bobur lirikasida badiiy san'atlar

DOCX 29 pages 47.4 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.4 KB

File type DOCX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta`lim vazirligi alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o'zbek tili va adabiyoti unversiteti o'zbek filologiya fakulteti 308-guruh talabasi qurbonaliyeva nilufarning o'zbek adabiyoti tarixi fanidan kurs ishi bajardi: tekshirdi: toshkent-2023 mavzu: bobur lirikasida badiiy san'atlar reja: kirish ……………………………………………………………………4 i.bobur she’riyati va badiiy mahorati………………………………….7 1.1 bobur lirikasida badiiy san'atlar………………………………10 1.2g‘azallarida timsollarning badiiy talqinlari…………………...12 ii. badiiy san'atlar nafosati…………………………………………....15 1.1 badiy san`atlar haqida ………………………………………………19 1.2asardagi badiiy san`atlar ……………………………………………20 xulosa ……………………………………………………………………..25 foydalanilgan adabiyotlar ……………………………………………….26 kirish «…u turli fazilatlar bilan bezangan va maqtovli xislatlarga ega bo‘lgan bir podshoh edi. ushbu barcha fazilatlaridan shijoat va muruvvati ustun turardi. turkiy she’rni amir alisherdan keyin hech kim bobur yozgan darajada yozgan emas». mirzo muhammad haydar. «tarixi rashidiy»dan. ulugʻ bobokalonimiz zahiriddin muhammad bobur haqida soʻz borar ekan, uning tariximizda, adabiyotimizda beqiyos oʻrin tutganiga ahamiyat qaratish joiz. ayniqsa, shoirning mumtoz sheʼriyatimizda yangicha ruh – vatan va unga boʻlgan ishq ulugʻvorligi yoʻgʻrilgan sheʼrlari diqqatga sazovordir. shu oʻrinda …

2 / 29

qogʻozga tushiradi. toleʼ yoʻqki jonimgʻa baloligʻ boʻldi, har ishniki ayladim, xatoligʻ boʻldi. oʻz yerin qoʻyib, hind sori yuzlandim, yo rab, netayin, ne yuz qaroligʻ boʻldi. tarixiy asarlarga nazar tashlar ekanmiz, oʻsha davrda movarounnahrdagi ijtimoiy-siyosiy muhit boburning yurtda uzoq vaqt hukmdorlik qilishiga yoʻl bermagan. boburning oʻzi xususidagi yuqoridagi ayblovi esa uning oʻziga nisbatan talabchanligidan, kamtar inson boʻlganidan dalolat beradi. u benihoyat aziyat chekib, oʻzga yurtga (avval kobulga) ketishga majbur boʻladi. shoir bu haqda quyidagi gʻazalda shunday deydi: el bilmasa holatim, bilur yor, holimdin erur xudoy ogoh. kobul sori gar azimat etsang, qurbon qilay oʻzni sanga, ey shoh! bobur yana oʻtluq oh chekting, kuydurmasun elni oh nogoh! koʻrinadiki, bobur hayotidagi turli qiyinchiliklar, qarama-qarshiliklar, garchi u zakovat bobida ham munosib tarbiya koʻrgan boʻlsa-da, uning aql charxini yanada oʻtkirlab, donishmandga aylantirdi, desak mubolagʻa boʻlmaydi. zero, uning koʻpgina gʻazallarida faylasufona ruh yaqqol namoyon boʻladi: ulusning taʼnu taʼrifi manga, bobur, barobardir, bu olamda oʻzumni chun yamon …

3 / 29

ilm-u irfoni bilan maʼrifatni yanada rivojlantirdi. ammo umr boʻyi uning xayolini vatan, unga boʻlgan intilish band etdi: ne yerda boʻlsang, ey gul andadur chun joni boburning, gʻaribingʻa tarahhum aylagilkim, andijoniydir. demak, bobur ijodida vatan motivi gʻoyat yuksak ahamiyat kasb etadi. zero, u oʻzga yurtda oshyon qurgan boʻlsa-da, oʻz yurtini, oʻzligini unutmagan chin oʻzbek farzandidiro‘tmish adabiyot va tarix, musiqa va san’atdan yaxshi xabardor bo‘lgan, diniy ta’limotga chin ixlos qo‘ygan bobur har doim olim-u fozillar davrasida bo‘ldi, xususan ijod ahliga, kasb-u hunar sohiblariga samimiy ehtirom ko‘rgazib homiylik qildi, ularni moddiy va ma’naviy rag‘batlantirib turdi. ijod va san’at ahliga bunday mehrli munosabat aslo bejiz bo‘lmagan. bobur tabiatan ijodkor edi. yigitlik yillaridan boshlab to umrining oxirigacha samarali ijodiy ish bilan shug‘ullandi, har qanday sharoit va vaziyatlarda ham ijoddan to‘xtamadi, natijada, har jihatdan muhim boy ilmiy va adabiy meros qoldirdi.bobur 18—19 yoshlarida ruboiy va g‘azallar yoza boshlagan. uning «topmadim» radifli g‘azali va «yod etmas emish …

4 / 29

t bilan tarannum etiladi.boburning o‘z she’riy asarlarini to‘plab, devon holiga keltirgan sanani ko‘rsatuvchi aniq tarixiy ma’lumotlar ma’lum emas. ammo «boburnoma»ning 1518—19 yillar voqealari bayoniga bag‘ishlangan faslida bobur devonini kobuldan samarqandga yuborganligi to‘g‘risida so‘z boradi. demak, shu yillarda uning devoniga tartib berilgan va mazkur devon movarounnahrda ham tarqalgan.hozirda uning 119 g‘azali, bir masnu she’ri, 209 ruboiysi, 10 dan ortiq tuyuq va qit’alari, 50 dan ortiq muammo va 60 dan ziyod fardlari aniqlangan. devoni tarkibida umumiy hajmi 270 baytdan iborat 8 masnaviy ham o‘rin olgan. hindiston yurishlari davri (1521)da bobur «mubayyin» asarini yaratdi. masnaviy tarzida yozilgan, islom huquqshunosligi va shariat aqidalariga bag‘ishlangan bu asarda movarounnahr va hindistonga oid o‘sha davr ijtimoiy-iqtisodiy hayoti bo‘yicha qiziqarli ma’lumotlar ham jamlangan. valiahd humoyun va komron mirzolarga dasturulamal sifatida mo‘ljallangan «mubayyin»da, ayni zamonda, namoz, zakot va haj ziyorati to‘g‘risida ham shar’iy mezonlar bayon qilingan. shu yillarda bobur sharq she’riyatining asosiy masalalaridan biri aruz vazni, uning nazariyasi va …

5 / 29

linib turadi. 1527 yil oktyabrda bobur yana xastalikka uchragach, umrining oxirlab qolganini his etadi. shunda bobur o‘zi e’tiqod qo‘ygan xoja ahror valiyga ixlos bilan uning nasrda bitilgan «volidiya» asarini she’riy tarjima qiladi.[footnoteref:1] [1: 1.abdullayev m. "boburnoma va shajarai turning qiyosiy poetikasi"] ming yillik tarixga ega bo’lgan adabiyotimizda badiiyat masalasi hamisha she’r ahlining diqqat markazida bo’lib kelgan. u yoki bu san’atkor salohiyati haqida so’z borganda, uning nimalarni tasvirlagani emas, asosan, qanday tasvirlaganiga e’tibor qaratilgan. jumladan, adabiy asarlarda she’riy san’atlardan foydalanish mahorati hamma davrlarda badiiy san’atkorlikning asosiy qirralaridan biri sifatida baholangan. she’riy san’atlar badiiy asarda ifodalangan g’oyalarning hayotiyroq, ta’sirchanroq ifodalanishiga, lirik va epik timsollarning yorqinroq gavdalantirilishiga, misralar, baytlar, bandlarning lafziy nazokati, musiqiyligi, jozibadorligini ta’minlashga xizmat qilgan. u yoki bu shoir ijodiga, u yoki bu asarga baho berilar ekan, ijodkor ifodalayotgan g’oya o’z aksini topgan ijtimoiy-siyosiy, falsafiy-axloqiy, ma’rifiy-tarbiyaviy muammolar mohiyati va ko’lami, badiiy timsollar jilosi bilan bir vaqtda qo’llangan she’riy san’atlarning rang-barangligi, mantiqiy …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bobur lirikasida badiiy san'atlar"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta`lim vazirligi alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o'zbek tili va adabiyoti unversiteti o'zbek filologiya fakulteti 308-guruh talabasi qurbonaliyeva nilufarning o'zbek adabiyoti tarixi fanidan kurs ishi bajardi: tekshirdi: toshkent-2023 mavzu: bobur lirikasida badiiy san'atlar reja: kirish ……………………………………………………………………4 i.bobur she’riyati va badiiy mahorati………………………………….7 1.1 bobur lirikasida badiiy san'atlar………………………………10 1.2g‘azallarida timsollarning badiiy talqinlari…………………...12 ii. badiiy san'atlar nafosati…………………………………………....15 1.1 badiy san`atlar haqida ………………………………………………19 1.2asardagi badiiy san`atlar ……………………………………………20 xulosa ……………………………………………………………………..25 foydalanilgan adabiyotlar ……………………………………………….26 kirish «…u turli fazilatlar b...

This file contains 29 pages in DOCX format (47.4 KB). To download "bobur lirikasida badiiy san'atlar", click the Telegram button on the left.

Tags: bobur lirikasida badiiy san'atl… DOCX 29 pages Free download Telegram