tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari

PPTX 20 pages 799.3 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 799.3 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

слайд 1 tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari reja: 1. tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari. 2. shaxs faoliyatida korishning ahamiyati. 3. tiflopsixologiya fanining metodologik asoslari. 4. tiflopsixologiya fanining yuzaga kelish tarixi. 5. tiflopsixologiya fanining tamoyillari. tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari maxsus psixologiyaning ko'rishda nuqsoni bo'lgan shaxslarning psixik rivojlanishini o'rganadigan bo'limi «tiflopsixologiya» nomi grekcha «tiphlos» — ko'r so'zidan olingan va mazmuni dastlab faqat ko'zi ojizlar psixologiyasidan iborat bo'lgan. hozirgi kunda tiflopsixologiyaning o'rganish obyekti nafaqat ko'zi ojizlar, balki ko'rishda chuqur nuqsonlari bo'lgan shaxslar hamdir.tiflopsixologiya ko'rishda nuqsoni bo'lgan shaxslar rivojlanishining qonuniyat va xususiyatlarini, ko'rish analizatori faoliyatining buzilishi, bu nuqsonning psixik rivojlanishga ta ’siri bilan bog'liq bo'lgan axborot kamomadini to'idirishni kompensator jarayonlarning shakllanishi; ko'rishda nuqsoni bo'lgan bolalar rivojlanishining yoshga oid jihatlarini o'rganadi. ko'rishda nuqsoni bo'lgan shaxslarning izolatsiyalangan faoliyat sohalari tobora qisqarib borayotgani va zamonaviy jamiyatda faoliyatning turli shakllari o'rtasida aloqalarning kengayishi, ularning dunyo hamjamiyati faollik tizimiga kiritilishi tiflopsixologiya predmetini kengaytirishni, alohida shaxs …

2 / 20

o'radiganlarga nasihat tarzidagi ko'zi ojizlar haqida xat» asarida amalga oshirilgan. ko'zi ojiz bolalarning psixik rivojlanish dinamikasini kuzatgan olimlarning birinchi guruhi (t. katsfors, 1951; gomulitskiy, 1961;maksfild, 1936; v. uilyams, 1968; m.tobin, 1972; v.m. kogan,a.g. litvak, m.l. zemsova, l.l. solnseva) ishonch hosil qildiki, ko'zi ojiz va ko'radigan bolalarning ilk yoshdagi umumiy psixik maqomi o'rtasidagi sezilarli tafovutlar ko'rishda nuqsoni bo'lgan bolalarning psixik rivojlanishi yaxshilanishi natijasida asta-sekin barham topadi. a.i.skrebitskiy (1903), a.m.shcherbina (1916) ko'zi ojizlarning bilish faoliyatida o'ziga xosliklar mavjudligini ta ’kidlagan. ko‘zi ojizlar psixikasida o ‘ziga xosliklarni ortiqcha baholash oqibatida f. sex (1913) alohida, ko'radiganlarnikidan farq qiladigan «ko'zi ojizlar tilini» yaratish zarurligi haqidagi fikrga keldi,k. byurklen esa(1924) ko'zi ojizlarning izolatsiyalangan hayoti natijasida odamlarning alohida tipi yuzaga kelishi haqida xulosa chiqargan.ko‘rishda nuqsoni bo'lgan bolalarda psixik jarayonlar xususiyatlariturg'undir. tiflopsixologiyaning maqsadi — ko'r va zaif ko'ruvchi bolalar ruhiyatining rivojlanishi, kechish qonuniyatlarini o'rganishdan iborat. tiflopsixologiya fanining vazifasi quyidagilardan iborat: 1. ko'r va zaif ko'ruvchi va sog'lom bolalar …

3 / 20

suyagining maxsus chuqurchasida - ko'z kosasida joylashgan. ko'z ko'z soqqasidan, ko'rish nervi va yordamchi qismlardan (ko'z soqqasini harakatlantiruvchi muskullar va ular¬ning nervlari, qovoq va kipriklar, yosh bezlari, qon tomirlari kabilardan) iborat (1-rasm). 1-rasm. ko'z soqqasi: 1- ko'z soqqasining oq pardasi; 2- ko'z soqqasining shox pardasi; 3- ko'zning qon tomir pardasi; 4- ko'zning rangli pardasi; 5- ko'zning oldingi bo'shlig'i (suyuqlik bilan to'lgan); 6- ko'z qorachig'i; 7- ko'z gav¬hari; 8- gavharni o'rab turuvchi kiprik¬simon muskul; 9- shishasimon tana; 10¬ko'zning to'r pardasi; 11- ko'rish nervi. koz soqqasi 2 qismdan iborat: tashqi- fibroz orta-qon- tomir ichki- torsimon parda koz ichi suyuqligi koz gavhari shishasimon tana 1. fibroz qon-tomir 2.ichki-torsimon parda dioptrik (yorugʻlikni singdiradigan) apparat, koʻz gavhari, suvsimon suyuqlik va shishasimon tana, shuningdek, akkomodatsiya uchun xizmat qiladigan kipriksimon tana va rangdor parda bor (bu parda tasvirni yorugʻ sezgir toʻr parda — retinaga oʻtkazadi). k. soqqasining devori bir-biriga zich takalib turgan 3 ta pardadan iborat. k.ning …

4 / 20

koʻrish jarayoni tashqi dunyodagi narsalardan qaytadigan yoki sochiladigan yorugʻlik nurlarining k.ga taʼsir etishiga asoslanadi. mohiyati shundan iboratki, tashqi dunyodagi narsalardan koʻzga keluvchi yorugʻlik nurlari koʻzning tiniq muhitlari (mugoʻz parda, suyuqlik, gavhar va shishasimon tana) orqali oʻtib va ularda sinib, toʻr pardaga toʻshadi va uning hujayralari (tayoqchalar va kolbachalar)da fotokimyoviy reaksiyani vujudga keltiradi (oʻsha hujayralarda yorugʻ sezgir moddalar parchalanadi), natijada yorugʻlik energiyasi nerv impulsi (qoʻzgʻalish)ga aylanadi, bu impuls toʻr pardadan bosh miyadagi koʻrish yoʻli orqali bosh miya poʻstlogʻining ensa qismlaridagi koʻrish markazlariga boradi, yorugʻlik taʼsirlari ana shu markazlarda muayyan obrazlar sifatida idrok etiladi. kolbachalar kundoʻzi, tayoqchalar esa qosh qorayganda yoki tunda koʻradigan hujayralardir. shunday koʻrish tufayli odam uzoqdagi miltillagan sham alangasidan tortib oftobga qadar turli miqdordagi yorugʻlikni idrok eta oladi. k.ning turli ravshanlikdagi yorugʻlikni idrok eta olishi k. adaptatsiyasi deyiladi k. qorongʻida va yorugʻda koʻrishga moslasha oladi. k.ning koʻrish quvvati (oʻtkirligi) turli kishilarda turlicha; bu sariq dogʻ elementlarining xossalariga va boshqa …

5 / 20

higa tormozlovchi ta ’sir etadigan etiologik va ekologik sabablarga ega bo'lishi mumkin. a.v.xvatsovaning so'nggi tadqiqotlari ko'rsatadiki, rossiyada bu toifadagi ko'rishda nuqsoni bo'lgan bolalar soni keyingi yillarda sezilarli darajada ortgan. tadqiqotchilarning ma’lumotlariga ko'ra, 88% ko'zi ojiz va 92% zaif ko'ruvchi tug'ma ko'rish patologiyasiga ega. oftalmologik nuqtayi nazardan «0» vizusli va yorug'likni his qiladigan, shuningdek,korreksiya bilan yaxshi ko'radigan ko'zida 0,04 qoldiqli ko'rish o'tkirligiga ega bolalar brayl tizimi bo'yicha paypaslash asosida idrok etishga mo'ljallangan darsliklar bo'yicha, 0,05 dan 0,4 gacha vizusli bolalar esa ko'rish idroki asosida o'qitiladi. l.p. grigoreva tadqiqotlar ko'rsatadiki, zamonaviy sharoitda pedagogik amaliyotda ko'plab mamlakatlarda qabul qilingan, aynan esa blind — ko'zi ojiz va low vision — zaif ko'ruvchi shaxs tarzida guruhlash maqsadga muvofiq. tiflopsixologiyada ikki turlicha yo‘nalgan jarayon ko'rishda nuqsoni bo'lganlarni nisbatan chuqur differensiatsiyalash:total ko'zi ojiz; yorug'likni his qiladigan ko'zi ojiz; qoldiqli ko'rishga ega ko'zi ojiz; chuqur zaif ko'ruvchi; zaif ko'ruvchi;boshqa tomondan esa — low vision zaif ko'ruvchilarni integratsiyalash ko'zga …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari"

слайд 1 tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari reja: 1. tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari. 2. shaxs faoliyatida korishning ahamiyati. 3. tiflopsixologiya fanining metodologik asoslari. 4. tiflopsixologiya fanining yuzaga kelish tarixi. 5. tiflopsixologiya fanining tamoyillari. tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari maxsus psixologiyaning ko'rishda nuqsoni bo'lgan shaxslarning psixik rivojlanishini o'rganadigan bo'limi «tiflopsixologiya» nomi grekcha «tiphlos» — ko'r so'zidan olingan va mazmuni dastlab faqat ko'zi ojizlar psixologiyasidan iborat bo'lgan. hozirgi kunda tiflopsixologiyaning o'rganish obyekti nafaqat ko'zi ojizlar, balki ko'rishda chuqur nuqsonlari bo'lgan shaxslar hamdir.tiflopsixologiya ko'rishda nuqsoni bo'...

This file contains 20 pages in PPTX format (799.3 KB). To download "tiflopsixologiya modulining predmeti, maqsadi va vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: tiflopsixologiya modulining pre… PPTX 20 pages Free download Telegram