аxborot texnologiyalarining asosiy tushunchalari

PPTX 14 pages 3.7 MB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.7 MB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

powerpoint presentation аxborot texnologiyalarining asosiytushunchalari аxborot tusunchаsi vа uning turlаri аxoborot-butunborliq,undagiroʼyberadiganhodisalarva jarayonlar xaqidagi xabar va maʼlumotlardir. аxborot lotincha informatio soʼzidan olingan boʼlib, tushuntirish, biror narsani bayon qilish yoki biror narsa yoki hodisa haqidagi maʼlumot maʼnosinianglatadi. аxborotdegandaatrofmuhitdan,(tabiatdanyokijamiyatdan) sezgiaʼzolarimiz(koʼz,quloq,burun,ogʼiz,teri)orqaliqabulqilib, anglaboladiganharqandaymaʼlumotnitushunamiz. аxborotasosanquyidagiturlargaboʼlinadi: 1. matnliaxborot; 2. grafikliaxborot; 3. tovushliaxborot; 4. videolavhaliaxborot; 5. belgiliaxborot; 6. raqamliaxborot. аxborotning oʼlchovbirliklаri hammamizgamaʼlumkihozirgikungakelibbarchaaxborottizimlari (kompьyuterlar,planshetlar,mobilqurimalarvaboshqalar)ikkiliksanoq sistemasida,yaʼni0va1raqamlarorqaliaxborotniqabulqiladiva uzatadi. аxborotnioʼlchashdasignalningmavjudligi“1”bilanyokiyoʼqligi “0”bilanifodalanadi.bitlarningbutundebqaraladigantutashketma- ketligibaytdebataladi.bayt8bitgatengdebqabulqilingan. shuningdekkattahajmdagimaʼlumotlarsigʼiminioʼlchashuchun kilobayt (kb), megabayt (mb), gigabayt (gb), terrabayt (tb) va x.k.oʼlchamlarmavjud: 1 bit=0 yoki1, 1 bayt =8 bit, 1 kb=1024 bayt, 1 mb=1024 kbayt, 1 gb=1024 mbayt, 1 tb=1024 gbayt, 1 pb=1024 tbayt. ахборотниташувчи ва сақловчи қурилмалар ichkixotira tashqixotira tezkorxotira kesh xotira kompyuterishga tushgandan soʼngbarcha dasturiy vositalarni ishlashini taʼminlab beruvchixotira foydalanuvchi tomonidaneng koʼp foydalanilgan axborotyoki dasturiyvositani oʼzidasaqlab boruvchixotira informаtikа “informatika”atamasi1960-yillardafrantsiyadayuzagakelgan boʼlib, information va automatique soʼzlarining birlashmasidan kelib chiqqan. bu atama maʼlumotniavtomatik ravishda qayta ishlashnioʼrganuvchisohaninomlashuchunoʼylabtopilgan. informatika (nem. informatik, fransuzcha: informatique, inglizcha:computerscience-komputerfani),axborotshunoslik— ilmiy inform

2 / 14

atsiya (axborot, xabar, maʼlumot)ning mohiyati, umumiy hossalari va koʼrinishlarini, shuningdek, ilmiy kommunikatsiya tizimi (oʼsha ilmiy informatsiyani tarqatish usullarivavositalarimajmui)nioʼrganishbilanshugʼullanadigan ilmiyfandir.insonfaoliyatiningehm,kompyuterlarbilanbogʼliq boʼlgansohasi.ijtimoiyfanlarjumlasigakiradi. аxborot texnologiyasi tushunchаsi аxborottexnologiyalari-maʼlumotlarniboshqarishvaqayta ishlash texnologiyalaridir. odatda bu atama ostida kompyuter texnologiyalaritushuniladi.аxborottexnologiyalarisohasidaturli axborotniehmvakompyutertarmoqlariorqaliyigʼish,saqlash, himoyalash,qaytaishlash,uzatishkabiamallarustidaishlarolib boriladi. аxborot texnologiyasi insoniyat taraqqiyotining turli bosqichlarida ham mavjud boʼlgan boʼlsa-da, xozirgi zamon axborotlashgan jamiyatining oʼziga xos hususiyati shundaki, sivilizatsiyatarixidabirinchimartabilimlargaerishishvaishlab chiqarishgasarflanadigankuchenergiya,xomashyo,materiallarva moddiyisteʼmolbuyumlarigasarflanadiganxarajatlardanustunlik qilmoqda, yaʼni axborot texnologiyalari mavjud yangi texnologiyalarorasidayetakchioʼrinniegallamoqda. аxborot texnologiyalаrining rivojlаnishi аxborotkommunikatsiya texnologiyalariuzoqyilliktarixga egaboʼlib, unirivojlanishiasosan 4 bosqichgaboʼlinadi. 1 premexanik (insonlar oʼrtasidagiilk muloqot) 2 mexanik (muloqot o’rnatishda qurilmalardan foydalanish) 3 elektromexanik (mikro- sxemalarning paydoboʼlishi) 4 elektron (hozirgidavr texnologiyalari) манба: http://openbookproject.net/ аxborot texnologiyasining rivojlаnish tаrixi аxborottexnologiyalarijamiyataxborotresurslaridanoqilonafoydalanishningengmuhim omillaridanbiriboʼlib,hozirgivaqtgaqadarbirnechabosqichlarnibosiboʼtdi. 1–bosqich.xixasirning2–yarmigachadavometgan.bubosqichda«qoʼllik»axborot texnologiyalaritaraqqiyetgan.uningvositasipero,siyoxdon,kitob.kommunikatsiyayaʼni aloqaodamdan–odamgayokipochtaorqalixatvositasidaamalgaoshirilgan. 2–bosqich.xixasirningoxiri,unda«mexanik»texnologiyarivojtopgan.uningasosiy vosi

3 / 14

tasiyozuvmashinkasi,arifmometrkabilardaniborat. 3–bosqich.xxasirningboshlarigamansubboʼlib,«elektromexanik»texnologiyalarbilan farqqiladi.uningasosiyvositasisifatidatelegrafvatelefonlardanfoydalanilgan. 4–bosqich.xxasiroʼrtalarigatoʼgʼrikelib,«elektron»texnologiyalarqoʼllanilishibilan belgilanadi.butexnologiyaningasosiyvositasiehmlarvaularningasosidatashkiletiladigan avtomatlashtirilganboshqarishtizimlarivaaxborotizlashtizimlaridir. 5–bosqich.xxasirningoxirigatoʼgʼrikeladi.bubosqichdakompyutertexnologiyalari taraqqiyetdi.ularningasosiyvositasiturlimaqsadlargamoʼljallanganturlidasturiyvositalarga egaboʼlganshaxsiykompyuterlardir. jаmiyatni аxborotlаshtirish jamiyatniaxborotlashtirishdeganda,axborotdaniqtisodnirivojlantirish,mamlakat fan-taxnika taraqqiyotini, jamiyatni demokratlashtirish va intellektuallashtirish jarayonlarini jadallashtirishni taʼminlaydigan jamiyat boyligi sifatida foydalanish tushuniladi. darxaqiqat, jamiyatni axborotlashtirish - inson hayotining barcha jabxalarida intellektualfaoliyatningrolinioshirishbilanbogʼlikobʼektivjarayonhisoblanadi. jamiyatni axborotlashtirish respublikamiz xalqi turmush darajasining yaxshilanishiga, ijtimoiy ehtiyojlarning qondirilishiga, iqtisodning usishi hamda fan- texnikatarakkiyotiningjadallashishigaxizmatqiladi. jamiyatniaxborotlashtirishjaraenini5asosiyyoʼnalishgaajratishmumkin: mexnat, texnologikva ishlabchiqarish jarayonini avtomatlash- tirish ilmiytadkikotlar, loyihalashva ishlabchiqarishni axborotlash-tirish tashkiliy- ‘iqtisodiy boshqarishni axborotlashtirish аxoliga xizmat koʼrsatish soxasini axborotlashtirish talimva kadrlar tayorlash jarayonini axborotlashtirish автоматлаштириш тушунчаси автоматлаштириш–дегандаинсоништирокисизбирорбирмаҳсулотниишлабчиқаришёки хизматкўрсатиштушунилади. ишлаб чиқаришни автоматлаштириш – машиналаштирилган ишлаб чиқаришни назорат қилиш ва бошқариш ишларини автоматик қурилмалар зиммасига юклаш ҳисобланиб, ишлаб чиқаришнимеханизациялаштиришнингюқорибосқичи. фанватехникатараққиёт

4 / 14

инннгасосий йўналишлариданбиридир. меҳнатунумдорлиги, мақсулотсифати, меҳнатмаданиятивабошқа омиллар ишлаб чиқариш кўрсаткичларини юқори даражага кўтариш имконини беради. ишлаб чиқаришнингқисман(локал),ялпи(комплекс)ватўлаавтоматлаштиришбосқичларимавжуд. қисманавтоматлаштиришбосқичидаишлабчиқаришнингалоҳидаиштурлари(суюқликсатҳи баландлиги,температура,босимвабошқалар)ниростлабтуришишлариавтоматлаштирилади. ялпи автоматлаштириш босқичида бир неча қисмлари автоматлаштирилган иш турлари, бўлим, сех, корхонамиқёсидаўзаробоғланганбўлади, ягонаавтоматикмажмуасифатидамуайян дастурбўйичабошқарилади.бошқаришишлариодам(оператор)назоратиостидаўтади. тўла автоматлаштириш босқичида эса ишлаб чиқариш жараёнининг барқарорлиги, иш турлариўзгармаслигиишнингюқорисамаралибўлишинитаъминлайди. одамучунхавфлиишлаб чиқаришшароитларидатўлаавтоматлаштиришданфойдаланишайниқсаўринлибўлади. аxborot tizimlаri аxborottizimitushunchasinikiritishdanoldintizim(sistema)degandanimani tushunishimiznianiqlabolaylik.tizim(sistema)deganda,yagonamaqsadyoʼlidabir vaktning oʼzidaham yaxlit, ham oʼzarobogʼlangantarzda faoliyat kursatuvchi elementlar(obʼektlar)majmuasitushuniladi.demak,xarqandaytizimbiror-biranik maqsadyoʼlidaxizmatqiladi. аxborot tizimi - belgilangan maqsadga erishish yoʼlida axborotni yigʼish, saqlash, qayta ishlash va uzatish uchun qoʼllaniladigan usullar, vositalar va shaxslarningoʼzarobogʼlanganmajmuasidir. kompyutertizimi аxborottizimi korxonatizimi telekommunikatsiyatizimi аxborot tizimlаri sinflаri qullanishsoxasiga qarabaxborot tizimlariniquyidagi sinflargaajratish mumkin: ilmiytadkikotlarni avtomatlashtirish vaboshqarish loyixalash-tirishni tashkiliy avtomatlash-tirish jarayonlarni boshqarish texnologik jarayonlarni boshqarish bundadaaxborottizimlariilmiy xodimlarfaoliyatini avtomatlashtirish, statistik axborotnitaxliletish, tajribalarniboshqarishuchun muljallangan. loyixalashtirishni avtomatlashtirishda axborottizimlariyangi texnika(texnologiya) ishlabchiqaruvchilarva muxandisloyix

5 / 14

achilar mexnatini avtomatlashtirishuchun muljallangan tashkiliyboshqaruvdaaxborot tizimlari-shaxslarfunktsiyalarini avtomatlashtirishuchun muljallangan. texnologikjarayonlarniboshqarishda axborottizimiturlitexnologikjarayonlarni avtomatlashtirishuchunmuljallangan (moslashuvchanishlabchiqarish jarayonlari, metallurgiya, energetikava hokazolar). shаxsiy kompyuterlаr 1973yildanboshlabehmtarixiningyangisahifasi,shaxsiykompьyuterlarsahifasiboshlandi. shuyildafransiyadagitruongtrongtifirmasitomonidanbirinchishaxsiykompьyuteryaratildi. shubilanbirga1973yildadunyogataniklixeroxfirmasitomonidan altonomlishaxsiy kompьyuter yaratilgan. ushbu kompьyuterda birinchi boʼlib fayllar va dasturlarni oynalar koʼrinishdaochishamaliyotdaqoʼllabkoʼrilgan. 1977yildaapplecomputerfirmasitomonidanapple-iinomlishaxsiykompьyuterlarommaviy ravishdachiqarilaboshlangan.ushbukompьyuterlarplastmassakorpus,klaviaturavadispleygaega bulgan. 1980yildaosbornecomputerfirmasibirinchi portativkompьyuterlarni chiqaraboshladi. ushbukompʼterningogirligi11kg,judakichkinahajmgaegaboʼlganvanarxiatiga1795dollar boʼlgan. 1981 yildan boshlab ibm (international business machines) firmasi tomonidan personal kompьyuterlar seriyalab chiqarila boshlandi va butun dunyoga sotila boshlandi. shundan beri kompьyuter xayotimizda mustaxkam joylashib, axborotni qayta ishlashning eng zamonaviy vositasigaaylandivabutundunyogataniqliboʼldi. kompyuter vа ulаrning turlаri kompyuter (ingl. computer – hisoblagich) – elektron shaklga ega turli maʼlumotlarniqabulqilish,yigʼish,saqlash,ulargaishlovberish,axborotuzatish, hisoblashkabiimkoniyatlargaegaboʼlganqurilma. mini kompyuterlar portativ kompyuterlar shaxsiy kompyuterlar server kompyuterlar super kompyuterlar ehm (elektron hisoblash mashinasi) - oldindan berilgan dastur (programma) boʼyicha ishlaydigan avtomatik qurilma. elektron hisoblash mashinasi(ehm)bilankompьyuterbirxildagiatama.birok,kompьyuter hisoblashishlarinibajarishdantashqariuningfunksiyasianchakoʼpdir. image1.png image2.

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "аxborot texnologiyalarining asosiy tushunchalari"

powerpoint presentation аxborot texnologiyalarining asosiytushunchalari аxborot tusunchаsi vа uning turlаri аxoborot-butunborliq,undagiroʼyberadiganhodisalarva jarayonlar xaqidagi xabar va maʼlumotlardir. аxborot lotincha informatio soʼzidan olingan boʼlib, tushuntirish, biror narsani bayon qilish yoki biror narsa yoki hodisa haqidagi maʼlumot maʼnosinianglatadi. аxborotdegandaatrofmuhitdan,(tabiatdanyokijamiyatdan) sezgiaʼzolarimiz(koʼz,quloq,burun,ogʼiz,teri)orqaliqabulqilib, anglaboladiganharqandaymaʼlumotnitushunamiz. аxborotasosanquyidagiturlargaboʼlinadi: 1. matnliaxborot; 2. grafikliaxborot; 3. tovushliaxborot; 4. videolavhaliaxborot; 5. belgiliaxborot; 6. raqamliaxborot. аxborotning oʼlchovbirliklаri hammamizgamaʼlumkihozirgikungakelibbarchaaxborottizimlari (kompьyuterlar,planshetl...

This file contains 14 pages in PPTX format (3.7 MB). To download "аxborot texnologiyalarining asosiy tushunchalari", click the Telegram button on the left.

Tags: аxborot texnologiyalarining aso… PPTX 14 pages Free download Telegram