oʻzbek tilshunosligi va uning rivojlanish yoʻllari

PPTX 15 стр. 113,6 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 113,6 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

powerpoint presentation oʻzbek tilshunosligi va uning rivojlanish yoʻllari maʼmurov gʻanisher 1. oʻzbek tilining kelajagi va rivojlanish yoʻllari 2. oʻzbek tilining kelib chiqishi va tarixi 3. oʻzbek tilining zamonaviy holati va xususiyatlari reja: oʻzbek tilining leksikologiyasi oʻzbek tilining leksikologiyasi 20-asr boshlarida rossiya imperiyasi taʼsiri ostida boʻlgan soʻz boyligining kengayishi va ruscha soʻzlarning kirib kelishini oʻrganadi, taxminan 5000 dan ortiq yangi soʻzning paydo boʻlishini qayd etadi. oʻzbek tili leksikologiyasi, 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida yozilgan 30 dan ortiq adabiy asarlarning lugʻaviy tarkibini tahlil qilib, milliy oʻziga xoslikni va tashqi taʼsirlarni aniqlaydi. samarqand va buxoro shaharlarining dialektlarida mavjud boʻlgan 150 ga yaqin archaizm va tarixiy leksika birliklari oʻzbek leksikologiyasida alohida oʻrganiladi, ularning etimologiyasi va zamonaviy tilshunoslikdagi ahamiyati tahlil qilinadi. oʻzbek tilining fonetikasi oʻzbek fonetikasida assimilyatsiya va dissimyilatsiya kabi fonetik hodisalar uchrab, masalan, “qalam” soʻzining talaffuzida [q] tovushining [l] ga ta’siri kuzatiladi va bu xorazm viloyatida aniqroq namoyon boʻladi. oʻzbek tilining fonetikasida 33 ta …

2 / 15

asoslangan yangi oʻzbek alifbosi qabul qilingan boʻlib, unda 30 ta harf mavjud boʻlib, bu xalqaro standartlarga moslashuvni taʼminlashga qaratilgan. oʻzbek tilining zamonaviy holati hozirgi kunda oʻzbek tilida taxminan 50 000 ga yaqin soʻz mavjud boʻlib, ularning bir qismi dialektal xususiyatlarga ega va samarqand, buxoro kabi shaharlarning shevalarida farqlanadi. oʻzbek tilining zamonaviy holati, 12 million atrofida ona tili soʻzlashuvchi aholisi bilan, markaziy osiyoda, shu jumladan oʻzbekiston, qozogʻiston va qirgʻizistonda keng tarqalgan. oʻzbek tili, lotin yozuviga oʻtganidan keyin, 30 yildan ortiq vaqt davomida rivojlanib, yangi soʻzlar va atamalar bilan boyib bormoqda, bu esa globalizatsiya ta'siriga bogʻliq. oʻzbek tilining sintaksisi oʻzbek tilida soʻz tartibi erkinligi, ammo maʼlum semantik chegaralar mavjudligi, 20-asr tadqiqotlariga koʻra, maʼlum soʻz turkumlarining oʻzaro munosabatlariga bogʻliq. oʻzbek tilida feʼlning 3 ta asosiy shakli (qoʻshimchalari bilan) mavjudligi va ularning gap tuzilishiga taʼsiri samarqand maktabi olimlari tomonidan 15-asrda batafsil oʻrganilgan. oʻzbek sintaksisida qoʻshma gaplarning 7 ta asosiy turi mavjud boʻlib, ularning har …

3 / 15

tilining tarixiy rivojlanishi xorazm, buxoro va samarqand kabi shaharlarda xi-xv asrlarda turkiy adabiy tilning shakllanishiga oʻzbek tili asos boʻlib, koʻplab adabiy asarlar 30 dan ortiq turkiy shevalar aralashmasidan yaratildi. oʻzbek tilining qadimgi turkiy lahjalaridan, milodiy i-ii asrlarda markaziy osiyoda shakllangan, hozirgi qipchoq guruhiga mansub boʻlgan qonunlar va yozuv namunalaridan topilgan dalillar bilan tasdiqlanadi. xvi asrdan boshlab, oʻzbek tili turli xil yozuv tizimlaridan, jumladan arab yozuvidan foydalanib, 500 yildan ortiq davrda adabiyot va madaniyat taraqqiyotiga katta hissa qoʻshdi. oʻzbek tilining kelajagi va rivojlanish yoʻllari oʻzbek tili lugʻat boyligini 100 000 dan ortiq soʻz bilan kengaytirish va samarqand, buxoro kabi tarixiy shaharlardagi dialektlarni oʻrganish muhim. oʻzbekiston respublikasining 2030-yilgacha boʻlgan davlat dasturida ona tili taʼlimining sifatini 25% ga oshirish va xalqaro hamjamiyat bilan hamkorlikni kuchaytirish belgilangan. oʻzbek tilining kelajagi zamonaviy texnologiyalar, jumladan, sunʼiy intellekt va 5g tarmoqlari orqali 21-asrda global miqyosda kengayishi bilan bogʻliq. oʻzbek tilining taʼsiri va oʻzaro aloqasi oʻzbek tili, 20-asrda …

4 / 15

lari buni isbotlaydi. oʻzbek tilining morfologiyasida qoʻshimchalarning 5 ta asosiy turi mavjud boʻlib, ular soʻzlarga turli maʼnolarni beradi. xorazm viloyati lahjalarida baʼzi qoʻshimchalar oʻziga xos xususiyatlarga ega. oʻzbek tilida 12 ta harfga ega boʻlgan otlar mavjud boʻlib, ularning aksariyati samarqand va buxoro shevalarida qoʻllaniladi. morfologik tahlil natijalari bu faktni tasdiqlaydi. oʻzbek tilshunosligining muhim tadqiqotchilari oʻzbekistondagi tilshunoslik maktabining shakllanishiga samarqand davlat universiteti ham sezilarli ta'sir koʻrsatdi, 50 dan ortiq ilmiy monografiya va 300 dan ziyod ilmiy maqolalar chop etilgan. mustaqillikdan keyin oʻzbek tilshunosligi sohasida 100 dan ortiq yangi lugʻatlar va qoʻllanmalar yaratildi, bu esa tilning rivojlanishiga va uning boyligini saqlashga xizmat qildi. 1920-yillardan boshlab toshkentda faoliyat yuritgan alisher navoiy nomidagi til va adabiyot instituti oʻzbek tilshunosligiga katta hissa qoʻshgan koʻplab olimlarni, jumladan, 20 dan ortiq professor va doktorlarni tarbiyalagan. oʻzbek tilining dialektlari va lahjalari oʻzbek tilining dialektlari va lahjalarida 500 dan ortiq oʻziga xos soʻz va ifodalar mavjud boʻlib, ularning ba'zilari …

5 / 15

oʻzbek tilshunosligi va uning rivojlanish yoʻllari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "oʻzbek tilshunosligi va uning rivojlanish yoʻllari"

powerpoint presentation oʻzbek tilshunosligi va uning rivojlanish yoʻllari maʼmurov gʻanisher 1. oʻzbek tilining kelajagi va rivojlanish yoʻllari 2. oʻzbek tilining kelib chiqishi va tarixi 3. oʻzbek tilining zamonaviy holati va xususiyatlari reja: oʻzbek tilining leksikologiyasi oʻzbek tilining leksikologiyasi 20-asr boshlarida rossiya imperiyasi taʼsiri ostida boʻlgan soʻz boyligining kengayishi va ruscha soʻzlarning kirib kelishini oʻrganadi, taxminan 5000 dan ortiq yangi soʻzning paydo boʻlishini qayd etadi. oʻzbek tili leksikologiyasi, 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida yozilgan 30 dan ortiq adabiy asarlarning lugʻaviy tarkibini tahlil qilib, milliy oʻziga xoslikni va tashqi taʼsirlarni aniqlaydi. samarqand va buxoro shaharlarining dialektlarida mavjud boʻlgan 150 ga yaqin archaizm va ...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (113,6 КБ). Чтобы скачать "oʻzbek tilshunosligi va uning rivojlanish yoʻllari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: oʻzbek tilshunosligi va uning r… PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram