiy oqibatlarga ham olib keldi. hozirgi kunda mamlakatimizda moliyaviy xizmatlarning ommabopligini oshirish, banklarning hududlarga kirib borishini kengaytirish va barcha aholi punktlarida bir xil turdagi xizmatlar ko‘rsatilishini ta’minlash bo‘yicha choratadbirlar amalga oshirilmoqda. bank tizimiga zamonaviy servis еchimlari asosida axborot texnologiyalarini, moliyaviy texnologiyalarni keng joriy etish, axborot xavfsizligini lozim darajada ta’minlash, …

2 / 5

g (abt), bank texnologik jarayonlarining (to‘lov, ma’lumotlari va boshqalar) axborot xavfsizligi darajasini aniqlashdan iboratdir. toshkent-2025 bank tizimining o‘ziga xos xusususiyati shundan iboratki, alohida tashkilotlarning ish faoliyatidagi negativ holatlar yuzaga kelishi oqibatlari to‘lov tizimida tizim inqirozini tez rivojlanishiga olib keladi, mijozlar va mulkdorlar daromadlariga ta’sir qiladi. axborot xavfsizligida insident holatlarining yuzaga kelishi bank tizimi tashkilotlariga sezilarli darajada ziyon еtish imkoniyatlarini oshiradi. shuning uchun bank tizimi tashkilotlarining axborotlar aktivlariga tahdid, ya’ni axborot xavfsizligiga xavf tashkilotga ko‘rsatiladigan real xavfni ifoda qiladi. bunday tahdidlarga qarshi turish va axborot xavfsizligida noxush holatlarni bartaraf etishning samarali chora-tadbirlarini ta’minlash uchun bank tizimi tashkilotlarida axborot xavfsizligi еtarli darajada ta’minlanishi, shuningdek bu holatni uzoq vaqt mobaynida saqlab turilishi lozimdir. ushbu sabablarga ko‘ra bank tizimi tashkilotlarida axborot xavfsizligi masalalari ularning faoliyatida eng muhim jihatlardan biri hisoblanadi. bankning obro‘si va raqobatbardoshligi uning axborot xavfsizligiga bog‘liq. kredit tashkilotining axborot xavfsizligining yuqori darajasi quyidagi xatarlarni minimallashtirishga imkon beradi: •rasmiy/tijorat/bank sirlarini tashkil etuvchi ma’lumotlarning …

3 / 5

ish mumkin emas, chunki ular xizmat ko‘rsatish darajasiga qo‘yiladigan zamonaviy talablarga javob berishi kerak (online-banking tizimi, umumiy aloqa kanallariga ulangan bankomatlar tarmog‘i va boshqalar). bank axborot tizimlari va ma’lumotlar bazalarida bank mijozlari, ularning hisobvaraqlari holati va turli moliyaviy operatsiyalar to‘g‘risidagi maxfiy ma’lumotlar mavjud. toshkent-2025 ushbu ma’lumotlarning axborot xavfsizligini saqlash zarurati aniq, ammo ma’lumotni tez va o‘z vaqtida almashmasdan hamda qayta ishlashsiz bank tizimi muvaffaqiyatsizlikka uchraydi. shu sababli, bank ma’lumotlarini himoya qilish va mijozlar bazasining maxfiyligini ta’minlaydigan bir butunlik kerak. ushbu ma’lumotlarni himoya qilish bo‘yicha chora-tadbirlar ketma-ketligi quyidagicha ko‘rsatilishi mumkin: •maxfiy axborotni baholash va ishlab chiqish; •muhofaza qilishni amalga oshirish uchun ob’yektni jihozlash; •qabul qilingan chora-tadbirlar samaradorligini nazorat qilish. qabul qilingan chora-tadbirlarning samaradorligini tahlil qilish uchun bankda qo‘llaniladiganlarning samaradorligini qayd etadigan yozuvni yuritish kerak. buzg‘unchilik va ma’lumotlarning tarqalishi uchun ko‘plab imkoniyatlarga qaramay, bank ma’lumotlarining xavfsizligini va ularning maxfiyligini ta’minlash juda mumkin. zamonaviy usullar kriptografiya tizimini takomillashtirish, shuningdek, elektron raqamli imzo (eri) …

4 / 5

ta’minlash agentliklarini jalb etish orqali tashkil etish mumkin. so‘nggi yillarda bank sohasida raqamlashtirish jarayonini kirib kelishi natijasida bank axborot xafvsizligini ta’minlash tizimi ham o‘zgarib bormoqda. bunda asosiy e’tibor raqamli mahsulotlarga bo‘lgan talabni zudlik bilan o‘rganish va uni (biometrik texnologiyalarni ovozni aniqlash, barmoq izini aniqlash, yuzni tanish, ko‘zni tanib olish va b.) bank mijozlariga taqdim etish bo‘yicha turli yondashuvdagi strategiyalar ishlab chiqishga qaratilgan. raqamli bank strategiyasini tuzishning asosiy masalasi bu banklarning yangi bank xizmatlarini masofaviy, qulay va kam harajatligiga e’tibor berishi zarurligini hamda axborot xafvsizligini ta’minlash tizimiga alohida e’tibor berishni belgilab beradi. toshkent-2025 1-rаsm. bаnk аxborot xаvsizligini tа’minlаsh tizimining tаrkibiy qismlаri mamlakatimizda masofaviy bank xizmatlaridan foydalanuvchilar soni ayniqsa oxirgi ikki yilda keskin ortganini ko‘rish mumkin (2.4-rasm). buni ikkita holat bilan, birinchidan, tijorat banklarida raqamlashtirish orqali bank mahsulotlari hajmining ortishi, ikkinchidan, pandemiya sharoitida raqamli bank mahsulotlariga bo‘lgan talabning ortgani bilan izohlash mumkin. yuqoridagi holatlarni e’tiborga olgan holda bugungi kunda banklar xafvsizligini ta’minlash …

5 / 5

xborot xafvsizligini ta’minlash strategiyalari tajribasidan foydalanish bo‘yicha aniq еchimlarga ega bo‘lish muhim hisoblanadi. demak, har qanday axborot xafvsizligini ta’minlash strategiyasini tuzish jarayonida uning kelajakdagi qiymatliligiga, ya’ni axborot xavfsizligi darajasining kelib chiqish manbasiga alohida e’tibor qaratish zarur. shunday qilib, bank axborot xavfsizligini ta’minlash tizimini takomillashtirishning o‘ziga xos xususiyatlariga qaratilgan quyidagi taklif va tavsiyalar ishlab chiqilib, raqamli banking moliyaviy xizmatlarni mobil va onlayn-platformalar orqali amalga oshirishda vaqt va xarajatlarni tejash, shaxsiy ma’lumotlarning xavfsizligini ta’minlash, xizmat ko‘rsatish tezligi va sifatini oshirish va zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini keng joriy etish, tijorat banklarining biznes jarayonlarini avtomatlashtirish va masofaviy bank xizmatlari turlarini kengaytirish uchun zarur shart-sharoitlar yaratishdir. foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati 1. abdullayev yo., karaliyev t., toshmurodov sh., abdullayeva s. “bank ishi” o‘quv qo‘llanma. t.: “iqtisod-moliya”, 2010 y. 207-331 b. 2. o.i.lavrushina. “bankovskoye delo” uchebnik. pod. rek. -2-e izd, pererabot. i dop. - m.: finansi i statistika, 2007. - 576 s. 3. abdullayeva sh.z. karimov f.sh., navro‘zova k.n., …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bаnklarda аxborot xаvfsizligini tа’minlаshning asosiy usullari"

bаnklarda аxborot xаvfsizligini tа’minlаshning asosiy usullari sobirov hakimbek nurbek o’g’li toshkent davlat iqtisodiyot universiteti talabasi email:hakimbeksobirov1212@gmail.com annotatsiya. mazkur maqolada bаnklardа аxborot xаvfsizligini tа’minlаsh tizimi haqida batafsil ma’lumotlar keltirilgan. shuningdek, bank axborot xavfsizligini ta’minlash usullari mavjud holatlar tahlil etilgan. tayanch so‘zlar: naqd pul, elektron pul, moliyaviy sektor, kompyuter texnologiyalari, axborot xavfsizlik, virtual, xususiy tarmoqlar, plastik kartalar, elektron kalit. insoniyat boshidan kechirgan axborot inqiloblarining eng so‘ngisi bo‘lmish internet va global telekommunikatsiyalar tizimi shiddat bilan rivojlanmoqda. biroq axborotlashtirish va kompyuterlashtirish rivijlangani sayin mazkur sohadagi jinoyat...

This file contains 5 pages in DOCX format (218.2 KB). To download "bаnklarda аxborot xаvfsizligini tа’minlаshning asosiy usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: bаnklarda аxborot xаvfsizligini… DOCX 5 pages Free download Telegram