murakkab songa bo‘linish alomati

DOCX 24 pages 32.7 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 32.7 KB

File type DOCX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ mavzu: murakkab songa bo`linish alomati. reja: 1.murakkab sonlarning bo’linish alomatlari 2.tub va murakkab sonlarning bo’linish xossalari murakkab sonlarning bo‘lin ish alomatlari. sonlarni tub ko paytuvchilarga ajratish usuli bilan ularning eng katta umumiy bo‘luvchisi va eng kichik umumiy karralisini to pish . evklid algoritmi 1. (sonning 6 ga bo‘linish alomati). x soni 6 ga bo‘linishi uchun u 2 ga ham, 3 ga ham bo‘linishi zarur va yetarlidir. i s b o t i n i n g z a r u r l i g i . biror x soni oltiga bo‘linsin. u holda x : 6 va 6 :2 dan x : 2 bo'lishi, x : 6 va 6 :3 dan x : 3 bo'lishi …

2 / 24

i 18 ga boiinadimi? y e c h i s h . avval 18 ga boiinish alomati ifodalanadi: birinchidan, 2 • 9 = 18, ikkinchidan, d(2, 9) = 1, ya’ni 2 va 9 sonlari murakkab songa boiinuvchanligi haqidagi teoremani qanoatlantiradi. 18 sonini 3 • 6 ko'paytmaga keltirish yaramaydi, chunki z)(3,6) * 1. 2 ga va 9 ga boiinish alomatlaridan foydalanib, 1548 :2 va 1548 :9 deyiladi. demak, 1548 :18. 942:2, ammo bu son 9 ga boiinmaydi. demak, 942 soni 18 ga boiinmaydi. ta’rif. sonni tub sonlar ko'paytmasi ko‘rinishida ifodalash, bu sonni tub ko‘paytuvchilarga ajratish (yoyish) deyiladi. 2- misol. 110 sonini tub ko‘paytuvchilarga ajrating. y e c h i s h . 110 = 2- 5*11 to‘g‘ri tenglik bo'lganligi uchun 110 soni 2, 5, 11 tub ko‘paytuvchilarga ajratganligini bildiradi. 3- misol. 720 sonini tub ko‘paytuvchilarga ajrating. y e c h i s h . 720 soni 2 ga bo‘linadi. demak, 2 …

3 / 24

kirishi va bu tub ko'paytuvchilarning har biri shu yoyilmalardagi eng katta darajasi bilan olinishi kerak. shuning uchun 3600 va 288 sonlarining eng kichik umum iy karralisining yoyilmasiga 25, 32, 52 ko'paytuvchilar kiradi. demak, .£(3600,288) = = 25.32.52 = 7200. berilgan sonlarning eng katta umumiy bo‘luvchisini topish uchun: 1) berilgan har bir sonning kanonik ko‘rinishi yoziladi; 2) berilgan hamma sonlarning umumiy tub ko‘paytuvchilari ko‘paytmasi hosil qilinadi, bunda tub ko‘paytuvchilarning har birini berilgan sonlar yoyilmasiga kirgan eng kichik ko‘rsatkichi bilan olinadi; 3) bu ko‘paytmaning qiymatini topamiz, u berilgan sonlaming eng kichik umumiy karralisi boiadi. 5- misol. 60, 252, 264 sonlarining eng katta um um iy boiuvchisini va eng kichik umumiy karralisini toping. y e c h i s h. har bir son 60 = 22 ■ 3 • 5, 252 = 22 • 32 • 7, 264 = 23 • 3 • 11 ko‘rinishda yoziladi. berilgan sonlarning eng katta umumiy boiuvchisini topish …

4 / 24

(63,42) = z)(42,21) = z)( 21,0) = 21. biz bajargan hisoblashlar ko'pincha bunday yoziladi: 525 = 231 • 2 + 63; 231 = 63 • 3 + 42; 42 = 21 - 2 + 0. 0(525,231) = 21. bu usul eng katta umumiy bo‘luvchini topishni qoldiqli bo‘lishga asoslangan b o ‘lib, birinchi m arta qadimgi grek matematigi evklid (eramizdan oldin iii asrda yashagan) yaratgan va shuning uchun u evklid algoritmi nomi bilan yuritiladi. evklid algoritmini umumiy ko‘rinishda bunday ifodalash mumkin: a va b — natural sonlar hamda a > b bo'lsin. a soni b soniga qoldiqli bo‘linadi, keyin b soni qolgan qoldiqqa qoldiqli bo‘linadi, so'ngra birinchi qoldiq ikkinchi qoldiqqa qoldiqli bo'linadi va hokazo, u holda oxiri noldan farqli qolgan qoldiq a va b sonlarning eng katta umumiy boiuvchisi boiadi. mashqlar 1. 1032, 2964, 5604, 8910 va 7008 sonlaridan qaysilari 12 ga karrali? 2. 15 ga boiinadigan uchta to ‘rt xonali …

5 / 24

butun nomanfiy son q mavjud boiadiki, uning uchun a = b q boiishligi kelib chiqadi. 1- misol. 8 soni 32 sonining boiuvchisi boiadimi? y e c h i s h. 8 soni 32 ning boiuvchisidir, chunki shunday butun nomanfiy q = 4 son mavjudki, uning uchun 32 = 4 ■ 8 boiadi. eslatma. «beriigan sonning boiuvchisi» atamasini «boiuv- chi» atamasi bilan ajrata olish kerak. masalan, agar 18 ni 5 ga boisak, 5 soni boiuvchi deyiladi, lekin bu son 18 ning boiuvchisi emas. agar 18 ni 6 ga boisak, bunda «boiuvchi» va «berilgan sonning boiuvchisi» atamasi bitta narsani anglatadi. qoida. b soni a sonining boiuvchisi boiganda, a soni b soniga karrali yoki a soni b ga boiinadi deyiladi va a : b kabi yoziladi. 2-misol. 36 sonining barcha boiuvchilarini yozing. y e c h i s h. 36 sonining hamma boiuvchilari chekli va a = {1; 2; 3; 4; 6; 9; …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "murakkab songa bo‘linish alomati"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ mavzu: murakkab songa bo`linish alomati. reja: 1.murakkab sonlarning bo’linish alomatlari 2.tub va murakkab sonlarning bo’linish xossalari murakkab sonlarning bo‘lin ish alomatlari. sonlarni tub ko paytuvchilarga ajratish usuli bilan ularning eng katta umumiy bo‘luvchisi va eng kichik umumiy karralisini to pish . evklid algoritmi 1. (sonning 6 ga bo‘linish alomati). x soni 6 ga bo...

This file contains 24 pages in DOCX format (32.7 KB). To download "murakkab songa bo‘linish alomati", click the Telegram button on the left.

Tags: murakkab songa bo‘linish alomati DOCX 24 pages Free download Telegram