sof iqtisodiy ne'matlar va ularning turlari

DOC 4 pages 41.0 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 41.0 KB

File type DOC

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

18-mavzu. korxonalar faoliyatini davlat tomonidan tartibga solish 1. bozor iqtisodiyotining kamchiliklari. 2. bozor muvozanatining buzilish oqibatlari. 3. tashqi samara va xarajatlar. 4. davlatning atrof-muhitni muxofaza qilish siyosati. 5. iqtisodiyotni davlat tomonidan boshqarilishi va uning zaruriyati. 6. davlatning iqtisodiyotni tartibga solish dastaklari. 7. aholi daromadi differentsiatsiyasi. 1. bozor muvozanatining buzilish oqibatlari. sof ijtimoiy ne'mat - bu barcha fuqarolar tomonidan, jamoa tomonidan iste'mol qilinadigan ne'mat bo'lib, ushbu iste'mol alohida insonning ushbu ne'mat uchun pul to'lashi yoki to'lamasligiga bog'liq emas. sof ijtimoiy mahsulot ikki xil xususiyatga ega: iste'mol qilishda tanlanmaslik va iste'moldan ajratilmaslik. shunday xususiyatga ega bo'lgan ijtimoiy ne'matga armiya va militsiya xizmati kiradi. iste'molda tanlanmasligi xususiyati shuni bildiradiki, sof ijtimoiy ne'matni bir kishi tomonidan iste'mol qilinishi boshqa bir kishining ushbu ne'mat iste'molini kamaytirmaydi. bunday ne'matlar raqobatdan holi, nima uchun deganda, qo'shimcha iste'molning chekli xarajati nolga teng. iste'moldan ajratilmaslik xususiyati shundan iboratki, hech bir kishiga iste'mol qilish (hatto u ushbu iste'mol uchun to'lashdan …

2 / 4

n chekli yutuqlarni (mavjud hajmdan oladigan) vertikal bo'yicha qo'shish orqali aniqlanadi (5-rasm). 5-rasm. sof ijtimoiy mahsulotga talab. sof xususiy ne'matga bo'lgan umumiy talab shaxslarning talab chiziqlarini gorizontal bo'yicha qo'shish orqali aniqlanadi (6-rasm). 6-rasm. sof xususiy ne'matga bo'lgan umumiy talab. sof ijtimoiy mahsulotni jamoa bo'lib iste'mol qiladi, lekin biz yuqorida aytganimizday har bir shaxs bunday iste'moldan har xil naf ko'radi. masalan, 5-rasmda a shaxs eng kam naf ko'radi, b shaxs a shaxsga nisbatan ko'proq naf ko'radi, s shaxs b shaxsga ko'ra ko'p naf oladi. amalda har bir shaxsning qancha naf olganligini hisoblash qiyin. bunday axborotni olish ham murkkab. “public goods the last source of market failure arises when the market fails to supply goods that many consumers value. a public g ood is a good that can be made available cheaply to many consumers, but once the good is provided to some consumers, it is very difficult to prevent others from …

3 / 4

matlarni olishga harakat qiladi. ushbu vaziyat biletsiz muammosini, ya'ni «quyon» muammosi nomini oldi. bu erda iqtisodiy sub'ektlarning bozorning bozor mexanizmi ishlamaydigan joylaridan foydalanib, boshqalar hisobidan ko'proq yutuqqa erishishga harakat qilishi nazarda tutiladi. biletsiz yuruvchi muammosi ko'proq katta iste'molchi jamoa guruhlarida yuzaga keladi, nima uchun deganda, bunday guruhlarda kerakli, to'liq axborotni olish qiyin. biletsizlar muammosini mavjudligi sof ijtimoiy mahsutloni ishlab chiqarish hajmini uning samarali hajmidan kam bo'lishiga olib keladi. bozor mexanizmi bu muammoni echishga ojiz. ushbu xatoni tuzatishda davlatning ahamiyati nihoyatda katta. 2. bozor iqtisodiyotini tartibga solishda davlatning roli bozor ojizligi - bu shunday hodisaki, bunda bozor resurslardan samarali foydalanishni ta'minlay olmaydi. bozor ojizligini ko'rsatuvchi to'rtta turdagi vaziyat mavjud va bu vaziyatlar samarasiz vaziyat hisoblanadi: 1. monopoliya. 2. asimmetrik axborot. 3. tashqi samara. 4. ijtimoiy ne'mat. ushbu vaziyatlarda bozorga davlatning aralashuvi maqsadga muvofiq deb hisoblanadi. bu muammolarni davlat monopoliyaga qarshi siyosat yuritish, ijtimoiy sug'urtalash, salbiy tashqi samaraga ega bo'lgan tovarlar va …

4 / 4

tsiyaga, ishsizlikka qarshi siyosat olib bormoqda, barqaror iqtisodiy o'sishni ta'minlashga e'tibor bermoqda, iqtisodiyotdagi tarkibiy o'zgarishlarni muvofiqlashtirish, ilmiy-texnik tadqiqotlarni qo'llab-quvvatlamoqda. davlat iqtisodiyotda asosan ikkita masalani echishga harakat qilib kelmoqda: bozorni normal ishlashini ta'minlash va dolzarb bo'lgan ijtimoiy-iqtisodiy muammolarni echish. shuni ham aytish kerakki, davlatning bozor mexanizmiga asoslangan iqtisodiyotga aralashuvi o'zining chegarasiga ega bo'lishi kerak. birinchi navbatda, davlatning bozor mexanizmiga aralashuvi bozor mexanizmini buzilishiga olib kelmasligi kerak. davlatning iqtisodiyotga aralashuvi bozor mexanizmlarini ma'muriy boshqaruv bilan almashtirmasligi lozim. davlatning iqtisodiyotga aralashuvi ko'proq bozor mexanizmini kuchaytirishga yoki kamaytirishga olib kelishi maqsadga muvofiq. nazorat va mulohaza uchun savollar 1. sof ijtimoiy ne'mat va uning xususiyatlari nimalardan iborat? 2. sof xususiy ne'matning sof ijtimoiy ne'matdan farqi nimalardan iborat? 3. davlat bozorni tartibga solish uchun qanday hollarda u bozor faoliyatiga aralashadi? 4. o'zbekistonda iqtisodiyotni rivojlantirishda davlatning roli nimalardan iborat? p � 60 30 ds 20 db 10 da q qs bir birligi ming so'm bir birligi uchun …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sof iqtisodiy ne'matlar va ularning turlari"

18-mavzu. korxonalar faoliyatini davlat tomonidan tartibga solish 1. bozor iqtisodiyotining kamchiliklari. 2. bozor muvozanatining buzilish oqibatlari. 3. tashqi samara va xarajatlar. 4. davlatning atrof-muhitni muxofaza qilish siyosati. 5. iqtisodiyotni davlat tomonidan boshqarilishi va uning zaruriyati. 6. davlatning iqtisodiyotni tartibga solish dastaklari. 7. aholi daromadi differentsiatsiyasi. 1. bozor muvozanatining buzilish oqibatlari. sof ijtimoiy ne'mat - bu barcha fuqarolar tomonidan, jamoa tomonidan iste'mol qilinadigan ne'mat bo'lib, ushbu iste'mol alohida insonning ushbu ne'mat uchun pul to'lashi yoki to'lamasligiga bog'liq emas. sof ijtimoiy mahsulot ikki xil xususiyatga ega: iste'mol qilishda tanlanmaslik va iste'moldan ajratilmaslik. shunday xususiyatga ega bo'lgan ijtimoiy...

This file contains 4 pages in DOC format (41.0 KB). To download "sof iqtisodiy ne'matlar va ularning turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: sof iqtisodiy ne'matlar va ular… DOC 4 pages Free download Telegram