d-elementlar

PPTX 10 pages 202.0 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 202.0 KB

File type PPTX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

prezentatsiya powerpoint namangan davlat unversitetining tabiiy fanlar fakultelti kimyo yo’nakishi 105-guruh talabasi bahriddinov jamshidbekning taqdimoti d-elementlar fiziologik faol elementlardir. ular hayotiy zarur elementlar hisoblanib, qon hosil bo’lishi kabi muhim jarayonlarda ishtirok etadi. ular ko‘pgina fermentlar tarkibiga kiradi, tirik hujayraning bioredoks jarayonlarida ishtirok etadi. biogen d-elementlar ichida o‘zgaruvchan elementlar, ya’ni d-pog‘onachasi to’lmagan elementlar katta ahamiyatga ega. ularga cu, zn, mn, fe, co, ni, cr, mn, mo va boshqalar kiradi. mis i guruh biogen d-elementidir. u organizm faoliyatida muhim ahamiyatga ega. uning fiziologik deposi jigar, suyak va bosh miya hisoblanadi. mis organizmning 1•10-4 % ini tashkil etadi. organizmning 1 sutkadagi misga bo’lgan ehtiyoji 2-3 mg ni tashkil etadi.mis organizmda oqsillar, fermentlar va vitaminlar bilan kompleks holda bo’ladi. oqsillar va fermentlar, masalan oksidaza, laktaza, askarbinoksidaza tarkibiga kirib, fermentativ oksidlanish jarayonida faol qatnashadi. mis oksidlanish-qaytarilish fermenti bo’lgan sitoxrorpoksidaza tarkibiga kiradi, u seru- loplazmin molekulasining ajralmas qismidir. uning miqdoriy o‘zgarishi patologik holatlami keltirib chiqaradi. miya …

2 / 10

kasalligini keltirib chiqaradi. menxes sindromi bolalarda mis ioni so'rilishining genetik defektidan kelib chiqadi. uning tavsifli belgilari: miyaning rivojlanishdan orqada qolishi, gipotermiya, uzun suyaklar uchlarining yemirilishi va h.k. mis fermentativ jarayonlarda elektronning tashilishini, ulaming kompleks hosil qilishini tezlashtiradi hamda fermentlarning uchlamchi tuzilishini saqlashga yordam beradi. mis insulinning insulinazaga olishini katalizlovchi ferment faolligini kamaytirishi mumkin.mis ba’zi fermentlaming faolligini oshirishi mumkin. bu fermentlar oksidlanishda, teri orqali nafas olishda, immun jarayonlarida, pigmentatsiyada qatnashadi. d- elementlarining izoholi, pereokso, va geteropli birikmalarining va ularning xossalari tahlil qilishning nazariy asoslari. rux ii guruh biogen d-elementi bo’lib, organizmda unind miqdori 1•10-3 % ni tashkil etadi. organizmga 1 sutkada 10-15 mg rux talab qilinadi. rux organizmga oziq-ovqatlar bilan tushib, ingichka ichakning yuqori qismlarida so'riladi. keyin jigarga borib depolanadi va talabga ko‘ra sarflanadi. ruxning katta qismi ko‘zning shoh pardasida bo‘ladi, iciiki sekretsiya bezlarida, jigarda, mushaklarda uchraydi. rux ioni qator fermentlarga kofaktor vazifasini bajaradi. masalan: karboangidraza, karboksipeptidaza, alkogoldegidrogenaza va h.k. rux …

3 / 10

i bo‘lib, odam organizmida uning miqdori 1•10-3% ni tashkil etadi. oziq-ovqat mahsulotlaridan lavlagi, pomidor, soya, yashil no‘xat,kartoshkada ko‘p uchraydi. marganesning ko‘pgina qismi mushaklar, bosh miya, buyrak, jigar, qalqonsimon bez, suyaklar, taloqda uchraydi. odam organizmining marganesga bo'lgan sutkalik talabi 6 mg atrofida. bola organizmining bu elementga ehtiyoji katta, chunki bu element uning normal o‘sishi va rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatadi. marganes 8 xil oksidlanish darajasini namoyon eta oladi, biologik sistemalarda asosan ikkitasi uchraydi: mn2+ va mn3+, ba’zan mn4+ ham bo‘lishi mumkin. marganes anion xilining uchrash ehtimoli, deyarli, yo‘q. mn2+ ioni mn3+ ga o ‘xshash xossaga ega bo‘lganligi uchun dnk komplekslarida. mn2+ ni almashtirib turishi mumkin. mn3+ ning ko‘pgina komplekslari, masalan, [mn(c2o3)3] barqaror kompleks hisoblanadi. bu element ham organizmning o'sishi va rivojlanishi, ko'payishi, hujayra bo'linishi, gormonlar ta’sirini oshirishda ishtirok etadi. uning ishtirokisiz fotosintez jarayoni amalga oshmaydi. d- elementlarining izoholi, pereokso, va geteropli birikmalarining va ularning xossalari tahlil qilishning nazariy asoslari. odam va ba’zi jonivorlar …

4 / 10

ksiyalarida, qon hosil bo‘lishida, teri orqali nafas olishda qatnashadi. marganesning ortiqcha miqdori zaharli ta’sir ko‘rsatadi va turli asab kasalliklarini keltirib chiqaradi. d- elementlarining izoholi, pereokso, va geteropli birikmalarining va ularning xossalari tahlil qilishning nazariy asoslari. temir oilasiga temir, kobalt, nikel kiradi. bu elementlar fiziologik faol va almashtirib bo'lmaydigan elementlar hisoblanadi.temir tabiatda eng keng tarqalgan element bo’lib, organizmdagi miqdori 1•10-5% ni tashkil etadi. u o‘simliklarda, odam va hayvon organizmida muhim fiziologik funksiyani bajaradi. odam organizmida 4-5 g miqdorda temir bo’ladi. organizmda temir yetishmasa, gemoglobin miqdori kamayib, anemiya kelib chiqadi. uning asosiy deposi eritrotsitlar, jigar, taloq hisoblanadi. temirning 60-72%i gemoglobin tarkibida kanligi hisobga olinsa, qon hosil bo’lishida ahamiyati juda katta ekanini ko‘rish mumkin. gemoglobinda temir gemning porfirin halqasi bilan xelat kompleks hosil qiladi. gemoglobin ikki funksiyani bajaradi; o‘z atomlari bilan kislorodni bog’lab olib, uni o‘pkadan mushaklarga tashiydi va mioglobinga uzatadi. so‘ngra aminoguruhlar yordamida karbonat angidridni bogiab, qayta o‘pkaga yuboradi. d- elementlarining izoholi, …

5 / 10

fiksatsiyasida vah.k.larda ishtirok etadi. ularga 1 dan 8 tagacha temir atomlari kiradi. ular o'zaro sistein qoldiqlari bilan bog’lanadi. d- elementlarining izoholi, pereokso, va geteropli birikmalarining va ularning xossalari tahlil qilishning nazariy asoslari. kobalt kuchli biologik faollikka ega. u muhim hayotiy ahamiyatga ega bo’lgan mikroelement. kobaltning organizmdagi miqdori 1•10-6 % ni tashkil etadi. uning asosiy deposi jigar, buyrak, qon va taloq, oshqozon osti bezi, gipofiz, tuxumdonlar, suyak to'qimalari. bir sutkada organizmning kobaltga bo’lgan ehtiyoji 0,001mg. u b12 vitamini - sianokobalamin tarkibiga kiradi. kobalt b12 vitaminining 4,0% ini tashkil etadi. u ko'pgina fermentlar sintezida, qalqonsimon bez gormonlari, gemoglobin va boshqalar sintezida ishtirok etadi. uning yetishmashgi yomon oqibatli anemiyani keltirib chiqaradi. u ko‘pgina fermentlami faollaydi. kobalt tuzlari organizmda nikotinamid va piridoksin to‘planishini kuchaytiradi. organizmda kobaltning ko‘payib ketishi qalqonsimon bez faoliyatini susaytiradi. d- elementlarining izoholi, pereokso, va geteropli birikmalarining va ularning xossalari tahlil qilishning nazariy asoslari. nikel biosistemalardagi faoliyatiga ko‘ra, kobaltga yaqinroq. odam organizmida …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "d-elementlar"

prezentatsiya powerpoint namangan davlat unversitetining tabiiy fanlar fakultelti kimyo yo’nakishi 105-guruh talabasi bahriddinov jamshidbekning taqdimoti d-elementlar fiziologik faol elementlardir. ular hayotiy zarur elementlar hisoblanib, qon hosil bo’lishi kabi muhim jarayonlarda ishtirok etadi. ular ko‘pgina fermentlar tarkibiga kiradi, tirik hujayraning bioredoks jarayonlarida ishtirok etadi. biogen d-elementlar ichida o‘zgaruvchan elementlar, ya’ni d-pog‘onachasi to’lmagan elementlar katta ahamiyatga ega. ularga cu, zn, mn, fe, co, ni, cr, mn, mo va boshqalar kiradi. mis i guruh biogen d-elementidir. u organizm faoliyatida muhim ahamiyatga ega. uning fiziologik deposi jigar, suyak va bosh miya hisoblanadi. mis organizmning 1•10-4 % ini tashkil etadi. organizmning 1 sutkadagi misga bo...

This file contains 10 pages in PPTX format (202.0 KB). To download "d-elementlar", click the Telegram button on the left.

Tags: d-elementlar PPTX 10 pages Free download Telegram