abdulla qodiriy ijodiy merosi va tarixiy romanlari haqida kurs ishi

DOCX 26 pages 76.2 KB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 76.2 KB

File type DOCX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ abdulla qodiriy nasriy asarlarining goyaviy badiiy xususiyatlari reja : i kirish : ii asosiy qism : abdulla qodiriyning hayoti haqida . 1. abdulla qodiriyning ijodiy faoliyati. 2. uning hajviy asarlari haqida . 3. abdulla qodiriyning romanlari to’g’risida . iii xulosa : abdulla qodiriyning hayotda tutgan o’rni . iv foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati . 1 abdulla qodiriy (asosiy taxalluslari: qodiriy, julqunboy) (1894.4.10-toshkent- 1938.10.4) – xx a. yangi oʻzbek adabiyotining ulkan namoyandasi, oʻzbek romanchiligining asoschisi; 20-yillardagi muhim ijtimoiy-madaniy jarayonlarning faol ishtirokchisi. bogʻbon oilasida tugʻilgan. otasi qodirbobo (1820—1924) xon, beklar qoʻlida sarbozlik qilgan, rus bosqini paytida (1865) toshkent mudofaasida qatnashgan. otasi boshidan oʻtgan sarguzashtlar abdulla qodiriyning qator asarlari, xususan tarixiy romanlarining yuzaga kelishida muhim rol oʻynagan. abdulla qodiriy musulmon …

2 / 26

„oziq ishlari“ gazetasining muharriri (1919), kasabalar shoʻrosining sarkotibi (1920), „mushtum“ jurnalining tashkilotchilaridan va tahrir hayʼati aʼzosi (1923–26). ijodi abdulla qodiriy ijodiy faoliyatining boshlanishi 1910-yillarning oʻrtalariga toʻgʻri keladi. „sadoi turkiston“ gazetasining 1914-yil 1-aprel sonida abdulla qodiriy imzosi bilan „yangi masjid va maktab“ sarlavhali xabar bosiladi. bu boʻlajak adibning matbuotdagi dastlabki chiqishi edi. oradan koʻp oʻtmay, uning „toʻy“, „ahvolimiz“, „millatimga“, „fikr aylagil“ kabi sheʼrlari, „baxtsiz kuyov“ dramasi, „juvonboz“ hikoyasi chop etiladi (1914—1915). abdulla qodiriy ijodining dastlabki namunalari boʻlgan bu asarlar millatparvarlik, maʼrifatparvarlik ruhida yozilgan boʻlib, jadidchilik gʻoyalari bilan sugʻorilgandir. muallif unda xalqning zabun holatidan kuyib soʻzlaydi, millatni uygʻonishga daʼvat etadi, fikrlashga chorlaydi. abdulla qodiriyning „uloqda“ hikoyasi (1916) avvalgi asarlari bilan tenglashtirib boʻlmaydigan darajada yuqori boʻlib, xx tongidagi oʻzbek realistik adabiyotining choʻqqisi, realistik hikoyaning eng yaxshi namunasi hisoblanadi. hikoyalari abdulla qodiriyning 1917-yil oktabr toʻntarishidan keyingi faoliyati asosan matbuot bilan bogʻlangan. uning 1919—1925-yillar oraligʻida yozgan maqolalari soni 300 atrofida. abdulla qodiriyning publitsistik chiqishlari avvalo …

3 / 26

bek adabiyotidagi birinchi roman – „oʻtkan kunlar“ni yaratdi (1919—1920). romandan boblar 1922-yil „inqilob“ jurnalida eʼlon etildi. 1924—1926-yillari har bir boʻlimi alohida-alohida kitob holida bosildi. „oʻtkan kunlar“ yaratilgan davr oʻzbek xalqi uchun millatning erki, ozodligi, mustaqilligi, jahondagi oʻrni masalasi hayot-mamot ahamiyatiga molik edi. abdulla qodiriy mintaqamiz taraqqiyparvar ziyolilari safida turib ona yurtning, millatning taqdiri ustida astoydil qaygʻurdi, oʻzicha najot yoʻlini izladi. avvaliga u bolsheviklarning yolgʻon vaʼdalariga ishondi, ammo adib bu vaʼdalar qogʻozda qolib ketayotganini, yovuz mustamlaka siyosati mohiyat-eʼtibori bilan oʻzgarmay qolayotganini, munofiqona tus olayotganini, el orasida buzgʻunchilik, fitna, sinfiy- mafkuraviy adovat avj oldirilib, birodarkushlik urushi boshlanib ketganligini, shoʻrlik xalq bu qonli siyosatning qurboni boʻlayotganini oʻz koʻzi bilan koʻrdi. ayniqsa, qoʻqon muxtoriyatining tor-mor etilishi koʻpgina hur fikrli ziyolilar qatori abdulla qodiriyning qalbini larzaga soldi. adib „oʻtkan kunlar“ romani orqali xalqning milliy ongini uygʻotmoqchi boʻldi, „tariximizning eng kir, qora kunlari“ – yurtni mustamlaka balosiga giriftor etgan keyingi „xon zamonlari“ – xix a. oʻrtasidagi …

4 / 26

ayyan tarixiy sharoit, vaziyatdagi turmushi, urf-odatlari, ruhiy- maʼnaviy dunyosi, boʻy-basti, qiyofasi keng koʻlamda aniq-ravshan gavdalantirilgan. „oʻtkan kunlar“, bir qarashda, anʼanaviy ishq dostonlarini ham eslatadi. unda otabek bilan kumushning ishqiy sarguzashtlari, fojiasi juda katta mahorat bilan tasvir etilgan. asardagi ishqiy sarguzashtlar kitobxonni hayajonga soladi, otabek bilan kumushning goʻzal baxtini barbod etgan omillar kishini chuqur oʻyga toldiradi. muallif oshiqlarning ishqiy sarguzashtlari bahonasida muayyan tarixiy davrni – turkistonning rus bosqini arafasidagi ahvoli, qora kunlarini koʻz oldimizda gavdalantiradi. qodiriy ishqiy sarguzashtlar koʻrinishida oʻlkaning tutqunlikka tushishining bosh sababi jaholat, qoloqlik va oʻzaro ichki nizolardir degan fikrni gʻoyat ustalik bilan aytadi. garchi romanda adib shaxs harakteri va qismatini muhit, sharoit, ijtimoiy muammolar bilan chambarchas aloqadorlikda tasvir va tahlil etsa-da, inson shaxsining muhit va sharoitga bogʻliq boʻlmagan tugʻma, sirli-sehrli gʻaroyib shevalariga ham eʼtiborni tortadi. bu jihatdan bir oila, bir xil sharoitda tugʻilib voyaga yetgan saviya-xarakter, surat va siymo vajidan ikki olam – egachi -singil zaynab va xushroʻybibi …

5 / 26

; shaxsiy manfaatlari yoʻlida hech narsadan qaytmaydi; birovlarning koʻz yoshlari hisobiga, oʻzgalarning baxtiqaroligi evaziga oʻz baxtini tiklaydi. romandagi oʻzbek oyim obrazi ham nihoyatda tabiiy va goʻzal siymolardan biridir. dumbul tabiat bu ayol oʻgʻli otabek, qolaversa kelinlari – kumush, zaynab taqdirlarining chigʻallashib ketishi, oxiri fojiaga yuz tutishida bosh sababchi ekani ayon. biroq har qancha gunohkor boʻlmasin, oʻta andishali adib uni keskin qoralashga tili bormaydi. nima boʻlganda ham, oʻzbek oyim, baribir ona… ayni paytda rostgoʻy, realist yozuvchi onaning pala-partish, dovdir xattiharakatlaridan, tabiatidagi ayrim kamchiliklaridan koʻz yumib oʻtolmaydi. bu borada adibga xalqona yumor qoʻl keladi. bu obraz tasviri boshdan-oyoq ajib serjilo – ham kinoya-kesatiqgarga, ham ardoq-mehrga toʻla yumor bilan yoʻgʻrilgan. xullas, „oʻtkan kunlar“ romani toʻqima qahramonlarning hayotiylik kasb etishi va tarixiy voqealarga uygʻunligi jihatidan ham, mujassamot butunligi va tilidagi nafosati jihatidan ham oʻzbek adabiyoti xazinasidagi durdonalar qatoridan oʻrin olgandir. „oʻtkan kunlar“ oʻzbek adabiyotida ilk roman boʻlishining oʻzi bilanoq ilgari bosilgan katta qadam edi. …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla qodiriy ijodiy merosi va tarixiy romanlari haqida kurs ishi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ abdulla qodiriy nasriy asarlarining goyaviy badiiy xususiyatlari reja : i kirish : ii asosiy qism : abdulla qodiriyning hayoti haqida . 1. abdulla qodiriyning ijodiy faoliyati. 2. uning hajviy asarlari haqida . 3. abdulla qodiriyning romanlari to’g’risida . iii xulosa : abdulla qodiriyning hayotda tutgan o’rni . iv foydalanilgan adabiyotlar ro’yhati . 1 abdulla qodiriy (asosiy tax...

This file contains 26 pages in DOCX format (76.2 KB). To download "abdulla qodiriy ijodiy merosi va tarixiy romanlari haqida kurs ishi", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla qodiriy ijodiy merosi v… DOCX 26 pages Free download Telegram