akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullari

DOCX 34 стр. 72,5 КБ Бесплатная загрузка

34 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 72,5 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 34

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 34

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullari mundarija: kirish……………………………………………………………………………3 i.bob. yozma va og‘zaki nutqning mazmun - mohiyati 1.1.yozma va og‘zaki nutq tushunchasi va uni rivojlantirish vazifalari………4 1.2.yozma nutqning mohiyati……………………………………………………8 ii.bob. akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni oʻstirish usullari va metodikasi 2.1.bolalarda yozma va og‘zaki nutq rivojlanishining yoshga xos xususiyatlari…………………………………………………………………….…16 2.2.til tafakkur quroli va muomala vositasi……………………………………20 xulosa…………………………………………………………………….……29 foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati…………………………..31 kirish mavzuning dolzarbligi: akademik litsey adabiyotlarida o‘quvchilarning og‘zaki va yozma nutqini o‘stirish muhim ahamiyatga ega. ular o‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va qobiliyatlarini oshirishga xizmat qiladi hamda mantiqiy fikrlash, ijodkorlik va mustaqil ish olib borishga undaydi. insonning eng muhim xususiyatlaridan biri so‘zlash qobiliyatidir. yozma nutq orqali ifodalangan fikr tushunarli va yoqimlidir. nutq harakatlari …

2 / 34

xanizmi harakatini tushunish uchun nutq apparatining tuzilishini yaxshi bilishi zarur. nutq buzilishlari uzoq yillar davomida o‘rganib kelayotgan sohadir. nutq normasi deganda nutq faoliyati jarayonidagi til ishlatilishining umumiy qabul qilingan variantlari tushuniladi. nutqning normal faoliyati holatiga uning psixofiziologik mexanizmlarning zaiflashuviga bog‘liq holda til normalaridan chetlashuvi bilan belgilanadi. kommunikativ nazariya nuqtai nazaridan qaraganda, nutq buzilishlari bu aloqa vositasining buzilishidir. bunda individ bilan jamiyat orasidagi nuqtiy muomalada ko‘zga tashlanadigan o‘zaro munosabatlarning buzilgani ma’lum bo‘ladi. kurs ishining maqsadi: akademik litsey adabiyotlarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullarini tanlashda o‘quvchilarning qobiliyatlari, mavzuning xususiyatlari, vaqt miqdori, yosh xususiyatlari kabi mezonlarga e’tibor qaratish lozim. nutqni o‘stirish usullarini rivojlantirishda didaktik maqsadlar, ijodiylikka undash, faol o‘quv-bilish faoliyatini ta'minlash kabi omillarga e’tibor qaratish muhim. kurs ishining vazifalari: -maqsadga qaratilgan ishlar samaradorligiga urg‘u beriladi. -konsultatsiya ishlari olib boradi. -akademik litsey adabiyotlarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullari o‘rganiladi. -yozma va og‘zaki nutqni o‘stirishda metodlardan foydalaniladi. kurs ishining tuzilishi: kirish qismi, ikki …

3 / 34

ng muloqotini va o‘zaro bir birlarini tushunishlarini ta’minlovchi mazmunan keng yoyilgan fikrdir. yozma nutqni fikrlar dunyosidan ajratib bo‘lmaydi: yozma nutq – bu fikrlar yozmaligidir, unda bolaning mantiqiy fikrlash, o‘zi qabul qilayotganlarini mulohaza qilish va ularni to‘g‘ri ifodalash qobiliyati aks etadi. yozma nutqni shakllantirish, uning vazifasini o‘zgartirish murakkablashib borayotgan bola faoliyati oqibati bo‘lib, u bolaning atrofdagilar bilan muloqotga kirishish sharoiti, muloqot shakliga bog‘liq bo‘ladi. maktabgacha yoshda u muloqot va ta’lim jarayonida shakllanadi. yozma nutqning shakllanishi ilk yoshdan boshlab asta-sekin ro‘y beradi. bolalar hayotining dastlabki yetti yilida atrofdagi kishilar bilan muloqot vositasi sifatida nutqning paydo bo‘lishi va uni rivojlantirish jarayoniga alohida e’tibor qaratish zarur. har bir kishi hayotida yozma nutq muhim ahamiyatga ega bo‘lib, u uchta asosiy vazifani bajaradi: 1.individuallararo; 2.ichki individual; 3.umuminsoniy. nutq vazifasi uning ontogenezdagi haqiqiy rivojlanish jarayoni bosqichini aks ettiradi, ularning har biri o‘ziga xos xususiyatlarga egadir: 1-vazifasi- individuallararo- kishilar o‘rtasidagi muloqot vositasidir. ushbu holatda nutq og‘zaki nutq-monolog, dialog, …

4 / 34

ilning cheksiz imkoniyatlari yuzaga chiqmay qolaveradi. so‘z va g‘azal sultoni a.navoiy til va nutq munosabatlarini shunday izohlaydi: “til shuncha sharafi bilan nutqning qurolidir. agar nutq noma’qul bo‘lib chiqsa tilning manfaatidir”. demak, til qanchalik zo‘r bo‘lmasin, u nutq uchun qurol sifatida xizmat qilar ekan, uning kuch, qudrati nutq jarayonida namoyon bo‘ladi. agar til o‘q bo‘lsa, nutq kamondir. o‘qning qudrati, kamonning qudratiga bog‘liq. ma’lumki, til inson aqlining, faoliyatining eng oliy va asosiy vositasidir. chunki insonni boshqa jonzotlardan ajralib turadigan vositasi ham til emasmi? shunday ekan, inson aqliy faoliyatining eng oliy mahsullari, tafakkur mevalari til, nutq orqali ro‘yobga chiqadi. til tafakkur mahsulining hayotga tatbiq etilishi uchun qudratli quroldir. ta’lim muassasalarida o‘qitish ikki shaklda amalga oshiriladi: a) erkin nutqiy muloqotda; b) maxsus mashg‘ulotlarda. dialog ko‘proq erkin nutqiy muloqotda paydo bo‘ladi va u bolalar lug‘atini boyitishning talaffuzga oid grammatik ko‘nikmalarini tabiiy ravishda rivojlantirish bazasi, yozma nutq ko‘nikmalariga ega bo‘lish bazasi hisoblanadi. dialog maxsus mashg‘ulotlarda o‘qitiladi …

5 / 34

i suhbatdoshi so‘zlarini bo‘lmasdan tinglash, luqma tashlash uchun qulay paytni kutgani holda o‘zini tutib turish, suhbatdoshi uchun tushunarli qilib so‘zlash; yo‘ldosh- talaffuz va grammatik ko‘nikmalarni mashq qilish, ma’lum so‘zlar ma’nosini aniqlashtirish. suhbat jarayonida tarbiyachi savollar, topishmoqlar, badiiy so‘z kabi turli usullardan foydalanadi. bu usullarning barchasi suhbat paytida bilimlarni o‘zlashtirish jarayonini yo‘naltirish, nutqiy muloqotni ta’minlash, bolalar fikrlarini, ularning diqqat-e’tiborlarini, xotiralarini, emotsiyalarini faollashtirishga yordam beradi. 1.2. yozma nutqning mohiyati. ona tili va adabiyot darslari o‘quvchilarning nutqiy kompetentlarini o‘stirishda boy imkoniyatlarga ega. darslarda ifodali o‘qish, yod olish, matnni izohlash, matnning rejasini tuzish, qayta hikoyalash, asarga sarlavha topish, asar qahramonlariga maktublar yozish, adabiy yoki adabiytanqidiy maqolalarga taqriz yozish kabi bir-biriga o‘xshamaydigan topshiriqlarni bajarish mumkin. bunday topshiriqlar, albatta, o‘quvchilarning og‘zaki va yozma nutqini oshirishda samarali bo‘ladi. shuni ta’kidlash lozimki, badiiy adabiyotga oshnolik, badiiy asar ustidagi muntazam ish, kitob bilan muloqot inson nutqini eng kuchli darajada rivojlantiradigan omildir. insonning nutq madaniyati va uning ma’naviy-ma’rifiy qarashlari orasida …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 34 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullari"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullari mundarija: kirish……………………………………………………………………………3 i.bob. yozma va og‘zaki nutqning mazmun - mohiyati 1.1.yozma va og‘zaki nutq tushunchasi va uni rivojlantirish vazifalari………4 1.2.yozma nutqning mohiyati……………………………………………………8 ii.bob. akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni oʻstirish usu...

Этот файл содержит 34 стр. в формате DOCX (72,5 КБ). Чтобы скачать "akademik litsey adabiyot darslarida og‘zaki va yozma nutqni o‘stirish usullari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: akademik litsey adabiyot darsla… DOCX 34 стр. Бесплатная загрузка Telegram