jaloliddin rumiy-mavlaviyatariqatiasoschisi

PPTX 12 pages 2.4 MB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.4 MB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

powerpoint 演示文稿 denov tadbirkorlik va pedagogika instituti tarix yo'nalishi 4-bosqich 312-guruh talabasi axtamova xurshidaning tasavvuf tarixi fanidan mustaqil ishi mavzu: jaloliddin rumiy-mavlaviya tariqati asoschisi reja: 1. mavlaviya tariqati asos solinishi. 2. tariqat asoschisi asarlari. jaloliddin rumiy 1207-yilning 30-sentyabrida hozirgi afg‘oniston shimolidagi balx shahrida dunyoga kelgan. otasi bahouddin valad so‘fiy va fiqh donishmandi bo‘lib, sulton muhammad xorazmshoh (1199-1220) tomonidan saroyga taklif etilgan. lekin, bahoudddin valad uning taklifini rad etib, turkiyaning konya (ko‘niya) shahriga ko‘chib ketgan. otasining vafotidan so‘ng, jaloliddin rumiy uning o‘rniga ko‘niya madrasasining bosh mudarrislik lavozimida faoliyatini davom ettirgan. mavlono rumiy 1225-yilda sharafuddin lolo samarqandiyning qizi gavhar xonimga uylanadi. mavlononing bu nikohdan sulton valad va alouddin chalabiy ismli ikki o‘g‘llari bo‘lib, keyinchalik, jaloliddin rumiy nomi bilan asos solingan mavlaviylik tariqatini davom ettirganlar. jaloliddin rumiyning asl ismi muhammad ibn bahouddin muhammad ibn muhammad bin husayn al-balxiy bo‘lib, mavlaviya tariqatining shayxi sifatida e’tirof etiladi. “jaloliddin”, “rumiy”, “mavlaviy” kabi bir necha taxalluslar bilan …

2 / 12

xv-asrdan boshlab barcha mutafakkirlar jaloliddin rumiy ijodidan ilhomlangan holda o‘z asarlarini yaratganlar hamda arab, turk va fors tillarida bir necha yuz jildlik tahlil va sharhlar bitganlar. o‘rta asrlardan boshlab, jaloliddin rumiy hayoti va ijodini o‘rganish bo‘yicha bir qancha olimlarning salmoqli tadqiqotlari diqqatga sazovordir. jaloliddin rumiy ijodini o‘rganish bo‘yicha sharq allomalaridan xoja ahror valiy, davlatshoh samarqandiy, alisher navoiy, abdurahmon jomiy, husayn voiz koshifiy, ya’qub charxiy, boborahim mashrab, mirzo abdulqodir bedil, sadriddin ayniy, muhammad iqbol kabi olimlar o‘zlarining ulkan hissalarini qo‘shganlar. teaching analysis jaloliddin rumiy jahonning barmoq bilan sanarli eng buyuk faylasuflari e’tirofida bo‘lgan desak mubolag‘a bo‘lmaydi. rumiy o‘zini an’anaviy ma’nodagi faylasuf ham, shoir ham deb hisoblamagan, balki o‘zini allohga cheksiz muhabbat bildirgan inson deb bilgan. jaloliddin rumiy ilmiy merosini o‘rganayotgan tadqiqotchi olimlarning fikricha, rumiy ijodiga imom gʻazzoliyning diniy qarashlari, so‘fiy shoir sanoiy va farididdin attorning ijodlari katta ta’sir ko‘rsatgan. shuni ham alohida ta’kidlash lozimki, jaloliddin rumiyning falsafa, tasavvuf hamda she’riyat bobida …

3 / 12

e’lon qiladi. jaloliddin rumiyning 1244-yil 12-noyabrdagi shamsi tabriziy bilan ilk suhbati manbalarda “ikki dengizning uchrashuvi” deb qayd etilgan. rumiyning o‘zi ham bir baytida: “agar attor menga ruh baxsh etgan bo‘lsa, shamsi tabriziy tilsim kalitini tutqazdi” deb ta’kidlagan. biroq, bu hamjihatlik uzoqqa cho‘zilmaydi. tabriziyning g‘oyib bo‘lishidan qattiq ta’sirlangan rumiy pirining ismi sharifini taxallus qilib, g‘azallar yoza boshlaydi. jumladan, qirq ikki ming baytdan iborat “devoni kabir” – “ulug‘ devon” (ikkinchi nomi “devoni shamsi tabriziy”) asarini piriga bag‘ishlab yozadi. ushbu asarning “devoni shamsi tabriziy” nomi bilan shuhrat qozonishining boisi, rumiyning “shamsi tabriziy”, taxallusini qo‘llashidadir. jaloliddin rumiyning ilmiy va adabiy merosi g‘oyat katta bo‘lib, o‘zidan keyingi avlodlarga beshta muhim va qimmatbaho asarlariniqoldirgan bular: “devoni kabir”, “devoni shamsi tabriziy”, “devoni shamsul haqoyiq” degan nomlar bilan mashhur bo‘lgan, g‘azal va ruboiylardan iborat asar; “masnaviyi ma’naviy” nomli yigirma besh ming baytdan tashkil topgan bebaho axloqiy-tarbiyaviy asar; “ichindagi ichindadir” (“fiyhi ma fiyhi”) – mavlononing suhbatlaridan iborat falsafiy-tarbiyaviy asar; …

4 / 12

alqlari og‘zaki ijodining noyob durdonalaridan hikoyalar tarzida ko‘plab namunalar hamda, qur’oni karim oyatlari va hadislardan sharhlar keltiradi. rumiy – “eng buyuk haj bir ko‘ngilga yo‘l topib kirishdir. bir ko‘ngil yuzlarcha ka’badan go‘zaldir. ka’ba hazrati ibrohimning binosi bo‘lsa, ko‘ngil allohning nazargohidir” deydi jaloliddin rumiyni ko‘pincha “mavlono” deb atashgan va taxminan 1240- yilda asos solingan mavlaviya tariqatining nomi ham shundan olingan. “mavlono” – atamasi ustozlarni ulug‘lab, ularning nomlariga qo‘shib ishlatilgan va hurmat ma’nosida shaxs nomidan avval qo‘llanilgan. garbda bu tariqat azolari charx urib aylanuvchilar yo gardi darvishlar deyiladi thank you lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. aenean commodo ligula eget dolor. lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. aenean commodo ligula eget dolor. report：xx 20xx.x.x image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.jpeg image8.jpeg

5 / 12

jaloliddin rumiy-mavlaviyatariqatiasoschisi - Page 5

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jaloliddin rumiy-mavlaviyatariqatiasoschisi"

powerpoint 演示文稿 denov tadbirkorlik va pedagogika instituti tarix yo'nalishi 4-bosqich 312-guruh talabasi axtamova xurshidaning tasavvuf tarixi fanidan mustaqil ishi mavzu: jaloliddin rumiy-mavlaviya tariqati asoschisi reja: 1. mavlaviya tariqati asos solinishi. 2. tariqat asoschisi asarlari. jaloliddin rumiy 1207-yilning 30-sentyabrida hozirgi afg‘oniston shimolidagi balx shahrida dunyoga kelgan. otasi bahouddin valad so‘fiy va fiqh donishmandi bo‘lib, sulton muhammad xorazmshoh (1199-1220) tomonidan saroyga taklif etilgan. lekin, bahoudddin valad uning taklifini rad etib, turkiyaning konya (ko‘niya) shahriga ko‘chib ketgan. otasining vafotidan so‘ng, jaloliddin rumiy uning o‘rniga ko‘niya madrasasining bosh mudarrislik lavozimida faoliyatini davom ettirgan. mavlono rumiy 1225-yilda sharaf...

This file contains 12 pages in PPTX format (2.4 MB). To download "jaloliddin rumiy-mavlaviyatariqatiasoschisi", click the Telegram button on the left.

Tags: jaloliddin rumiy-mavlaviyatariq… PPTX 12 pages Free download Telegram