notirik organizmlar parchalanishi

PPTX 25 pages 2.5 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.5 MB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

powerpoint 演示文稿 buxoro davlat universiteti "tarix va yuridik fakulteti"psixologiya yoʻnalishi 5_1psi_24 guruh talabasi bafoyeva ruxshonaning umumiy psixologiya fanidan mustaqil ishi notirik organizmning parchalanishi 1 2 3 4 reja: notirik organizmning oʻziga xos xususiyatlari parchalanishining turlari notirik organizmning parchalanishida ishtirok etuvchi omillar parchalanish jarayonining ekologik ahamiyati notirik organizmlar oʻlik organizmlar yoki ularning qoldiqlari boʻlib,parchalanish jarayoniga kirishadigan organizmlardir.ularning oʻziga xos xususiyatlari quyidagicha boʻladi: 1.oʻlimdan keyingi jarayonlar 2.parchlanishning mexanizmlari 3.organik moddalarning qayta ishlanishi 4.ekologik foydalari 1. o'limdan keyingi jarayonlar notirik organizmlar o'limdan keyin parchalanish jarayonini boshlaydilar. ular o'lik bo'lsa-da, atrof-muhit bilan o'zaro ta'sirda bo'lib, turli xil mikrobial va kimyoviy jarayonlar orqali parchalanadilar. 2. parchalanishning mexanizmi parchalanish jarayoni biologik, kimyoviy va fizik jarayonlardan iborat bo'lib, ularning o'ziga xos xususiyatlaridan biri — mikrobial faoliyat va fermentlar yordamida moddalarning o'zgarishi. 3. organik moddalarning qayta ishlanishi notirik organizmlar o'lik bo'lsa ham, ularning tarkibidagi organik moddalar (masalan, oqsillar, uglevodlar va yog'lar) mikroorganizmlar (bakteriyalar, zamburug'lar) tomonidan parchalanadi va qayta …

2 / 25

a moddalar aylanishini ta'minlaydi. parchalanish jarayoni — o'lik organizmlar yoki ularning qoldiqlari atrof-muhit omillari va mikroorganizmlar tomonidan parchalanishidir. bu jarayon bir necha turga bo'linadi, ularning har biri o'ziga xos mexanizmlar va sharoitlarga ega. parchalanishning asosiy turlari quyidagilar: 4. fermentativ parchalanish 1. mikrobial parchalanish (biologik) 2. anaerobik parchalanish 3. aerobik parchalanish biologik parchalanish va kompostlash biologik parchalanish deganda biz materiallarning parchalanish va tabiatga qaytish qobiliyatini tushunamiz. qadoqlash mahsulotlari yoki materiallari biologik parchalanishi uchun ular butunlay parchalanishi va utilizatsiya qilinganidan keyin qisqa vaqt ichida, odatda bir yil yoki undan kamroq vaqt ichida tabiiy elementlariga parchalanishi kerak. uning biologik parchalanishi chiqindilarning to'planishini kamaytirishga yordam beradi va xavfsizroq, toza va sog'lom muhitga hissa qo'shadi. biologik parchalanadigan materiallarga qog'oz, karton va hatto ba'zi plastmassalar kiradi. biroq, ko'plab plastik materiallar biologik parchalanmaydi va yuzlab yillar davomida er yuzida chiqindi bo'lib qoladi. 2. anaerobik parchalanishi anaerobik parchalanish – bu o'lik organizmlar yoki ularning qoldiqlarining kislorod ishtirokisiz, ya'ni …

3 / 25

ermentatsiya jarayonlari birga ishlaydi. fermentativ parchalanishda, organik moddalar mikroorganizmlar tomonidan kislorodsiz muhitda parchalanadi. bunday parchalanishda fermentlar yordamida murakkab moddalar (masalan, oqsillar va uglevodlar) soddaroq moddalarga, masalan, spirtlar yoki kislotaga aylanadi. fermentativ parchalanish jarayoni ko'pincha xamirturushlar yoki bakteriyalar ishtirokida amalga oshadi. notirik organizmning parchalanishida ishtirok etuvchi omillar notirik organizmning parchalanishida ishtirok etuvchi omillar — o'lik organizmlar yoki ularning qoldiqlarining parchalanish jarayonini tezlashtiruvchi yoki sekinlashtiruvchi turli tabiiy omillardir. bu omillar organizmning o'limi, parchalanishning turi va tezligi kabi ko'plab aspektlarga ta'sir qiladi. parchalanish jarayonini quyidagi asosiy omillar boshqaradi: 1. atrof-muhit harorati tavsif: harorat parchalanish jarayonining eng muhim omillaridan biridir. yuqori harorat mikroorganizmlarning faoliyatini tezlashtiradi, past harorat esa parchalanish jarayonini sekinlashtiradi. 2. namlik darajasi tavsif: parchalanish jarayoni uchun namlik zarur. namlikning darajasi parchalanish jarayonining tezligini va samaradorligini belgilaydi. 3. organizmlarning hajmi va turi tavsif: o'lik organizmlarning hajmi va turi parchalanish jarayonining tezligini belgilaydi. kichik organizmlar tezroq parchalanadi, katta va qattiq tanalarga ega bo'lgan organizmlar …

4 / 25

i parchalanishning ekologik ahamiyati – bu jarayon tabiiy ekosistemalar uchun zarur bo'lib, moddalar aylanishi, oziqa zanjiri va biogeokimyoviy jarayonlar uchun muhim rol o'ynaydi. o'lik organizmlar va ularning qoldiqlari parchalanishi orqali atrof-muhitda yangi resurslar va mineral moddalar yaratiladi, bu esa o'simliklar va boshqa organizmlarga foydali oziqa moddalarini taqdim etadi. parchalanish ekologik muhitni tartibga solishga, resurslarni qayta ishlashga va biologik xilma-xillikni saqlashga yordam beradi. 1. moddalar aylanishi (nutriyent aylanishi): tavsif: parchalanish jarayoni organik moddalarni minerallar va oziqa moddalariga aylantiradi. o'lik o'simliklar, hayvonlar va mikroorganizmlarning parchalanishi orqali karbon, azot, fosfor va boshqa elementlar tabiatga qaytadi, bu o'simliklarning o'sishiga va yashashiga zarur bo'lgan moddalar hisoblanadi. 2. oziqa zanjirining uzilishi: tavsif: parchalanish o'lik organizmlarni oziqa zanjirining yangi qismiga aylantiradi. o'lik organizmlar va ularning qoldiqlari mikroorganizmlar (bakteriyalar, zamburug'lar) tomonidan parchalanib, oziqa zanjirining boshqa bo'laklariga — oziq-ovqatni o'zlashtiradigan organizmlarga (masalan, ayrim hasharotlar, qurtlar, qirquvchilar) aylantiriladi. 3. tuproqning unumdorligini oshirish: tavsif: o'lik o'simlik va hayvon qoldiqlari parchalanib, tuproqda …

5 / 25

iqlim barqarorligini saqlashga yordam beriladi. parchalanish — tabiatning o'zini tiklash va bioxilma-xillikni saqlashdagi asosiy mexanizmlardan biridir. tabiiy sharoitlarda misollar: o‘simlik qoldiqlari: barglar va daraxtlar qoldiqlari tuproqqa singib, gumusga aylanadi. hayvon qoldiqlari: o‘lik organizmlar mikroorganizmlar yordamida parchalanib, anorganik moddalarga aylanishi bilan ekotizimga qayta qo‘shiladi. biologik parchalanish mikroorganizmlar (bakteriyalar, zamburug‘lar) organik moddalarni fermentlar yordamida oddiyroq birikmalarga ajratadi. bu jarayonni uch bosqichga bo‘lish mumkin: gidroliz: makromolekulalar (oqsillar, uglevodlar, yog‘lar) suv yordamida oddiyroq molekulalarga parchalanadi. fermentatsiya: organik moddalardan gazlar (co₂, ch₄) va boshqa birikmalar hosil bo‘ladi. minerallashuv: azot, fosfor, oltingugurt va boshqa elementlar anorganik moddalarga aylanishi. psixoanalizdagi parchalanish tushunchasi sigmund freyd va uning izdoshlari psixik “parchalanish”ni inson ongsiz va ongli holatlari o‘rtasidagi kurash sifatida talqin qilgan. bu jarayon psixologik buzilishlarga, jumladan, nevroz yoki shizofreniyaga olib kelishi mumkin. freydga ko‘ra, repressiya yoki qo‘rquv natijasida insonning ichki psixologik tuzilmalari bo‘linishi sodir bo‘ladi. parchalanish jarayonini boshqarish usullari kompostlash: organik qoldiqlarning tezroq parchalanishini ta’minlovchi usul. qayta ishlash: metall, …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "notirik organizmlar parchalanishi"

powerpoint 演示文稿 buxoro davlat universiteti "tarix va yuridik fakulteti"psixologiya yoʻnalishi 5_1psi_24 guruh talabasi bafoyeva ruxshonaning umumiy psixologiya fanidan mustaqil ishi notirik organizmning parchalanishi 1 2 3 4 reja: notirik organizmning oʻziga xos xususiyatlari parchalanishining turlari notirik organizmning parchalanishida ishtirok etuvchi omillar parchalanish jarayonining ekologik ahamiyati notirik organizmlar oʻlik organizmlar yoki ularning qoldiqlari boʻlib,parchalanish jarayoniga kirishadigan organizmlardir.ularning oʻziga xos xususiyatlari quyidagicha boʻladi: 1.oʻlimdan keyingi jarayonlar 2.parchlanishning mexanizmlari 3.organik moddalarning qayta ishlanishi 4.ekologik foydalari 1. o'limdan keyingi jarayonlar notirik organizmlar o'limdan keyin parchalanish jarayonini b...

This file contains 25 pages in PPTX format (2.5 MB). To download "notirik organizmlar parchalanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: notirik organizmlar parchalanis… PPTX 25 pages Free download Telegram