axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari

DOCX 7 pages 146.6 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 146.6 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

o‘zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti axborotlarni izlash va ajratib olish fanidan mustaqil ish mavzu: axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari qidiruv muammolari  muammolardan biri sof uslubiy. samarali qidiruvni amalga oshirish uchun biz bir vaqtning o'zida ikkita qarama-qarshi muammoni hal qilishdan manfaatdormiz:  tegishli ma'lumotlarning maksimal miqdorini olish uchun qamrovni oshirish;  shovqin haqida ma'lumotni minimallashtirish uchun qamrovni kamaytirish.  bir vaqtning o'zida buni amalga oshirish juda qiyin ammo bu hali ham imkoni bor. agar qidirish mexanizmi ruxsat bersa, usullardan biri aniq cheklovlarni (taqiqlangan so'zlarni) kiritishdir. ikkinchisi so'rovlarning to'g'ri shakllanishisdan iborat xususan, bir nechta maxsus so'rovlarni bitta generalga nisbatan afzal ko'rish. afsuski, aksariyat mashinalarning juda cheklangan kirish tili ushbu yo'nalishda ijod qilish uchun katta joy qoldirmaydi.  yana bir muammo - bu inson tilining ko'p qirraliligi. agar ingliz tilida ba'zi so'zlar turli xil ma'nolarga ega bo'lsa, unda ruscha so'zlarning …

2 / 7

uvchi yandex-web tizimining paydo bo'lishi bu muammoni hal qilishda oldinga siljishni ko'rsatdi.  qidiruv muhim axborot jarayoni. qidiruvni tashkil etish va o'tkazish imkoniyatlari ma'lumotlarning mavjudligi uning mavjudligi, shuningdek qidiruvni tashkil etishning vositalari va ko'nikmalariga bog'liq. har qanday qidirishning maqsadi foydalanuvchilarga kerak bo'lgan har xil ma'lumotlarni topish usullaridan foydalanishdir.  atamasi ma'lumot qidirish "(inglizcha" ma'lumot olish ") amerika matematiki c. muers tomonidan kiritilgan. u kerakli ma'lumotlarni qidirish uchun qidiruv ishlari olib borilganini payqadi. buning uchun avval siz ma'lumot so'rovini shakllantirish kerak so'ngra uni turli xil ma'lumot manbalarida kerakli ma'lumotlarni qidirish uchun ishlatishingiz kerak.  ular har qanday qidiruv jarayonlarini amalga oshiradigan tizimlar deyiladi qidiruv tizimlari (ps). ma'lumot qidirish uchun “ ma'lumot olish tizimlari” (inglizcha "axborot-qidiruv tizimlari", irs). an'anaviy texnologiyalarda ips fayllar kabinetlar va kataloglar ma'lumotnomalar, indekslar, entsiklopediyalar, arxivlar va boshqa materiallardir.  kompyuter tizimlarida ma'lumotlarni qidirish va saqlash uchun elektron ma'lumot olish tizimlari (ips) qo'llaniladi. bular maxsus kompyuter dasturlari bo'lib, ular …

3 / 7

li (adresli) qidiruv · semantik qidirish · hujjatli qidiruv · faktografik qidiruv axborotni qidirish masalalari · aq ning asosiy masalasi – foyalanuvchiga uning axborotga bo’lgan ehtiyojlarini qondirishga yordam berishdan iborat. asosiy masalalar: · - modellashtirish masalasi; · - hujjatlarni klassifikatsiyalash · - hujjatlarni filtrlash; · - hujjatlarni klatsizatsiyalash · - qidiruv tizimlari arxitekturasi va foydalanuvchi interfesini loyihalash; · -axborotlarni ajratib olish xususiy holda hujjat annotatsiyasi va referatini tayyorlash; · - so’rov tillari va boshq. qidiruv usullarining tipologiyasi  har qanday vazifaga ko'proq yoki kamroq jiddiy yondashish uni hal qilishning mumkin bo'lgan usullarini tahlil qilishdan boshlanadi. internetda ma'lumot izlash bir necha usullardan foydalangan holda amalga oshirish mumkun ular izlash samaradorligi va sifati shuningdek olinadigan ma'lumot turi bo'yicha ham farqlanadi. ba'zi hollarda siz juda mashaqqatli usullardan foydalanishingiz kerak - natija bunga loyiqdir.  internetda ma'lumot izlashning quyidagi asosiy usullarini ajratishimiz mumkun ular izlovchilarning maqsadlari va vazifalariga qarab yakka yoki bir-biri bilan birgalikda …

4 / 7

tarmoq manbalarining ro'yxati bo'lishi mumkin.  odatda, qidirish mexanizmlaridan foydalanish qidiruv dalillari sifatida qidirish mexanizmlariga uzatiladigan kalit so'zlardan foydalanishga asoslangan. agar hamma narsa to'g'ri bajarilgan bo'lsa, tezislarni tuzish bo'yicha dastlabki ishlarni bajarish kerak.  maxsus vositalar yordamida qidirish  ushbu to'liq avtomatlashtirilgan usul dastlabki qidiruv uchun juda samarali bo'lishi mumkin.  ushbu usulning texnologiyalaridan biri maxsus sahifalar - o'rgimchaklardan foydalanishga asoslangan bo'lib, ular veb-sahifalarni avtomatik ravishda ko'rib chiqadi, kerakli ma'lumotlarni qidiradi. aslida, bu yuqorida tavsiflangan gipermatnli havolalar yordamida avtomatlashtirilgan ko'rinish ( qidiruv tizimlari shunga o'xshash usullar indeks jadvallarini tuzishda qo'llaniladi). aytishga hojat yo'q, avtomatik qidiruv natijalari qo'shimcha ishlov berishni talab qiladi.  agar qidirish mexanizmlaridan foydalanish kerakli natijalarni bermasa (masalan, so'rovning nostandart xususiyati tufayli mavjud qidiruv tizimlari tomonidan etarli darajada aniqlab bo'lmaydigan) uchun ushbu usulni qo'llash maqsadga muvofiqdir. ba'zi hollarda bu usul juda samarali bo'lishi mumkin.  o'rgimchak yoki qidiruv tizimlaridan foydalanish o'rtasidagi tanlov universal yoki ixtisoslashgan vositalardan foydalanish o'rtasidagi …

5 / 7

ruv muammolar  muammolardan biri sof uslubiy. samarali qidiruvni amalga oshirish uchun biz bir vaqtning o'zida ikkita qarama-qarshi muammoni hal qilishdan manfaatdormiz:  tegishli ma'lumotlarning maksimal miqdorini olish uchun qamrovni oshirish;  shovqin haqida ma'lumotni minimallashtirish uchun qamrovni kamaytirish.  bir vaqtning o'zida buni amalga oshirish juda qiyin ammo bu hali ham imkoni bor. agar qidirish mexanizmi ruxsat bersa, usullardan biri aniq cheklovlarni (taqiqlangan so'zlarni) kiritishdir. ikkinchisi so'rovlarning to'g'ri shakllanishidan iborat xususan, bir nechta maxsus so'rovlarni bitta generalga nisbatan afzal ko'rish. afsuski, aksariyat mashinalarning juda cheklangan kirish tili ushbu yo'nalishda ijod qilish uchun katta joy qoldirmaydi.  yana bir muammo - bu inson tilining ko'p qirraliligi. agar ingliz tilida ba'zi so'zlar turli xil ma'nolarga ega bo'lsa, unda ruscha so'zlarning morfologik tafovutlariga boy va qidiruvning to'liqligi uchun sinonimlarni ham hisobga olish kerak.  ko'pincha rus interneti sohasida turli xil ma'lumotlarni kodlash tufayli texnik qiyinchiliklar yuzaga keladi. rossiya qidiruv tizimlari foydalanuvchi va …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari"

o‘zbekiston respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi muhammad al-xorazmiy nomidagi toshkent axborot texnologiyalari universiteti axborotlarni izlash va ajratib olish fanidan mustaqil ish mavzu: axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari qidiruv muammolari  muammolardan biri sof uslubiy. samarali qidiruvni amalga oshirish uchun biz bir vaqtning o'zida ikkita qarama-qarshi muammoni hal qilishdan manfaatdormiz:  tegishli ma'lumotlarning maksimal miqdorini olish uchun qamrovni oshirish;  shovqin haqida ma'lumotni minimallashtirish uchun qamrovni kamaytirish.  bir vaqtning o'zida buni amalga oshirish juda qiyin ammo bu hali ham imkoni bor. agar qidirish mexanizmi ruxsat bersa, usullardan biri aniq cheklovlarni (taqiqlangan so'zlarni) ki...

This file contains 7 pages in DOCX format (146.6 KB). To download "axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari", click the Telegram button on the left.

Tags: axborot va fayllarni izlash va … DOCX 7 pages Free download Telegram

axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "axborot va fayllarni izlash va ajratish printsiplari"

Similar files