disk uloqtirish

PPTX 19 pages 695.2 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 695.2 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

disk uloqtirish disk uloqtirish disk uloqtirish disk uloqtirish – bu yengil atletikaning qadimiy turlaridan biri bo’lib, qadimiy gretsiyada ham keng ommalashganligi qayd qilinadi. qazilma topilma ashyolar guvohlik berishicha, disklar qadimda turli xil materiallardan, jumladan tosh, zich holatdagi daraxt yog’ochi, temir, qo’rg’oshindan yasalgan. eramizgacha vi asrda turli xil og’irlik va hajmga ega bo’lgan linzasimon shakldagi disklar paydo bo’lgan. zamonaviy disklarning modeli egine orolidan topilgan disk hisoblanadi (diametr o’lchamlari 21 sm, og’irligi 1,884 kg). diskni uloqtirish joyi doim chegaralangan. dastlab, bu kvadrat shaklidagi, uncha katta bo’lmagan (o’lchamlari 80 × 80 sm) supacha (postament) ko’rinishida belgilangan, keyinchalik esa – doira shaklidagi (diametr o’lchami – 2,1 metr atrofida) soha ko’rinishida belgilangan. keyin esa, doira soha o’rniga yana qaytadan kvadrat sohadan foydalanishga o’tilgan va uning o’lchamlari kattalashtirilgan. disk uloqtirish uchun yakuniy holatdagi soha sifatida diametr o’lchami 2,5 metrni tashkil qiluvchi, doira shaklidagi soha belgilanib, hozirgi kungacha bu tartib saqlanib qolgan. disk uloqtirish – bu tezlik …

2 / 19

qarshi esuvchi shamol (5 m/s gacha tezlikda) yo’nalishida to’g’ri holatda uloqtirish erishiluvchi natijani sezilarli darajada oshirishi, 5 metrgacha qo’shimcha natija berishi mumkinligi qayd qilinadi. qadimgi gretsiyada i olimpia o’yinlarida disk uloqtirishning antik usulidan foydalanilgan, ya’ni bunda disk vertikal tekislik bo’ylab uloqtirilgan. biroq, ii olimpia o’yinlarida zamonaviy davrda disk uloqtirish usulini chexiyalik ya.suk (1900 yil) namoyish qilib bergan, bunda disk aylantirish bilan va nisbatan nishablik burchagi ostida uloqtirish amalga oshirilgan. bu usul navbatdagi davrlarda finlyandiyada rivojlantirilgan. jumladan, finlyandiyada disk uloqtirishda qo’llarning a’lo darajada mayatniksimon ko’rinishdagi harakatlantirilishi va disk bilan birgalikda silliq holatda aylantirilishi bilan ifodalanuvchi sport maktabi taraqqiy etgan. bu usulga raqobatchi sifatida amerikalik disk uloqtiruvchilar o’z uslublarini ishlab chiqishgan, bunda diskni uloqtirish vertikal o’q atrofida aylantirish bilan, oyoqlarda chuqur holatda o’tirish orqali uloqtirilgan. hozirgi kunda yuqorida keltirilgan har ikkala usulning turli xil modifikatsiyalari ustunlik qiladi. olimpia o’yinlari dasturi tarkibiga erkaklar o’rtasida disk uloqtirish sport turi dastlab 1896 yilda kiritilgan, ayollar …

3 / 19

47,58 metr natija bilan qayd qilingan (dj. dunkan, aqsh); ayollar o’rtasida esa – 1936 yilda dunyo rekordchisi sifatida g.mauermauer (germaniya) 48,31 metr natija bilan qayd qilingan. disk uloqtirish bo’yicha dunyo rekordi uzoq vaqt davomida aqshlik sportchilar qo’lida saqlangan, ayniqsa bu holat urushdan keyingi davrda yaqqol kuzatilgan. disk uloqtirish bo’yicha texnikani takomillashtirishda sezilarli faollik ko’rsatgan sportchilar sifatida f.gordiyen, r.babka, d.silvestr, a.orter, m.uilkins kabilar ko’rsatib o’tiladi. shuningdek, ushbu o’rinda l.danek (sobiq chexoslovakiya), r.brux (shvestiya), v.shmidt (gdr), v.trusenev va yu.dumchev (sobiq ittifoq) kabi sportchilarni qayd qilib o’tish mumkin. dunyo miqyosida disk uloqtirish bo’yicha kuchli sportchilar orasida yengil atletikaning ushbu turining rivojlanishiga n.dumbadze, n.ponomareva, t.press, f.melnik (sobiq ittifoq); k.shilberg, e.yaal (gdr); a.menis (ruminiya); z.shilxava (sobiq chexoslovakiya) kabi sportchilar sezilarli hissa qo’shishgan. hozirgi vaqtda disk uloqtirish bo’yicha erkaklar o’rtasida dunyo rekordi gdrlik yurgen shultga tegishli bo’lib, 1986 yil, 74,08 m natija qayd etgan bo’lsa, ayollar o’rtasida dunyo rekordi gdrlik gabriela raynshga tegishli u 1988 yil, …

4 / 19

zoqqa uchishiga erishmoq mumkin. burilib uloqtirganda turgan joydan uloqtirishga nisbatan diskning uchish tezligi sekundiga 20 metr va undan ham ko’proq bo’lib, disk 5-8 m uzoqroqqa tushishi mumkin. hozirgi zamon uloqtiruvchilari aylanishni uloqtirish tomoniga teskari turib boshlaydilar va diskni qo’ldan chiqarib yuborguncha 540o (1,5 doira) aylanadilar. uloqtiruvchining doira yasashi uloqtirish tomoniga qarab intiluvchi umumiy harakat bilan bir vaqtda yuz beradi. uloqtiruvti aylanish vaqtida dastlabki holatdan boshlab aylanayotganda quyidagi fazalardan o’tadi: dastlabki qo’sh tayanchli faza, chap oyoqda yakka tayanchli faza, tayanchsiz (chap oyoq bilan depsingadan keyin) faza, o’ng oyoqda yakka tayanchli (erga oyoq qo’yish vaqtidan boshlab) faza va yakunlovchi qo’sh tayanchli faza. diskning eng qulay burchak hosil qilib uchishi ko’p jihatdan shamolnint tezligi va yo’nalishiga bog’liq. masalan, havo sokin paytlarda diskning uchishi uchun eng qulay burchak taxminan 33-36°ga teng. shamolga qarshi uloqtirilganda esa, shamol tezligi oshgan sari, qulay burchak kamayib boradi. shamol yo’nalishiga qarab uloqtirilganda uchish ko’proq bo’ladi. diskni sekundiga 4-5 metr …

5 / 19

nasaning holati ba’zi bir farqqa ega bo’lishi mumkin. qulayrog’i uloqtirish tomoniga orqa o’girib turishdir. bunday holatdan yon tomon bilan turishga nisbatan burilish ancha qiyinroq, lekin bunday vaziyatda uloqtiruvchining disk bilan birgalikda qiladigan harakat yo’li uzayadi, demak, aylanishni boshlashda (tayanchli fazasada), harakat miqdorini ko’paytirish uchun yaxshiroq sharoit yaratiladi. diskni tutish. aylanishga tayyorlanish. dastlabki holatda o’ng oyoq doiraning chekkasiga, gardishga juda ham taqab qo’yiladi. dastlabki silkitishni boshlash yoki ayni vaqtda disk tutgan qo’lni o’ng tomonga silkitishda oldin chap oyoq yelka kengligida, hatto undan ham kengroq qo’yiladi. oyoqlar doiraning uloqtirish tomoniga yo’nalgan deb faraz qilingan diametridan bir xil uzoqlikda joylashadi. uloqtirishga tayyorlanish vaqtida gavda deyarli tik turadi, oyoqlar sal bukiladi. uloqtiruvchi aylanishga tayyorlana turib disk tutgan qo’lini o’ngga-orqaga silkitadi, dastlabki silkinishlari bunga yordam beradi. silkitish vaqida, disk tutgan o’ng qo’l, avval gavdaning ozgina burilishi bilan birgalikda chapga olib boriladi, gavda og’irligi chap oyoqqa salgina o’tkaziladi. keyin qo’l silkinib o’ngga olib boriladi, tana og’irligi …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "disk uloqtirish"

disk uloqtirish disk uloqtirish disk uloqtirish disk uloqtirish – bu yengil atletikaning qadimiy turlaridan biri bo’lib, qadimiy gretsiyada ham keng ommalashganligi qayd qilinadi. qazilma topilma ashyolar guvohlik berishicha, disklar qadimda turli xil materiallardan, jumladan tosh, zich holatdagi daraxt yog’ochi, temir, qo’rg’oshindan yasalgan. eramizgacha vi asrda turli xil og’irlik va hajmga ega bo’lgan linzasimon shakldagi disklar paydo bo’lgan. zamonaviy disklarning modeli egine orolidan topilgan disk hisoblanadi (diametr o’lchamlari 21 sm, og’irligi 1,884 kg). diskni uloqtirish joyi doim chegaralangan. dastlab, bu kvadrat shaklidagi, uncha katta bo’lmagan (o’lchamlari 80 × 80 sm) supacha (postament) ko’rinishida belgilangan, keyinchalik esa – doira shaklidagi (diametr o’lchami – 2,1 m...

This file contains 19 pages in PPTX format (695.2 KB). To download "disk uloqtirish", click the Telegram button on the left.

Tags: disk uloqtirish PPTX 19 pages Free download Telegram