qo’zg’aluvchan to’qimalar va bioelektrik hodisalar

PPTX 24 pages 255.2 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 255.2 KB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

prezentatsiya powerpoint ttauf stomotologiya fakulteti 262-b gurux talabasi davletov dilmurodning mustaqil ishi mavzu: qo’zg’aluvchan to’qimalarda bioelektrik hodisalar. reja: 1.qo’zg’aluvchan to’qimalar haqida umumiy tushuncha 2. qo’zg’aluvchan to’qimqlar va bioelektrik hodisalar 3.g.galvani va matteuchi tajribalari qo’zg’aluvchan to’qimalar fiziologiyasi qo’zg’aluvchanlik- hujayra va to’qimalarning tashqi ta’sirlarga o’zining u yoki bu faoliyati (masalan, matabolizmning kuchayishi, o’sish va bo’linishning tezlashishi, shira ajratish, harakat, elektr impulsi) bilan javob berish qobilyatidir. bunday hujayra va to’qimalarga asab, mushak, ayrim bezlarning to’qimalari kiradi va ular qo’zg’aluvchan to’qimqalar deb ataladi. neyronlar neyron turlari. a – unipolyar; b – psevdounipolyar; v – bipolyar; g- multipolyar neyron. neyronning sxematik tuzilish. 1- dendritlar; 2 – soma; 3 – aksonal tepalik; 4 – akson; 5 – mielin qobiq; 6 – ranve bug'ilmasi; 7 – akson uchi. qo’zg’aluvchan ob’ektlar javob reaksiyasining kuchi, muddati va tezligi juda o’zgaruvchan bo’ladi. bu qo’zg’aluvchining tarkibiy tuzilishi, funktsional holati va harakteriga bog’liq. hujayra javob reaksiyasining energiyasi (kuchi) va shakli tashqi ta’sizchining …

2 / 24

oslashgan) noadekvat (umumiy, ixtisoslashmagan) ta’sirlovchilar. adekvat ta’sirlovchilar ushbu hujayra turiga mos keladi va u hattoki juda kuchsiz energiyadagi ta’sirda ham qo’zg’alish paydo qiladi. adekvat ta’sirlovchilar minimal energiya bilan, ushbu turdagi ta’sirlarni qabul qilish uchun maxsus moslashgan hujayra va retseptor apparatlarda qo’zg’alishni chaqirish qobilyatiga ega. masalan, yorug’lik – fotoretseptorlar uchun, tovush – eshitish retseptorlari uchun, asab impulslari – mushak tolalari uchun, karbonat angidridi- qonning gazli tarkibini qabul qiluvchi xemoretseptorlar uchun adekvat ta’sirlovchilardir. noadekvat tasirlovchilar ham qo’zg’aluvchan strukturalarning javob reaksiyasini chaqiradi (masalan, ko’z kosasi ezilgan paytda yorug’ nurni his qilish), lekin buning uchun, uzoq muddat va ancha katta kuch bilan ta’sir qilish kerak. eksperiment o’tkazilgan paytda qo’zg’aluvchan ob’ektlarning javob reaksiyasini ko’pchilik ixtisoslashgan ta’sirlovchilar bilan ham chaqirish mumkin. lekin bu maqsadda, ko’pincha turli shakildagi elektr impulslaridan foydalaniladi. to’qimalar qo’zg’aluvchanligining o’chovi bo’lib qo’zg’alish bo’sag’asi hisoblanadi. bu qo’zg’alish jarayonini chaqirish qobilyatiga ega tasirlovchining minimal kuchidir. to’qimalar qo’zg’alishini paydo qilish uchun zarur bo’lgan ta’sirlovchining eng kam …

3 / 24

liq bo’lib, asab tizimi va ayniqsa uning o’tkazuvchi yo’llarining faoliyatida katta ahamiyatga ega. to’qimalarni qo’zg’atish usullariningb ichida, elektr energiyasi, barcha qo’zg’alishlarni hosil qiluvchilarni harakat holatiga keltirishi mumkin bo’lgan universal qo’zg’atuvchi sifatida alohida o’rin tutadi. elektr tokining qo’zg’atuvchi sifatidagi bunday alohida o’rin tutishi chuqur biologik sabablarga ega. qo’zg’alish jarayonlarining paydo bo’lishi, elektrli harakatlantiruvchi kuchlarni rivojlanishi bilan tarqalishi elektr tokining paydo bo’lishiga bog’liq. qo’zg’aluvchan to’qimalar faoliyati uchun ularning membranalarida ca , na , k kationlari va cl anionlari o’tkazuvchi maxsus kanallarning bo’lishi katta ahamiyatga ega. ular selektiv (tanlab o’tkazuvchi), spetsifik va nospetsifik kanallarga bo’linadi. selektiv kanaldan, shu ionlarning faqat bittasi o’tishi mumkin, har qaysi ionning o’z kanali bo’lib, ular ochilib – yopiladigan darvoza mexanizmlarga egedir. tinch holatda, membranadagi natriy kanallarning hamasi yopiq bo’lsa, kaliy kanallarining ko’pchiligi ochiq bo’ladi. ulardan, yuqorida ko’rsatib o’tilgan ionlar har ikki tomonga o’taveradi. to’qimalarni qo’zg’atish usullarining ichida, elektr energiyasi, barcha qo’zg’alishlarni hosil qiluvchilarni harakat holatiga keltirishi mumkin bo’lgan …

4 / 24

asab, mushak, va bez to’qimalari kiradi. galvani tajribasi to’qimalarda elektr hodisalarini o’rganish borasidagi dastlabki urinishlar xvii asr oxirida italyan olimi g. galvani tomonidan amalga oshirilgan. galvani baqaning orqa oyog’i preparatini mis ilmoq orqali temir panjaraga ilib qo’ygan va oyoqlar panjaraga tekkanida mushaklar qisqarishini kuzatgan. olim tajriba natijasida shunday xulosaga kelgan: “ oyoqlarni silknishi baqaning orqa miyasidan paydo bo’lgan va metall o’tkazgichlar (ilmoq va panjara) orqali oyoq mushaklariga uzatilgan “ hayvon elektri” yordamida amalga oshadi”. g.galvani tajribasi . asab-mushak preparatlarini tayyorlash. a –boldir mushagini suyakdan ajratish; b – son mushagini kesish; v - asab-mushak preparati: 1 – son suyagi; 2 – quymich asabi; 3 – boldir mushagi; 4 – axillo payi. fizik olim volta galvani tajribasini takrorladi. “mushaklarning qisqarishini sababi ularni har xil metallardan iborat bo’lgan zanjirdan paydo bo’ladigan elektr toki bilan qitiqlanishi” degan xulosaga keladi. shundan so’ng, galvani metall ishtirokisiz yangi tajribalar o’tkazdi. u baqa orqa oyog’ining boldir mushagi va …

5 / 24

ing kuchayishi, o’sish va bo’linishning tezlashishi, shira ajratish, harakat, elektr impulsi) bilan javob berish qobilyatidir. bunday hujayra va to’qimalarga asab, mushak, ayrim bezlarning to’qimalari kiradi va ular qo’zg’aluvchan to’qimqalar deb ataladi. foydalanilgan adabiyotlar 1 .almatov k.t allamuratov sh.i “odam va hayvonlar fiziologiyasi” 2. www. google. uz e’tiboringiz uchun rahmat! image2.png image3.png image4.jpeg image5.jpeg image6.png image7.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qo’zg’aluvchan to’qimalar va bioelektrik hodisalar"

prezentatsiya powerpoint ttauf stomotologiya fakulteti 262-b gurux talabasi davletov dilmurodning mustaqil ishi mavzu: qo’zg’aluvchan to’qimalarda bioelektrik hodisalar. reja: 1.qo’zg’aluvchan to’qimalar haqida umumiy tushuncha 2. qo’zg’aluvchan to’qimqlar va bioelektrik hodisalar 3.g.galvani va matteuchi tajribalari qo’zg’aluvchan to’qimalar fiziologiyasi qo’zg’aluvchanlik- hujayra va to’qimalarning tashqi ta’sirlarga o’zining u yoki bu faoliyati (masalan, matabolizmning kuchayishi, o’sish va bo’linishning tezlashishi, shira ajratish, harakat, elektr impulsi) bilan javob berish qobilyatidir. bunday hujayra va to’qimalarga asab, mushak, ayrim bezlarning to’qimalari kiradi va ular qo’zg’aluvchan to’qimqalar deb ataladi. neyronlar neyron turlari. a – unipolyar; b – psevdounipolyar; v – bipol...

This file contains 24 pages in PPTX format (255.2 KB). To download "qo’zg’aluvchan to’qimalar va bioelektrik hodisalar", click the Telegram button on the left.

Tags: qo’zg’aluvchan to’qimalar va bi… PPTX 24 pages Free download Telegram