bakterial havo tomchi infeksiyalar

DOCX 79 pages 3.7 MB Free download

79 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.7 MB

File type DOCX

Pages 79

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 79

o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi samarqand davlat tibbiyot instituti bakterial havo tomchi infektsiyalar o'quv uslubiy qo'llanma samarqand –2020 o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi samarqand davlat tibbiyot instituti bakterial havo tomchi infektsiyalar tibbiyot instituti pediatriya, davolash, tibbiy pedagogika, tibbiy profilaktika va stomatologiya fakulteti talabalariga «yuqumli kasalliklar” fanidan amaliy mashg'ulotlar uchun mo'ljallangan o'quv uslubiy qo'llanma samarqand –2020 tuzuvchilar: mustaeva guliston buriboevna samarqand davlat meditsina instituti, yuqumli kasalliklar kafedrasi assistenti. yakubova nigina sadridinovna samarqand davlat meditsina instituti, yuqumli kasalliklar kafedrasi assistenti. achilova matlyuba mirhamzaevna samarqand davlat meditsina instituti, yuqumli kasalliklar kafedrasi assistenti. taqrizchilar: muhammadieva l.a. 3 son pediatriya va tibbiy genetika kafedrasi mudiri, t.f.d. orziqulov a.o. yuqumli kasalliklar, epidemiologiya va dermatovenerologiya kafedrasi assistenti, t.f.n. izoh. ushbu o'quv uslubiy qo'llanmada bakterial havo tomchi infektsiyalar etiologiyasi, epidemiologiyasi, patogenezi, klinik kechishi va diagnostik usullari to'g'risidagi ma'lumotlar batafsil yoritilgan. boshqa infektsion va noinfektsion kasalliklar bilan qiyosiy tashxisi ko'rsatib o'tilgan. shuningdek o'quv uslubiy qo'llanmada bakterial havo tomchi infektsiyalar …

2 / 79

kazilib, nashr qilishga tavsiya etilgan. « » yanvar 2021 y. bayonnoma № ilmiy kengash kotibi: nasretdinova m.t. mundarija: qisqartmalar 5 bet kirish 6 bet bo'g'ma 7 bet ko'kyo'tal 22 bet skarlatina 31 bet meningokokli infektsiya 41 bet amaliy ko'nikmalar 54 bet mavzuga oid testlar 59 bet mavzuga oid masalalar 71 bet adabiyotlar ro'yxati 79 bet qisqartmalar: a/b arterial bosim aqb arterial qon bosimi atf aminazintrifosfat akds adsorbtsiyalangan ko'kyutal-bo'g'ma-qoqsholga qarshi vaktsina bgar bilvosita gemagglyutinatsiya reaktsiyasi mns markaziy nerv sistemasi rs infektsiya-respirator sintitsial infektsiya tgar to'g'ri gemagglyutinatsiya reaktsiyasi o'rvi o'tkir respirator virusli infektsiya ekg elektrokardiografiya echt eritrotsitlar cho'kish tezligi egar egri gemagglyutinatsiya reaktsiyasi xb xalqaro birlik kirish oxirgi yillarda tibbiyotning ilg'or rivojlanishi respublikamizda bolalar o'rtasida uchraydigan yuqumli kasalliklarning kamayishiga olib keldi. shu bilan bir qatorda yuqumli kasalliklarni o'z vaqtida aniqlash, ularga to'g'ri tashxis qo'yishda ayrim kamchiliklarga yo'l qo'yish amaliyotda kuzatilmokda. bu xolat esa yuqumli kasalliklarning oldini olish va ularni o'z vaqtida davolashni …

3 / 79

ma (difhteria) - difteriya tayoqchalari tomonidan chaqiriluvchi, fibrinoz karashning hosil bo'lishi, nerv va yurak qon tomir sistemasini ko'proq zararlanishi, umumiy zaharlanish belgilari bilan kechuvchi o'tkir yuqumli kasallikdir. tarixiy ma'lumotlar. bo'g'ma epidemiyalari gippokrat, gomer, galen davrida ham ma'lum bo'lgan va ularning qo'lyozmalarida ko'rsatib o'tilgan. eramizning i-ii asrlarida vrachlar bu kasallikni “bo'g'uvchi kasallik”, ”o'limga olib keluvchi tomoq yarasi” nomlari bilan yozib o'tganlar. xix asrda frantsuz olimi p.bretonneau shu kasallikni “difterit” deb yoritib berdi. a.trousseau difteriya terminini kiritdi. bo'g'maning birinchi ishonchli ta'rifi tarixchi shifokor-aresheloga tegishli. bo'g'ma chaqiruvchisi t.klebs va f. leffler tamonidan aniqlangan (1-rasm). ular qo'zg'atuvchini bemorlar halqumidan olingan karashdan ajratib olgan. 1894 yil e.bering va e.ru tamonidan bo'g'maga qarshi zardob topilgan. ( 1-rasm fridrix avgust iogann lyoffler )bo'g'maning spetsifik profilaktikasi 1902 yilda rossiyalik olim s.k.djerjikovskiy tomonidan ishlab chiqarilgan. bo'g'maga qarshi zardob ilk bor davolash maqsadida 1834 yili moskva universitetining bolalar shifoxonasida n.f.filatov va g.f.gabrichevskiy tomonidan qo'llanilgan. bo'g'mani o'rganish ishiga v.i.molchanov va uning …

4 / 79

shbu hossaning bor-yuqligiga ko'ra, tayoqchaning toksigen va notoksigen shtammlari farqlanadi. kasallikni faqat toksigen shakllari keltirib chaqiradi. difteriya tayoqchalari difteritik karashda, bemorning kiyimlari, idish-tavoqlarida 15 kungacha, suv va sutda 20 kun saqlanadi. bo'g'ma tayoqchalari 0 0 s ham saqlanadi, optimal o'sishi uchun sharoit 37 0 s. tik quyosh nurida tezda o'ladi. qaynatganda 1 minutda halok bo'ladi. (2-rasm). 2-rasm. bo'g'ma tayoqchalarining mikroskop ostida ko'rinishi. epidemiologiyasi. kasallik manbai bo'g'ma bilan kasallangan bemor, rekonvalestsent-tashuvchi yoki ko'prok toksigen shtammlarning sog'lom bakteriya tashuvchisi hisoblanadi. bemor yashirin davrining oxirgi kunlarida, butun kasallik davrida va hattoki barcha klinik simptomlar yo'qolganidan keyin ham yuqumli hisoblanadi. epidemiologik jixatdan kasallikning engil, g'ayrioddiy va ekstrabukkal shakllari (teri, ko'z, burun jinsiy a'zolar bo'g'masi) bilan betob bo'lgan bemorlar ayniqsa xavfli hisoblanadi. sog'lom bakteriya tashuvchi bemor yoki rekonvalestsent-tashuvchisiga nisbatan xavsizroq hisoblanadi. bo'g'maning tarqalishi asosan havo-tomchi yo'li orqali ro'y beradi. kontakt va alementar yo'l bilan ham yuqishi mumkin. bo'g'ma tayoqchasi bemor yoki bakteriya tashuvchi organizmidan yutqin …

5 / 79

sallanadi, lekin ko'proq 3 yoshdan 7 yoshgacha bolalar beriluvchan hisoblanadi. patogenezi. bo'g'ma tayoqchasi halqum, hiqildok, burun shilliq qavatida; kamrok esa terida joylashib olib shilliq qavatning nerv oxirlariga ta'sir etuvchi, shilliq qavat epiteliysida koagulyatsion nekroz va yallig'lanish jarayonini chaqiruvchi ekzotoksin ishlab chiqaradi. bo'g'ma toksiniga ayniqsa tomir devorining nerv oxirlari sezgirdir. bunda tomirlar elastikligi yo'koladi, ular kengayadi, qon oqimi sekinlashadi va qonning suyuq qismini atrof to'qimalarga ajralishi ro'y beradi. bunda oqsil va xususan fibrinogenga boy ekssudat hosil bo'ladi. ekssudat epiteliy nekrozi natijasida ajraluvchi trombokinaza ta'siri ostida fibringa aylanadi. fibrin qoplama hosil bo'ladi va atrof to'qimaga mahkam birikadi. mazkur tipdagi yallig'lanish “difteritik” yoki fibrinoz yallig'lanish deyiladi. agar jarayon nafas yo'llarida bir qavatli tslindrik epiteliyda kuzatilsa fibrin plenka yuzaki joylashadi va engil ko'chadi. bu tipdagi yallig'lanish “kurpoz” yallig'lanish deyiladi. toksinning ta'siri nafaqat shilliq qavat bilan chegaralanadi, balki u limfatik yo'llar bo'ylab ichkariga kirib borib, xududiy limfa tugunlarining yallig'lanishini chaqiradi. agar bo'g'ma toksini ko'p miqdorda …

Want to read more?

Download all 79 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bakterial havo tomchi infeksiyalar"

o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi samarqand davlat tibbiyot instituti bakterial havo tomchi infektsiyalar o'quv uslubiy qo'llanma samarqand –2020 o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi samarqand davlat tibbiyot instituti bakterial havo tomchi infektsiyalar tibbiyot instituti pediatriya, davolash, tibbiy pedagogika, tibbiy profilaktika va stomatologiya fakulteti talabalariga «yuqumli kasalliklar” fanidan amaliy mashg'ulotlar uchun mo'ljallangan o'quv uslubiy qo'llanma samarqand –2020 tuzuvchilar: mustaeva guliston buriboevna samarqand davlat meditsina instituti, yuqumli kasalliklar kafedrasi assistenti. yakubova nigina sadridinovna samarqand davlat meditsina instituti, yuqumli kasalliklar kafedrasi assistenti. achilova matlyuba mirhamzaevna samarqand davlat ...

This file contains 79 pages in DOCX format (3.7 MB). To download "bakterial havo tomchi infeksiyalar", click the Telegram button on the left.

Tags: bakterial havo tomchi infeksiya… DOCX 79 pages Free download Telegram