internetda axborot izlash

DOC 51.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1404127311_50992.doc internetda axborot izlash internetda axborot izlash reja 1. umumiy ma’lumotlar. 2. izlovchi kataloglar. 3. izlovchi ko’rsatkichlar. 4. web hujjatlarni izlash usullari. 5. so’rovlar tili. 6. elektron pochta adreslarini izlash. internetda eng mashhur izlovchi tizimlar, ularning ishlash tamoyili, afzalliklari va kamchiliklari, internetda axborot qidirish usullarini egallash. www foydalanuvchilar ixtiyoriga bir qancha hujjatlar to’plamini taqdim etadi. shuning uchun foydalanuvchilar oldiga tarmoqda joylashgan hujjatlar orasidan uning o’zini qiziqtirgan hujjatlarni izlash masalasi doimo turadi. ushbu masalani echish uchun izlovchi tizimlar qo’llaniladi. izlovchi tizimlar maxsus - web tugundan iborat. foydalanuvchi izlovchi tizimga birlamchi web sahifa mazmuni haqida ma’lumotlar beradi. sistema talabga mos sahifalarga ishoralar ro’yxatini chiqaridi. izlovchi tizimlarning ishi bir necha modellarga asoslangan. izlovchi kataloglar va izlovchi ko’rsatkichlar 1. izlovchi kataloglar. izlovchi kataloglar katta bibliotekadagi tizimli katalogar tamoyili bo’yicha qurilgan. izlovchi kataloglarga murojaat qilib, uni asosiy sahifasidan yirik keng mavzuli kategoriyalarning qisqa ro’yxatini topish mumkin. masalan: «ekonomika i predprinimatelstva», «iqtisod va tadbirkorlik», «biziness & …
2
iq (izlovchi kataloglar qo’lda yaratiladi). dunyoda yirik izlovchi kataloglardan biri yahoo katalogidir. izlovchi ko’rsatkichlar izlovchi ko’rsatkichlar unikal (takrorlanmas) maxsus axborotni izlashni ta’minlaydi. izlovchi ko’rsatkichning asosiy ish tamoyili kalitli so’z (mavzuni tayanch atamalari va iboralari) bo’yicha web-hujjatlarni izlashdan iborat. foydalanuvchi izlanuvchi hujjatni kalitli so’zlar yordamida tavsiflaydi, so’ng izlashga vazifa beradi. izlovchi tizim ma’lumotlar omborida saqlanadigan berilganlarni taqlil qilib, talabga mos web sahifalar ro’yxatini chiqaradi. giperishoratlar bilin birga topilgan hujjatlar haqida qisqa ma’lumotlar chiqariladi. ular asosida foydalanuvchi o’ziga zarur resurslarni tanlab olishi mumkin. natijaviy (yakuniy) ro’yhat filtrasiya va tabaqalashtirishga duchor bo’ladi. veb-sahifani filtrasiyasi debdeb takrorlanuvchi timsollarni olib tashlash tushuniladi. ro’yxatlarni tabaqalashtirishda yakuniy ro’yxatda maxsus tartib o’rnatiladi, ya’ni eng «foydali» (izlovchi tizim nuqtai nazaridan) timsollar ro’yxatni boshida, kam foydalisi esa ro’yhat oxirida keladi. hozir jahonda 10 mingdan ortiq izlovchi ko’rsatkichlar mavjud. chet elning eng mashhur izlovchi mashinasi alta vistadir. rossiyada aport, rambler va yandeks quvvati bo’yicha bir xil bo’lgan izlovchi ko’rsatkichlar ishlab turibdi. …
3
cha tildagi juda ko’p tavsiflari bor. кonteksli izlash amali uchun qulay va yaxshilardan biri. ilmiy adabiyotlarni izlash uchun samarali. lucos http://www.lucos.ru/ кonteksli va maxsus izlov qulay vositalari bor. northern ligth http://www.northern/ ligth.com ilmiy izlov o’tkazish uchun samarali. web fazoni qamrab olish koeffisienti eng yaxshilaridan biriga ega. yahoo! http://www.yahoo.com jahonning yirik izlovchi katalogi. elektron pochta adreslarini izlashni amalga oshiradi. foydalanuvchilarni talablarini amalga oshirish uchun har xil izlovchi tizimlar har xil axborot texnologiyalarni qo’llashi mumkinligini nazarda tutgan holda axborot qidirishni samarali bajarish uchun ushbu har bir tizimlarni afzalliklari va kamchiliklarini tasavvur eta olish kerak. 4.4. web hujjatlarni izlash usullari oddiy, kengaytirilgan, kontestli va maxsus izlash usullarini farqlash lozim. oddiy izlash deb bir yoki bir necha kalitli so’zlar bo’yicha web-resurslarni izlash tushuniladi. кengaytirilgan izlashni bajarishda kalitli so’zlarni o’zaro mantiqiy munosabat operatorlari bog’laydi.agar oddiy izlash usullari hadan ko’p natijalar bergan hollarda kengaytirilgan izlashni qo’llaydilar. кontekstli izlash - aniq jumla (fraza) bo’yicha hujjatlarni izlashda,.berilgan url-adreslarga …
4
arda atamalar uchraydi, ammo atama 2 esa uchramaydi. eslatma. кalitli so’zlar orasidagi bo’sh o’rin (probel), har xil izlov tizimlarida har xil anglanishi mumkin. (ko’pincha mantiqiy «va» bog’lovchi deb tushuniladi). qidiruv tizimlari, qoida sifatida (rus tili sintaksis qoidalariga asoslanib), so’zlarni istalgan grammatik shaklda izlaydi. so’rovlarni tuzishda metasimvollardan foydalanish mumkin. * - simvollarini ixtiyoriy ketma-ketlikni belgilash uchun va ?- birgina ixtiyoriy simvolni belgilash uchun.ishlatiladi. masalan, slova* - hujjatlarni izlash, ularda (slovo, slovom, slovosochetanie va sh.o’.) «slovo» simvoli ketma – ketligi bilan boshlanuvchi atamalar uchraydi. sl?v? hujjatlarini izlash, ularda birinchi ikkita simvoli «sl», oxiridan bitta oldingi «v» , uchinchi va beshinchilar istalgan (slovo, slova, slove, sleva va sh.o’.) atamalar uchraydi. atamalar qavslar yordamida guruxlashtirilgan bo’lishi mumkin. qavslar mantiqiy amallar ta’siri tartibini bildiradi. masalan, (atama1 & atama2 ) or (atama3 and not atama4) –hujjatlarni izlash natijasida olingan ma’lumotlarda atama1 va atama2 uchraydi, yoki bo’lmasa atama3 uchraydi, atama4 esa uchramaydi. xujjatlarni izlash uchun turg’un so’z …
5
ompyuter tarmog’ida elektron adreslarni izlash uchun mo’ljallangan bir necha qidiruv tizimlari bor. ushbu tizimlar ro’yhati va ularni url – adreslari 2-jadvalda keltirilgan. elektron adreslarni qidirish uchun tizimlar. 2-jadval. nomlanishi url - adres bigfoot http://www.bigfoot.com internet addres finder (iaf) http://www.ief.net/ yahoo http://www.yahoo.com.rips/ whowhere ? http://www.whowhere ? infospace directory service http://www. infospace.com switchboard http://www switchboard.com. moskva va peterburg shaxar telefon ma’lumotnomasi http://www.interweb.spb.ru/phone ushbu ma’lumotlar bazalariga chiqish uchun faqat pochta mijozining «adresnaya kniga» sini ochish lozim, «poisk lyudey» tugmasi bosiladi va «mesto poiska» ro’yhatidan kerakli tizim tanlanadi. outlook express dasturi quvvatli qidiruv tizimlariga to’g’ridan to’g’ri chiqishni ta’minlaydi. foydalanilgan adabiyotlar: 1. s.s.g’ulomov va boshqalar. axborot tizimlari va texnologiyalari. toshkent ,2000 y 2. кenjaboev o. zamonaviy axborot texnologiyalari. t. 1999 y. 3. шафрин ю. основ компьютерное информационное технологии. m., 1999 г. 4. норалиев н.х. ва бош=. информатика. ы=ув =ылланма тошкент 2004 й. 5. автоматизированное информационное технологии в экономике: учебник. под.ред. проф. г.а.титоренко. m :компьютер, 1998 …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "internetda axborot izlash"

1404127311_50992.doc internetda axborot izlash internetda axborot izlash reja 1. umumiy ma’lumotlar. 2. izlovchi kataloglar. 3. izlovchi ko’rsatkichlar. 4. web hujjatlarni izlash usullari. 5. so’rovlar tili. 6. elektron pochta adreslarini izlash. internetda eng mashhur izlovchi tizimlar, ularning ishlash tamoyili, afzalliklari va kamchiliklari, internetda axborot qidirish usullarini egallash. www foydalanuvchilar ixtiyoriga bir qancha hujjatlar to’plamini taqdim etadi. shuning uchun foydalanuvchilar oldiga tarmoqda joylashgan hujjatlar orasidan uning o’zini qiziqtirgan hujjatlarni izlash masalasi doimo turadi. ushbu masalani echish uchun izlovchi tizimlar qo’llaniladi. izlovchi tizimlar maxsus - web tugundan iborat. foydalanuvchi izlovchi tizimga birlamchi web sahifa mazmuni haqida ma’lumo...

DOC format, 51.0 KB. To download "internetda axborot izlash", click the Telegram button on the left.

Tags: internetda axborot izlash DOC Free download Telegram