falsafa

PPT 46 pages 5.0 MB Free download

46 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.0 MB

File type PPT

Pages 46

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 46

2-mavzu: qadimgi sharq va antik dunyo falsafasi mavzu: sharq falsafasining mohiyati va ijtimoiy taraqqiyotdagi roli reja: qadimgi sharq va g‘arb falsafasi vujudga kelishi, rivojlanishining umumiy qonuniyatlari va farqlari. o‘rta asrlarda sharq va g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy. xx-xxi asr o‘zbek falsafasining barqaroror rivojlanish maqsadlariga erishishdagi ijtimoiy ahamiyati. shermuhamedova n. falsafa, darslik – toshkent: idris abdurauf nashr, 2021.667-b. davronov z., shermuhamedova n, qahharova m, nurmatova m, husanov b, sultonova a. falsafa, o’quv qo’llanmasi – toshkent: tmu, 2019. – 375 b saifnazarov i., muxtorov a., ernazarov d, usmonov f. falsafa, o’quv qo’llanmasi – toshkent: innovasion rivojlanish nashriyot –matbaa uyi, 2021. – 424 b. madaeva sh., shermuhamedova n.va boshqalar falsafa, o’quv qo’llanmasi. – toshkent: 2019 chumakov a.n. filosofiya, uchebnik.– m.: infra. 2018.– 320 c. lutfullayev a.a. falsafa-toshkent: “go to print”, 2024. 410-b. foydalanish uchun adabiyotlar a.lutfullayev ilimning kaliti-chiroyli savol yoki chiroyli sukut qadimgi misr, bobil er.avv. to‘rt ming yillikning oxiridan boshlab, astronomiya, kosmologiya, matematika, …

2 / 46

yer, daraxt va metallardan tashkil topgan daosizm(er.avv.7-6 asr.) “dao” – («yo‘l», «taraqqiyot», «dunyo negizi») obyektiv tabiiy qonuniyatdir. asoschisi faylasuf lao – szi. dunyoda abadiy harakat va qarama-qarshiliklarning bir-biriga bog‘liqligi amal qiladi. konfutsiy o`zining falsafiy qarashlarida tarbiya masalalariga katta e’tibor qaratgan. odamlar o`z tabiatiga ko`ra bir-birlariga o`xshaydilar, faqat tarbiyaga ko`ra ular bir-birlaridan farqlanadilar. konfutsiy fikricha insonlar o`rtasida o`zaro muhabbat, hurmat tamoyillari hukmron bo`lishi kerak. zardo`shtiylik zardoshtiylik ta`limoti o`rta osiyoda mill.avv vi mil. iii asrgacha hukmronlik qildi. u nafaqat din bo`lmay o`sha davr hukmron mafkurasi ham edi. uning muqaddas kitobi “avesto” bo`lgan. “avesto”da qoralandi: g`arazgo`ylik xasad manmanlik fitna-fasod ulug`landi va`daga vafo qilish samimiyat xolislik o`zaro izzat-hurmat moniy ta`limoti zardushtiylikdan yangi oqim-moniychilik kelib chiqadi. bu ta’limotning asoschisi moniy. uning ta’limoticha, olamda nur dunyosini – yaxshiik va zulmat dunyosi – yovuzlik mavjud. ular o`rtasida abadiy kurash boradi. mazdak ta’limoti 5-6 – asrga kelib o`rta osiyo va eronda kuchayib borayotgan zulmga qarshi mazdak boshchiligida xalq …

3 / 46

dasi alloh irodasi bilan uyg‘unlashib ketadi. uning xatti-xarakatlari, butun faoliyati alloh irodasining ifodasi bo‘lib qoladi. tasavvuf (sufiylik) tasavvuf murakkab diniy – falsafiy oqim bo‘lib, xilma-xil yo‘nalishga ega. shariat – diniy qonun-qoidalar va marosimlarni, qur’oni karim va hadisi sharifdagi axloqiy, ilohiy ko‘rsatmalarni puxta o‘zlashtirish, aynan, izchil suratda bajarish, xudoga ibodat qilishdir. tariqat – yer yuzidagi lazzatlardan voz kechib, nafsni tiyib, xilvatda yashab, faqat xudo xaqida o‘ylash, hayol surish, eslash, uni qalbdan sevishdir. ma’rifat – xamma narsaning butun borliqning asosi xudo ekanini bilish. ma’rifatda olam, jamiki narsalar xudoning zuxuratidan iborat, odam olloxning zarrasi deyiladi. xaqiqat – o‘zini xudoning dargoxiga erishgan, vasliga yetgan, hatto u bilan qo‘shilib ketgan deb bilishdir. yusuf hamadoniy xoja ahmad yassaviy abdulxoliq g’ijduvoniy najmiddin kubro baxouddin naqshband uyg‘onish davri (ix-xii asrlar)falsafasining xususiyatlari: dunyoviy ma’rifatga intilish, tabiiy-falsafiy, ijtimoiy ilmlarni rivojlantirish. tabiatga qiziqish, tabiatshunoslik ilmlarining rivoji, ratsionalizm, aql kuchiga ishonishdan, asosiy e’tiborni xaqiqatni topishga qaratilgan fanlarga berish insonni ulug‘lash, uning aqliy, …

4 / 46

o‘zgarishda, oddiydan murakkabga qarab intiladi. harakat - vaqt uzviy bog‘langan bo‘lib, ibtido va intiho bilan chegaralanmagan “vujudi vojib” mavjudlikning bilishning manbai tashqi olamdir. inson idrok, sezgi, xotira, tasavvur, aql, nutq orqali voqelikni o‘zlashtiradi.bilish jarayoni cheksiz. bilish hodisalar oqibatini bilishdan, uning sababini bilishni, aksidensiyadan substansiyaga qarab boradi. jamiyatda teng huquqlilik va erkinlikning amal qilishida ma’rifatning tantanasi, ilm fanning iqboli, ezgulikning qaror topishi, insonlarning o‘zaro hamjihatligi poydevordir qomusiy olim mashhur mutafakkir. jumladan, «qadimgi halqlardan qolgan yodgorliklar», «ma'sud qonuni», «hindiston», «geodeziya», «mineralogiya», «qadimgi xalqlardan qolgan yodgorliklar», «ma'sud qonuni», «hindiston», «geodeziya», «mineralogiya», saydana kitobi va b. modda, fazo,vaqt, qonuniyat, zaruriyat va tasodifiyat, harakat va rivojlanish kabi muammolar bilan mashg'ul bo'lgan. olam atomlardan tuzilgan. tabiat doimiy harakatda bo'lgan mohiyatdir. bilishda kuzatuvning rolini asoslab empirik bishga asos soliadi. qomusiy olim, faylasuf «shayxurraisi» - «olimlar boshlig'i» unvoni sohibi “kitob un najot” “kitab al insof” “kitob ash shifo” “tib qonuni” “donishnomai aloyi” “risolai axloq” “risolai ishq” barcha mavjudotning …

5 / 46

ib al-mantiq val-kalom» («mantiq va kalomga sayqal berish»), «muxtasar al-maoniy» (ritorikaga oid «qisqacha ma’nolar»), «al-irshod al-hodiy», (arab tili gramatikasiga oid «yo‘l boshlovchi rahbar»), «al-maqosid at-tolibin» («falsafa va kalomga oid «tolibi ilmlarning maqsadlari») va boshqalar. sabab va oqibat, iroda erkinligi, bilish, ong, mantiq fani va uning vazifalari tadqiq etilgan tabiatda iroda erkinligiga to‘xtalib, har qanday ezgu ishlar xudoning mohiyatidan kelib chiqadi. xudo yaratuvchi sifatida insonlarni yomon xatti-harakatlar qilishdan saqlaydi, insonni ko‘proq xayrli ishlar qilishga chorlaydi, gunoh ishlardan qochishga da’vat etadi, deb aytadi. mashxur o‘zbek faylasufi tilshunos olim «at-ta’rifot» («ta’riflar»), «odob ul-munozara» («munozara olib borishning qoidalari haqida risola»), «sug‘ro» («kichik dalil bo‘la oladigan hukm»), «kubro» (katta dalil bo‘la oladigan hukm»), «avsat dar mantiq», («mantiqda o‘rta xulosa»), «risolayi vujudiya» («borliq haqida risola») va b. asarlar muallifi hamma narsa va jismlar bir-biriga sabab-oqibat nisbatidadir. oddiy narsalar asosida to‘rt unsur, ya’ni suv, olov, havo va tuproq yotadi. metall, o‘simliklar va hayvonot dunyosi to‘rt unsurning qorishishi …

Want to read more?

Download all 46 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa"

2-mavzu: qadimgi sharq va antik dunyo falsafasi mavzu: sharq falsafasining mohiyati va ijtimoiy taraqqiyotdagi roli reja: qadimgi sharq va g‘arb falsafasi vujudga kelishi, rivojlanishining umumiy qonuniyatlari va farqlari. o‘rta asrlarda sharq va g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy. xx-xxi asr o‘zbek falsafasining barqaroror rivojlanish maqsadlariga erishishdagi ijtimoiy ahamiyati. shermuhamedova n. falsafa, darslik – toshkent: idris abdurauf nashr, 2021.667-b. davronov z., shermuhamedova n, qahharova m, nurmatova m, husanov b, sultonova a. falsafa, o’quv qo’llanmasi – toshkent: tmu, 2019. – 375 b saifnazarov i., muxtorov a., ernazarov d, usmonov f. falsafa, o’quv qo’llanmasi – toshkent: innovasion rivojlanish nashriyot –matbaa uyi, 2021. – 424 b. madaeva sh., shermuhamedova n.va boshq...

This file contains 46 pages in PPT format (5.0 MB). To download "falsafa", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa PPT 46 pages Free download Telegram